NA VIER MAANDEN ZWIJGEN OVER KOFFERBAK-INCIDENT VERLIEST TVM ZIJN GELOOFWAARDIGHEID

GARE DE CORREZE, MONTAUBAN - Het dopingschandaal in de Tour de France dreigt de omvang van een olievlek te krijgen. Kort voordat de directie van de Ronde van Frankrijk in samenspraak met juryvoorzitter Martin Bruin besloot Festina van verdere deelname uit te sluiten, maakte Cees Priem de gang naar Canossa door op te biechten, dat ruim vier maanden geleden tijdens een douanecontrole nabij Reims 104 monsters met EPO waren aangetroffen in een materiaalwagen van TVM.

Sinds de bewuste datum, 4 maart, heeft de ploegbaas van de Nederlandse equipe naar zijn zeggen op een tijdbom gezeten. Hij had gehoopt het probleem zelf op te lossen en had om die reden ook de sponsor, zijn huisvriend (!) Ad Bos, in het ongewisse gelaten. Vrijdagavond kreeg Priem er lucht van dat de Franse krant Aujourd'hui, het nieuws de volgende dag zou onthullen. Daarop besloot hij Bruin en zijn werkgever in te lichten.

De auto, bestuurd door twee mecaniciëns, kwam uit Spanje, waar enkele TVM'ers de Ronde van Valencia hadden gereden. De routinecontrole bij het tolstation Courcy, op de A26 bij Reims, was er een uit vele. De verdachte lading werd in beslag genomen, de chauffeur en zijn bijrijder werden verhoord, maar mochten na enkele uren hun weg vervolgen. Priem, die in Valencia niet als ploegleider fungeerde, hoorde het nieuws een dag later. De Zeeuw is als eindverantwoordelijke tot op heden nog niet aan de tand gevoeld door de politie.

In de Franse zondagskranten was de onthulling nog geen hot item. Maar zodra de nieuwsstroom rond het uit de koers zetten van Festina is opgedroogd, zal de aandacht voor de TVM-zaak ongetwijfeld toenemen. Met de zoon van Bos, economisch directeur van TVM en plaatsvervanger van zijn in het buitenland verblijvende vader, sprak Priem af tegenover journalisten gewoon open kaart te spelen. Wie de redeneertrant van de Zeeuw kent, weet dat een strofe uit het liedje 'Tip van de sluier' van Boudewijn de Groot op geen ander van toepassing is dan juist op Priem: Voor ieder antwoord dat je geeft, komt er weer een raadsel bij.

Dat maakte van een geïmproviseerde persconferentie bij de start van de individuele tijdrit, zaterdag, een beladen bijeenkomst, waarin Priem steeds meer verstrikt raakte in cryptische volzinnen, maar weigerde het zwarte beest bij zijn naam te noemen. Het werd een haast hartverscheurend, bijna gênant en soms meelijwekkend EPOs. Het ging, dat gaf hij toe, om verboden stoffen, die op een onbewaakt ogenblik door buitenstaanders in een plastic zak in de laadruimte zouden zijn gelegd. Verder zou het om veel minder dan 104 ampullen gaan. Priem wist toen nog niet dat zijn adjunct Hendrik Redant enkele kilometers verderop zonder dralen had toegegeven dat aan het waarheidsgehalte van het bericht in Aujourd'hui niet getwijfeld hoefde te worden. Redant is gewend recht vooruit te kijken. Priem daartegen denkt en praat al sinds jaar en dag in omtrekkende bewegingen.

De mededeling dat Redant de stalorders keurig had uitgevoerd, bracht het ontstekingsmechanisme onverwijld in werking. Wat volgde was geen prettig gesprek. Het was een onaangenaam verhoor van een stuk of twaalf pseudo-onderzoekrechters, die Priem tot op het bot fileerden en waarbij iedereen het toch ook weer met hem had te doen. Het getuigde onmiskenbaar van moed, de pers gedurende meer dan een uur in de brandende zon te woord te staan.

Voor ieder antwoord dat je geeft, komt er weer een raadsel bij. De stal van Priem is een hechte familie. Met het gros van de personeelsleden werkt hij al meer dan tien jaar samen. Sponsor Ad Bos is als een vader voor de ploegleider en de renners; zijn autoverzekeringsbedrijf financieert reeds bijna een kwart eeuw een wielerploeg. Door alle, vaak ontwijkende antwoorden van Priem, liep dezelfde rode draad: hij wil zijn mensen beschermen en zijn goede vrienden, inclusief Bos, niet opzadelen met zijn sores. “Ik heb een groot probleem, dat ik zelf hoopte op te lossen. Ik wilde Ad Bos er niet mee belasten. Hij is een huisvriend. Ik kon het tegenover mezelf niet veroorloven hem deelgenoot te maken van het probleem, omdat ik vind dat hij zoveel voor de wielersport heeft gedaan.” Om die reden waren tot zaterdagochtend ook de meeste Tourrenners van TVM onkundig van het nieuws. Bos wist overigens wel dat de douane een 'verkeerde' lading in beslag had genomen, alleen niet dat het om de beruchte synthetische bloeddoping ging. Priem: “EPO is zo een rotwoord om in de mond te nemen.”

Het slechte nieuws had moeilijk op een ongunstiger tijdstip kunnen komen. De renners van Priem rijden in de ogen van het (Franse) publiek ongetwijfeld als slikkers en spuiters rond . “Ik kan me voorstellen dat de mensen ons ongeloofwaardig vinden”, zegt de diep geschokte Bart Voskamp. Een vergelijking met de Festina-zaak gaat overigens op een aantal punten mank. Soigneur Voet werd met zijn 800 (!) monsters met verboden stimulantia onderschept op weg naar Ierland, waar op 11 juli de Tour van start ging. De zaak TVM dateert van 4 maart. Bij een medische controle naar het gebruik van EPO werden zaterdagochtend ook negen renners van de Nederlandse ploeg van hun bed gelicht; geen van hen overschreed de door de UCI toegestane hematocriete waarde van 50. Dat is voor Priem een geluk bij een ongeluk. “Ik ben toevallig een Zeeuw, dus ik spreek de waarheid. Ik ben niet bang voor een onderzoek, ik heb niets te verbergen. Ik heb echter een probleem: niemand gelooft me.”

Priem's (oud-)collega Roussel praatte zich een week geleden op dezelfde manier schoon. Dat buitenstaanders de gewraakte plastic zak (of was het een doos, een koffer of iets anders) in de auto hebben gelegd, klinkt nogal ongeloofwaardig. Als Priem onkundig was van de lading, zou hij 'geflikt' kunnen zijn door een van zijn personeelsleden. Volgens Priem was een van de mecaniciëns, die in de auto reden, een oproepkracht. “Ik durf redelijk goed rechtop te lopen. Ik heb geen opdracht gegeven EPO naar Nederland te vervoeren, ik heb ook geen koeriersorganisatie opgezet.”

Geldschieter TVM en de belangrijkste co-sponsor, Farm Frites, geven Priem vooralsnog het voordeel van de twijfel. Arjan Bos jr heeft er zelfs begrip voor dat hij zijn vader pas vrijdagavond van de details op de hoogte bracht. “Alles weten maakt ons niet gelukkig.” In het sponsorcontract van TVM staat een clausule dat het bedrijf de geldkraan onmiddellijk dicht mag draaien, als blijkt dat de ploegleiding aanzet tot het gebruik van stimulerende middelen. Bos vindt een vergelijking met Festina mank gaan en verwacht ook niet dat Leblanc TVM zal uitsluiten. Ondanks de etappezege van Blijlevens is de Tour voor hem verpest. “Maar dat was die door de affaire Festina al. Het derde grootste sportevenement is om zeep geholpen.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden