Na zware jaren regent het nu belastingcadeautjes in Griekenland

Ook de Griekse horeca krijgt een fikse verlaging van de btw en kan daardoor veel extra omzet genereren. Beeld AFP

De btw op een reeks levensmiddelen en op energie gaat omlaag in Griekenland, gepensioneerden krijgen een extra maandbetaling. Kan het land dat allemaal betalen?

Natuurlijk is het goed dat de btw omlaaggaat, vindt kelner Haris Georgiou (45). Hij is haastig bezig regenschermen uit te rollen boven de tafels van zijn taverne in het centrum van Athene - er is zojuist een hevig onweer losgebarsten en de regen komt met bakken uit de hemel. “Drie jaar geleden ging de belasting omhoog van 13 naar 23 procent, later nog naar 24", legt Georgiou uit. “Dat het percentage weer teruggaat naar 13 nu we uit de crisis zijn, is logisch.”

Maar dat betekent niet dat de souvlaki, de gyros en de tzatziki vanaf vandaag in prijs omlaaggaan. “Destijds hebben we de btw-verhoging niet doorberekend”, zegt de ober terwijl hij met een doekje de tafels droog wrijft. “Dat konden onze klanten niet betalen. Maar goed, we gaan er eens over denken. En passen dan de kassa’s aan.”

Extra maandbetaling

Naast nog meer hemelwater regent het deze week ook cadeautjes in Griekenland. Behalve op de horeca gaat ook de btw op energie en een reeks levensmiddelen omlaag, van 13 naar 6 procent. Tweeënhalf miljoen gepensioneerden krijgen een extra maandbetaling bijgeschreven. En er komt opnieuw een regeling voor mensen met betalingsachterstanden aan de belastingdienst - zij mogen hun schuld in 120 maandelijkse termijnen aflossen.

Woensdag schaarde het parlement zich achter de maatregelen die waren voorgesteld door de regering van premier Alexis Tsipras, om de pijn voor de Grieken die de afgelopen jaren fors hebben ingeleverd wat te verlichten. Dat ze vlak voor de Europese verkiezingen van kracht worden, is geen toeval: Tsipras’ partij Syriza staat in de peilingen bijna tien procentpunt achter op conservatieve rivaal Nieuwe Democratie.

Nog belangrijker voor Tsipras zijn de landelijke verkiezingen, die uiterlijk in oktober plaatsvinden. Hij hintte er vorige week op dat er nog meer meevallers voor de kiezers in het verschiet liggen. Maar kan Tsipras de cadeautjes ook betalen? Alleen al de maatregelen die deze week ingaan kosten zo’n 1 miljard euro. De komende jaren lopen de kosten verder op, waardoor Athene afspraken met de voormalige geldschieters niet dreigt te kunnen nakomen.

Griekenland ontvangt sinds augustus weliswaar geen miljardenleningen meer, maar staat nog wel onder verscherpt toezicht om ervoor te zorgen dat het genoeg doet om zijn torenhoge schuld af te lossen. Daartoe moet Athene onder andere tot 2022 een overschot op de begroting van 3,5 procent hebben, rentebetalingen niet meegerekend. Premier Tsipras vindt nu dat dat best 2,5 procent kan zijn, mits hij maar genoeg geld in kas houdt om af te lossen.

“We zijn bezorgd”, zei Klaus Regling, directeur van het Europese leningenfonds ESM donderdag. “Onze voorlopige analyse laat zien dat de begrotingsdoelen dankzij deze maatregelen met een ruime marge gemist worden.”

Probleem is niet alleen de betaalbaarheid. Investeringen in de economie leveren op lange termijn meer op dan bijvoorbeeld eenmalige uitkeringen aan gepensioneerden.

Electoraal gewin

Tsipras knijpt de investeringen af om zo veel mogelijk cadeautjes uit te delen voor electoraal gewin, is de kritiek. Ook is alweer een afbetalingsregeling slecht voor de toch al beroerde belastingmoraal in Griekenland. Wie weet dat hij het op termijn toch wel op een akkoordje kan gooien met de belastingdienst, is sneller geneigd de aanslagen ongeopend in de la te leggen en af te wachten. Ondanks alle bezwaren grijpt Europa vooralsnog niet in - dat zou vlak voor de verkiezingen voor veel onrust zorgen.

De Griekse minister van financiën Efklidis Tsakalotos maakt zich intussen niet druk. “Als ik een euro zou krijgen voor elke keer dat een Europese ambtenaar zegt dat hij bezorgd is, of boos, of verontrust, kon ik een hele groep vrienden voor tien dagen meenemen naar Santorini.”

Lees ook:

Griekenland is sinds augustus niet meer afhankelijk van leningen van de EU en het IMF. 

En er is wat lucht: de economie groeit, de werkloosheid daalt. Maar daarmee zijn veel van de problemen niet weg.

Een presentje voor de Grieken: het minimumloon gaat omhoog.

Met de Europese en landelijke verkiezingen in zicht, lijkt de Griekse regering terug te grijpen opeen beproefd recept: het uitdelen van cadeaus.  

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden