Nederland slibt langzaam dicht, waarschuwt het ministerie

Auto's staan in de file op de A10. Beeld ANP

Het ministerie van infrastructuur en milieu onderzocht de toekomst van weg en spoor. De conclusie? Nederland raakt steeds verder verstopt.

Jaarlijks meer dan 6 miljard euro financiële schade door verkeersverstoppingen op de weg in 2040. Dat is het zwartgallige vooruitzicht uit de Nationale Markt- en Capaciteitsanalyse. Vooral de grote steden slibben langzaam dicht. “In deze gebieden stapelende opgaven  zich op, zowel in het personen- als goederenvervoer”, schreef minister Schultz van Haegen (VVD) gisteren aan de Tweede Kamer.

De analyse is uitgevoerd door het ministerie van Infrastructuur en Milieu. Elke vier jaar voorspelt dit departement de toekomstige staat van de Nederlandse mobiliteit. Doel is het genereren van een routekaart voor toekomstig kabinetsbeleid.

Toekomstscenario's

Het onderzoek geeft twee toekomstscenario’s. Het lage scenario gaat uit van 1 procent economische groei per jaar, het hoge scenario gokt op 2 procent. Onder meer werd gekeken naar het weg- en spoorvervoer.

Nederlanders zijn een reislustig volk, zo blijkt. We reizen gemiddeld 11.000 kilometer per jaar. Bijna driekwart van die afstand wordt afgelegd in de auto.

Opstoppingen op de weg kost de Nederlandse economie op dit moment dan ook al 2,5 miljard euro per jaar omdat er onderweg niet of nauwelijks gewerkt kan worden. Dat die verliespost mogelijk groeit naar 6 miljard komt door de almaar stijgende verkeersdrukte. 

Bij economische voorspoed is de verwachte groei aan jaarlijks gereden kilometers maar liefst 44 procent, ten opzichte van 2014. Bij minder voorspoed neemt het aantal afgelegde kilometers met bijna 20 procent toe. Het aantal stapvoets gereden kilometers in de file stijgt met maximaal 70 procent.

Het rapport rept over een zeshoek gevormd door de steden Amsterdam, Zwolle, Arnhem, Eindhoven, Breda en Den Haag. Dit gebied – dat zowat het halve land bestrijkt – is het territorium van de automobilist. De verkeersdrukte zal er meer toenemen dan in de rest van Nederland. De drukste snelwegen van de toekomst zijn de A1, A2, A15 en A58.

Drukte op het spoor

Automobilisten die de files helemaal zat zijn en het voornemen koesteren de trein te pakken, krijgen ook daar met toenemende drukte te maken. De voorspelde groei op het spoor is zelfs nog groter dan op het asfalt.

Van alle Nederlandse reiskilometers vindt een tiende plaats in de trein. In het economisch gunstige scenario stijgt de drukte in de trein met 45 procent, ten opzichte van 2014. Als de economie tegenstribbelt, groeit het aantal gereden kilometers met net geen 30 procent.

Daar komt het goederenvervoer nog bij. Op het spoor worden maximaal 88 procent meer spullen vervoerd, naar een totaal van 124 miljoen ton per jaar. Op de weg wordt een maximale groei van 30 procent voorzien, naar bijna 1250 miljoen ton.

Opvallend is dat het rapport veel problemen en aankomende verkeersinfarcten signaleert, maar geen oplossingen biedt. Tot 2030 heeft de overheid nog verschillende infrastructurele projecten op de rol staan. De analyse biedt beleidsmakers stof tot nadenken voor de periode daarna.

Ook opmerkelijk is dat het onderzoek de onderwerpen duurzaamheid, veiligheid en leefbaarheid links heeft laten liggen. Genoeg hoofdbrekers voor het toekomstige kabinet.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden