Naar de cowboykerk in Texas

In de Cowboy Church in Tatum, Texas, krijg je geen preek met pepermuntjes maar een dominee met een knallende zweep. Yeehaw!

Daar staan we dan. Op een vroege zondagmorgen in Tatum, een nauwelijks waarneembaar vlekje tweehonderd kilometer ten oosten van Dallas. De dauw is nog maar net opgelost. Langs de kant van de weg bevindt zich een kingsize houten bord 'Bar None' (weiger niemand) Cowboy Church. Het imponerende houten gebouw verderop, midden in een weiland, lijkt vanuit de verte verdacht veel op een saloon. We aarzelen. Is het idee dat een cowboy ons de afgelopen nacht had gegeven, nog wel zo briljant? Was zijn suggestie niet ingegeven door een wat al te ruime dosis bier? Kunnen we het wel maken om ongevraagd het heiligdom van de cowboys te betreden? We zijn toch al een keer bijna overhoop geschoten?

Een tikkie beschroomd glijden we tegelijk met honderden cowboys en cowgirls door de klapdeurtjes naar binnen. We zijn de enige toeristen en worden van diverse kanten nieuwsgierig begroet en tot onze opluchting enthousiast aangemoedigd om toch vooral de dienst bij te wonen.

Een vrijwilligster, een cowgirl, brengt ons in contact met één van van de oprichters, Stacey Coylie. Hij vertelt hoe deze Cowboy Church in juni 2007 met slechts een handjevol mensen begon. De eerste diensten werden gehouden in een tent, gewoon buiten op het weiland, daarna hadden de leden eigenhandig een gebouw neergezet. In vier jaar tijd is het ledental met komeetachtige snelheid tot zestienhonderd gestegen, en het einde van de groei is nog lang niet in zicht. Dagelijks melden zich nog nieuwe leden bij deze religieuze oase. Stacey glimlacht verlegen als we hem vragen naar het waarom. Hij mist in de reguliere kerk de aansluiting met zijn dagelijks leven. Deze kerk wil terug naar de gewone mens, naar de verbinding met God, de natuur, de dieren. Stacey wijst naar buiten. Naast de kerk bevindt zich een arena met maar liefst 2500 zitplaatsen.

Onze werkbrauwen schieten omhoog. Een rodeo bij een kerk? Het blijkt één van de kenmerken van de Cowboy Churches te zijn en waarschijnlijk één van de unique selling points. Stacey somde op. Elk weekend bull riding, maar ook tie-down roping (vangen van een kalf te paard) en voor jonge meisjes tot achttien barrel racing (jakkeren op een paard langs een parcours van olievaten). Activiteiten die ongetwijfeld allemaal bijdragen aan de gemeenschapszin en ervoor zorgen dat de kerk levend wordt gehouden.

Ondertussen stroomt de kerk vol. Meer dan duizend zijn het er zeker, schat Stacey. Een zee van cowboyhoeden golft door de ruimte, op weg naar de bar die zich achterin bevindt en waar op dit vroege uur koffie wordt geschonken. De koffie wordt uitgedeeld door vrijwilligers, samen met eigengemaakte cake. We beginnen ons al thuis te voelen.

Een tik op de schouder. Het is de dominee van vandaag: John Riggs. Een strakke dertiger. Zijn spijkerbroek, bollende geruite blouse en een cowboyhoed complementeren de Marlboro-look. Hij woont op een ranch en is te paard gekomen, net als vele anderen.

Hij attendeert ons op een blikken paardentrog die als doopvont dient, en op de betonnen vloer waar eenvoudige houten banken in lange slierten staan opgesteld. Over eenvoud gesproken. Aan een longhorn koeienschedel bungelen twee cowboyhoeden om zijn betoog te onderstrepen.

Ons gesprek word onderbroken door een bandje met een hoog Hank Williams gehalte. Riggs verdwijnt in de massa zodra vijf cowboys losbarsten. Drie met een gitaar, eentje met een mondharmonica, die met een roestig doorrookte stem ook zong, en uiteraard een drummer. De lucht vult zich met opgewonden kreten. Opeens, als een popster, betreedt dominee John Riggs met een lasso in zijn hand het podium. Zijn cowboylaarzen dreunen op de houten vloer. De microfoon, subtiel weggewerkt, zorgt ervoor dat zijn woorden elke hoek van de ruimte bereiken.

We scharrelen naar onze plek op de eerste rij waar een boomlange cowboy ongevraagd twee plaatsen voor ons vrijhoudt. Hij lepelt ongeduldig met zijn hand door de lucht. De man, met een doorgroefd buitengelaat, zijn hoed op de knie, fluistert dat in Cowboy Churches de dominees vaak dagelijkse voorwerpen gebruiken om hun boodschap te verkondigen. Zoals de paardenzadels die rondom John Riggs staan opgesteld. Riggs laat ondertussen onder muzikale begeleiding zijn zweep knallen. Dit is nog eens iets anders dan wij als hardboiled protestanten gewend zijn. Vandaag geen gesabbel op een zuinig pepermuntje bij een urenlange verhandeling, maar een kerkdienst met een hoog entertainmentgehalte.

De preek van John Riggs, als je het zo kunt noemen, is gelardeerd met retorische vragen. Sommige aanwezigen antwoorden met 'amen', of roepen luidkeels 'that's right!' We kunnen het niet ontkennen, Johns verhaal is absoluut inspirerend. Na het deel met de lasso pakt hij een paardenzadel op. Als een veilingmeester paradeert hij over het podium en houdt het zadel omhoog. De kern van zijn betoog is dat een zadel nog zo fraai van buiten kan zijn, maar dat dat nog niets zegt over het innerlijk. Onze buurman meldt dat Riggs vorige week nog met een John Deere maaimachine de kerk binnen kwam scheuren.

We begrijpen steeds beter wat deze kerk zo populair maakt. Het sluitstuk is het omhoog hijsen van een ruw houten kruis. John Riggs spreidt zijn armen.

Beduusd nemen we na afloop afscheid van deze kerk en werpen een niet kinderachtige donatie in de cowboyhoed.

Opeens roept iemand ons na. Zouden we te weinig hebben gegeven? Het is onze buurman. 'Did you already get a hug from a cowboy today?' vraagthij retorisch terwijl hij ons stevig omarmt. Zijn armen knevelen ons alsof hij deelneemt aan een rodeo.

Morgen, zo moeten we beloven, gaan we beslist met hem mee naar een live stock auction, een uitstervende praktijk waar vee nog op zicht geveild wordt.

Ook in Waxahachie

Waar vind ik een Cowboy Church?
De Bar None Cowboy Church in Tatum (9162 Hwy 43E) Texas, is een authentieke lokale Cowboy Church, zonder toeristisch oogmerk. Bent u niet in de gelegenheid om de reis naar Texas te maken, dan kunt u op de website van de Bar None Cowboy Church één van de vele diensten op video bekijken (www.barnonecowboychurch.org).

De kerk in Tatum staat niet op zichzelf, maar maakt deel uit van de American Fellowship of Cowboy Churches (AFCC). Een Cowboy Church is niet gebonden aan een kerkgenootschap. Voor 1980 waren er vijf in Texas, nu zijn dat er meer dan 200 en naar schatting 750 in heel Amerika, zelfs in Florida.

Op de site van de AFCC zijn honderden aangesloten kerken te vinden, ook buiten Texas. (www.americanfcc.org)

De eerste en bekendste, maar wellicht meer toeristische Cowboy Church, is die in Waxahachie (ten zuiden van Dallas).

Een andere mogelijkheid is het Cowboy Church Network of North America te raadplegen (www.cowboycn.org). Deze organisatie heeft leden in Colorado, Florida, Idaho, Kansas, Kentucky, Louisiana, Missouri, North Carolina, Ohio, South Carolina, South Dakota, Tennessee, Georgia, Wyoming, en ook in Alberta (Canada).

Rodeo
Er zijn talloze professionele rodeos in Amerika, maar het is lastig er een te vinden waar geen toeristen komen. We vonden er eentje in Longview (Oost-Texas) met deelnemers uit vele staten (zie site: Professional Rodeo Cowboys Association). U kunt wild bareback riding, saddle bronco riding, steer wrestling, tie roping and barrel racing zien. Er gaat wel eens iets mis. Op You tube (Judy Lohman) kunt u zien hoe een cowboy achter een losgebroken kalf aanrent of hoe kinderen (met helm op) alvast op een schaap oefenen.

Judy Lohman
In 2011 verscheepte het schrijversechtpaar Judy Lohman (Junte en Diety Lohman) een omgebouwde vrachtwagen vanuit Antwerpen naar Amerika. Ze maakten een reis van zeven maanden door dertig staten en het oostelijk deel van Canada. Dit artikel is gebaseerd op informatie uit hun reisboek 'How did you find us?' Het multimediale boek bevat reisverhalen, reistips en adviezen en is te bestellen via bol.com, ebook.nl of amazon.com. Met doorlinks naar achterliggende internetsites en You Tube video's. www.judylohman.nl

Dominee John Riggs met Marlboro-look.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden