Nederland doet zichzelf de das om

null Beeld

ANALYSE - Omdat het kabinet eerst zo streng was voor de Grieken, moet het nu zelf hard bezuinigen.

Dat is even slikken. De jongste economische groeiramingen van de Europese Commissie plaatsen Nederland plotseling in één categorie met landen als Griekenland, Italië en Spanje. Nederland krijgt te maken met een forse economische krimp en daarbovenop een flinke bezuinigingsdoelstelling, oordeelt eurocommissaris Olli Rehn. Dat heeft de regering grotendeels aan zichzelf te danken: door van andere landen te eisen hun begroting snel op orde te brengen, is er geen ruimte om voor onszelf uitstel van de pijn te vragen.

Ja, Nederland is nog altijd één van de, inmiddels slechts drie overgebleven, hoogst gewaardeerde landen in de eurozone wat betreft de kredietwaardigheid van de overheid. En juist om die AAA-status te beschermen zal er flink bezuinigd moeten worden, zo stelt minister De Jager van financiën. Binnenkort sluiten de coalitiepartijen zich een aantal weken op in het Catshuis om voor een bedrag van - naar verluidt - 6 à 7 miljard euro aan extra bezuinigingen te vinden. Dat is nodig om in 2013, zoals eerder afgesproken, al te voldoen aan de eis om het tekort onder de grens van 3 procent van het jaarlijkse inkomen te brengen.

Maar de Europese Commissie signaleert een knellend probleem voor de Nederlandse economie, dat met extra bezuinigingen alleen maar erger zal worden. Het consumentenvertrouwen in ons land is in bijna tien jaar tijd niet zo laag geweest, wat ertoe leidt dat de uitgaven al vier kwartalen op rij dalen. Dat is, samen met een mindere export als gevolg van teruglopende vraag in de rest van de eurozone, het grootste probleem van Nederland. Burgers voelen zich armer door de flink dalende huizenprijzen en de aangekondigde korting op pensioenen. Het probleem zit dus vooral in de hoofden van mensen. En de nieuwe bezuinigingen die de komende maand door de regeringspartijen uitonderhandeld moeten worden, maken dat probleem alleen maar groter, zo stelt de Commissie. In de huidige berekeningen is een verdere koopkrachtdaling als gevolg van de nieuwe bezuinigingen nog niet meegenomen.

Een opvallende rol is weggelegd voor de Nederlandse huizenmarkt: ook hier geldt dat verder dalende prijzen waarschijnlijk de consumentenbestedingen verder zullen terugdringen. En het is zeker te verwachten dat die prijsdaling verder zal doorzetten. De discussie over de hypotheekrenteaftrek - zoals deze week weer uiteen werd gezet in een brandbrief van 22 economen aan de regering - verlamt de woningmarkt. Er zijn zo weinig transacties dat de prijzen snel kunnen bewegen: alleen degenen die moeten verkopen, en dus bereid zijn de prijs flink aan te passen, bepalen de stemming op de markt.

Maar zelfs het plan van de economen om de woningmarkt vlot te trekken, lost slechts een deel van het probleem op. Ja, de onzekerheid bij burgers zal minder worden, maar eventuele bezuinigingen daarvan zullen pas later binnenkomen. De harde opstelling van de regering heeft ertoe geleid dat er nu bezuinigingen nodig zijn. En dus de economie waarschijnlijk nog wel iets harder wordt geraakt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden