Nasleep van de Schipholbrand

DEN HAAG (ANP) - De fatale brand in het cellencomplex op Schiphol heeft in het afgelopen jaar geleid tot felle debatten over de schuldvraag, de bestuurlijke verantwoordelijkheden en de nazorg aan de overlevenden. Een overzicht van de nasleep:

BRAND: De brand die in de nacht van 26 op 27 oktober 2005 uitbreekt in het cellencomplex op Schiphol-Oost, kost aan elf mensen het leven. Vijftien anderen raken gewond. De slachtoffers zaten in vreemdelingenbewaring in afwachting van hun uitzetting. Een gedetineerde uit Libië wordt ervan verdacht in zijn cel brand te hebben gesticht. Vijf gedetineerden die na de brand waren ontsnapt, zijn nog spoorloos.

NAZORG: de ministers Donner en Verdonk krijgen veel kritiek op de opvang van overlevenden en de nazorg aan hen. De Tweede Kamer roept hen daarvoor ter verantwoording tijdens diverse (spoed)debatten, waarin de bewindslieden de kritiek proberen te weerleggen. Ook hulpverleners, onder wie psychologen en maatschappelijk werkers, stellen dat de medische en psychische begeleiding van getraumatiseerde overlevenden tekort schiet. Verdonk geeft uiteindelijk 39 getroffenen een verblijfsvergunning.

ONENIGHEID: de gemeente Haarlemmermeer en het ministerie van Justitie raken met elkaar in de clinch over het cellencomplex. De commissaris van de koningin van Noord-Holland, H. Borghouts, doet een bemiddelingspoging. De gemeente wil het detentiecentrum op korte termijn sluiten. Uiteindelijk haalt minister Donner via een koninklijk besluit een streep door die eis. Door zijn actie ontstaat nieuwe ophef. De bestuurlijke ruzie leidt tot een kort geding, dat de gemeente tegen de Staat aanspant. De gemeente verliest de zaak.

VERANTWOORDELIJKHEDEN: de ministeries van Justitie (Donner en Verdonk) en VROM (Dekker) en de gemeente Haarlemmermeer zouden zich volgens het conceptrapport van de Onderzoeksraad voor Veiligheid niet aan de regels hebben gehouden. Daardoor zouden onnodig veel doden zijn gevallen.

JUSTITIE/VROM: Justitie is de gebruiker van het cellencomplex, dat eigendom is van de Rijksgebouwendienst (VROM). Het gevangenispersoneel valt onder de verantwoordelijkheid van Donner.

In de afgebrande vleugel hadden twee nachtbewakers moeten zitten, maar er zat niemand. Het ministerie van Justitie stelt altijd te hebben voldaan aan alle brandveiligheidseisen die de gemeente Haarlemmermeer heeft gesteld aan het cellencomplex.

GEMEENTE: De afdeling bouw- en woningtoezicht van de gemeente zou de bouwvergunning voor de getroffen vleugels onterecht hebben verleend. Ook de brandweer, die onder de gemeente valt, zou slecht hebben gecontroleerd.

AANKLACHTEN: De Stichting Een Royaal Gebaar doet aangifte tegen de ministers Donner en Verdonk en klaagt hen onder meer aan wegens dood door nalatigheid. Oud-minister Jan Pronk steunt deze actie.

Het comité Rechtsherstel, waarin zich diverse organisaties hebben verenigd, doet ook aangifte tegen de twee bewindslieden. Volgens het comité hebben ze zich schuldig gemaakt aan een wrede en onmenselijke behandeling van de slachtoffers van de Schipholbrand.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden