'Nederland moet leidend worden bij zelfrijdende auto'

De zelfsturende Audi RS 7 haalde gisteren op het circuit Hockenheimring 220 kilometer per uur zonder bestuurder. En zonder brokken. Beeld epa

Nederland moet een voortrekkersrol gaan spelen bij de ontwikkeling van zelfrijdende auto's en vrachtwagens. Dat vindt minister van infrastructuur en milieu Melanie Schultz van Haegen. Schultz wil volgend jaar al grotere proeven houden met zelfrijdende auto's en vrachtwagens op de openbare weg in Nederland. Veel autofabrikanten zijn al uit de startblokken.

In Nederland wordt nu alleen op zeer kleine schaal getest met zelfrijdende voertuigen. Schultz wil dat uitbreiden door de regels aan te passen. Dat moet proeven mogelijk maken waarbij de voertuigen zonder actie van de bestuurder achter elkaar 'in een treintje' kunnen rijden. Als zij met elkaar en met verkeerscentrales kunnen communiceren, kan dat volgens de minister een positieve bijdrage leveren aan de doorstroming van het verkeer, de verkeersveiligheid en het milieu.

Initiatieven voor een uitbreiding van de proeven zijn er genoeg. Zo wil kennisinstituut TNO samen met vrachtwagenfabrikant DAF, havenbedrijf Rotterdam en met Transport en Logistiek Nederland (TLN) komend voorjaar proeven uitvoeren waarbij vrachtwagens virtueel in een treintje gaan rijden. En dit najaar al wil TLN samen met vrachtwagenfabrikant Scania een demonstratie van zelfrijdende vrachtwagens organiseren. Tests met zelfsturende auto's zijn voorzien in het gebied tussen Ede en Wageningen.

Coöperatieve auto's
Het Rathenau Instituut schreef onlangs in een rapport dat de overheid ervoor moet zorgen dat zelfrijdende auto's auto's in Nederland kunnen communiceren met elkaar en met de weg. Alleen dan kunnen deze zogeheten coöperatieve auto's in treintjes rijden en optimaal bijdragen aan de doelstellingen, zoals verkeersveiligheid en een schoner milieu, adviseert het instituut in het onderzoeksrapport 'Tem de robotauto. De zelfrijdende auto voor publieke doelen', dat op 3 oktober is verschenen.

Het Haagse instituut, dat ontwikkelingen in wetenschap en technologie onderzoekt, adviseert de minister van infrastructuur & milieu om uit te gaan van coöperatieve auto's. Deze dragen bij aan vermindering van de filedruk en aan energiebesparing. In Europa worden vooral proeven gedaan met dit type zelfrijdende auto's.

Minister Melanie Schultz van Haegen afgelopen november tijdens een testrit in een zelfrijdende auto. Vanaf 2015 komen er grotere proeven met zelfrijdende auto's en vrachtwagens op de openbare weg in Nederland. Schulzt gaat dat mogelijk maken door de regels aan te passen. Beeld ANP

Robotauto's
In de Verenigde Staten richt men zich vooral op een ander type zelfsturende auto, de zogeheten robotauto's waarvan de Google car een voorbeeld is. Deze auto's hebben verbinding met het internet, maar niet met andere auto's of met technologie die is ingebouwd in de wegen.

De Europese ontwikkeling van coöperatieve auto's is complex, omdat overheden en bedrijven in dit deel van de wereld samen standaarden moeten ontwikkelen zodat de auto's elkaar kunnen 'verstaan'. Maar de voordelen van coöperatieve auto's - vermindering van de filedruk en energiebesparing - zijn zo groot dat de ontwikkeling ervan volgens het Rathenau Instituut prioriteit moet krijgen. Later kunnen de voordelen van beide soorten auto's dan gecombineerd worden.

Het instituut pleit er ook voor dat de Nederlandse overheid, naast het opstellen van regels voor de technische voorzieningen voor zelfsturende auto's, meteen ook de administratieve kant regelt. Zo moet de privacy van bestuurder en passagiers gewaarborgd zijn en moeten zaken zoals verzekeringskwesties en aansprakelijkheid bij eventuele verkeersboetes of ongelukken geregeld worden. Het is zaak om dit van begin af aan mee te nemen in het ontwerp van zelfrijdende auto's, adviseert het instituut.

Bestuurder grootste risicofactor
De auto-industrie experimenteert al volop, en dat zelfsturend ook veilig en zelfs pijlsnel kan bewees Audi gisteren in een wereldprimeur. Het joeg zijn snelle RS 7-model - bijgenaamd 'Bobby'- het circuit van het Duitse Hockenheim over, zonder bestuurder of bijrijder. De met technologie en camera's volgepakte wagen haalde soms 220 kilometer per uur, remde op tijd af voor de scherpe bochten en volgde keurig de ideale lijn op het circuit.

De experimentele zelfrijdende auto van Google is niet bedoeld voor de verkoop, maar heeft al vele duizenden kilometers afgelegd. Hij krijgt al zijn data via het internet. Google hoopt dat er volgend jaar honderd van rondrijden op het publieke wegennet in de VS. Beeld AP

"De toekomst ligt in het veiliger maken van verkeerssituaties", zei dr. Ulrich Hackenberg, lid van de raad van bestuur van Audi, gisteren in Hockenheim. "De grootste risicofactor in het verkeer is de bestuurder zelf. Dus als we die kunnen bijstaan in situaties waarin hij veel stress ervaart, of juist weinig, dan is dat al een grote stap vooruit in meer veiligheid in de voertuigen zelf en in de infrastructuur. Dat is ons algemene doel."

Ook elders in de personenwagenindustrie ontbreekt het niet aan ambitie. Topman Hakan Samuelsson van Volvo heeft aangegeven zich ten doel te stellen dat in 2020 geen doden of zwaargewonden meer mogen vallen in de voertuigen van het merk. Volvo wil in 2017 in Zweden grootschaliger proeven gaan doen met zelfrijdende auto's, en fabrikanten als Mercedes en Nissan hebben soortgelijke plannen.

Audi's experimentele zelfsturende RS 7 zit van cockpit tot kofferbak vol met technologie. Beeld epa
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden