Naturalisatiedienst stoort zich aan rechter noch parlement

De auteur is freelance journalist

Opdrachtgever mr. Aldo Kuijer noemde de beslaglegging een 'unicum' in de Nederlandse rechtsgeschiedenis. Zelf zou ik daaraan willen toevoegen dat de IND zo vaak voor unica in de Nederlandse rechtsgeschiedenis zorgt dat zij daarmee de bijl legt aan de wortels van onze rechtsstaat. De IND trekt zich niets aan van de rechter, van het parlement, van de Nationale Ombudsman en zelfs niet van Hare Majesteit de Koningin.

Verbluffend

Wie er de handelingen van de Tweede Kamer op naslaat, ontdekt tot zijn starre verbazing dat er al jarenlang met de regelmaat van de klok Kamervragen worden gesteld over het disfunctioneren van de IND, zonder dat dit ooit tot enige verbetering heeft geleid. Nog verbluffender zijn de jaarverslagen van de Nationale Ombudsman. Sommige van die jaarverslagen bestaan bijna letterlijk voor de helft uit vrijwel altijd toegewezen klachten over de IND. In een van die jaarverslagen wordt zelfs vermeld dat de Nationale Ombudsman ternauwernood heeft weten te voorkomen dat de IND op een ongehoord onrechtvaardige wijze een einde zou maken aan het feit dat de indieners van een naturalisatieverzoek altijd veel langer moeten wachten op afhandeling van hun verzoek dan de in de Rijkswet op het Nederlanderschap vastgelegde maximumtermijn van een jaar. De IND stelde voor om nieuw binnengekomen verzoeken wel binnen een jaar te gaan afhandelen, door oudere verzoeken nog langer aan te houden. Deze vossluwe tactiek zou er voor gezorgd hebben dat het onvoorstelbaar hoge aantal klachten over de dienst op kunstmatige wijze zou worden verkleind. En dat over de ruggen van personen die al het zwaarst onder het rechtmatig handelen van de IND hadden geleden.

Het feit dat deze dienst zich van God noch gebod iets aantrekt, vormt op termijn een zeer ernstige bedreiging voor onze rechtsstaat. De humanitaire rampen die de IND veroorzaakt verdienen een nadere toelichting. Ik zal dit doen aan de hand van een geval dat zich in mijn omgeving voordoet. Een nu 34 jarige vrouw met de Amerikaanse nationaliteit verhuisde als heel klein meisje met haar ouders naar Sint Maarten op de Nederlandse Antillen. Het gezin verwierf daar een permanente verblijfsvergunning. Het is zowel in Nederland als op de Nederlandse Antillen staand overheidsbeleid dat ingezetenen met een permanente verblijfsvergunning actief worden gestimuleerd om de Nederlandse nationaliteit aan te vragen. De gezaghebber op het eilandgebied Sint Maarten drong er dan ook persoonlijk bij de vrouw op aan de Nederlandse nationaliteit aan te vragen. Bijna een jaar later liet de gezaghebber haar weten dat zij aan alle voorwaarden die door de wet aan het verwerven van het Nederlanderschap worden gesteld had voldaan en dat haar paspoort door tussenkomst van de IND spoedig zou worden uitgereikt.

Geruime tijd later, toen de IND haar volgens de wettelijke termijn al lang een paspoort had moeten verlenen, vroeg zij aan de gezaghebber of het een bezwaar zou zijn als zij naar Nederland zou gaan. Volgens de gezaghebber zou dit de procedure alleen maar bespoedigen. Dus vertrok de vrouw naar ons land. Keurig netjes meldde zij zich vervolgens bij de vreemdelingendienst van de regiopolitie Amsterdam-Amstelland. Nadat zij haar verhaal had afgestoken heeft deze dienst haar in strijd met alle regels een tijdelijke verblijfsvergunning als student gegeven. Hier werken mocht de vrouw niet, zolang ze nog geen Nederlands paspoort had. Toen zij al twee en een half jaar op haar paspoort wachtte was haar spaargeld op. Terug naar de Nederlandse Antillen kon niet meer, omdat haar verblijfstitel daar inmiddels was vervallen. Omdat geen enkele smeekbede bij de IND ook maar iets mocht baten, wendde de vrouw zich in haar wanhoop tot de koningin. Het kabinet van de koningin liet haar weten dat men wel contact zou opnemen met de IND, maar dat ze daarvan niet te veel moest verwachten omdat de dienst immuun was geworden voor interventies van welke aard ook.

Enige maanden later kwam er dan toch een reactie van de IND. Haar naturalisatieverzoek was afgewezen. Tegen de adviezen van alle autoriteiten in had ze haar naturalisatieverzoek op het binnen het Koninkrijk der Nederlanden gelegen Sint Maarten moeten afwachten. Aangezien zij slechts een tijdelijke verblijfsvergunning voor Nederland bezat, had ze derhalve niet voldaan aan de wettelijke eis, dat geen bezwaar mocht bestaan tegen haar permanente verblijf in het Nederlandse deel van ons Koninkrijk. Ambtelijke haarkloverij van een dienst die zichzelf vrijwel nooit aan de wet houdt. Als de IND dat een keer wel gedaan zou hebben, dan zou de vrouw al lang voor haar vertrek van Sint Maarten haar Nederlandse paspoort hebben gehad. Vandaar dat zij een bezwaarschrift heeft ingediend, waarin zij de IND er fijntjes op wijst dat de afwijzing van haar verzoek slechts gebaseerd is op het feit dat de IND zich niet aan de bepalingen van de Rijkswet op het Nederlanderschap heeft gehouden.

Nadat de IND de wettelijke termijn die de Algemene Wet Bestuursrecht stelt aan de behandeling van een dergelijk bezwaarschrift zeer ver had overschreden, heeft de vrouw zich tot de Nationale Ombudsman gewend. Na een telefonische spoed-interventie door de Ombudsman verklaarde de IND dat het bezwaarschrift binnen vier weken zou worden behandeld. Deze verklaring is inmiddels alweer enkele maanden oud, zonder dat de IND iets van zich heeft laten horen. Vandaar dat de vertwijfelde vrouw zich opnieuw tot de Nationale Ombudsman heeft moeten wenden. Zonder een Nederlands paspoort dreigt zij geheel berooid naar de Verenigde Staten te worden gedeporteerd, een land waar zij na haar kindertijd niet meer is geweest en waar zij vriend noch familielid heeft.

Desondanks verbaas ik mij er over dat zij nog steeds een paspoort wil hebben van dit koninkrijk dat zichzelf volstrekt ten onrechte altijd een internationale humanitaire voorbeeldfunctie toedicht.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden