Na Facebook kwam in Iran de reactie

Een van 's werelds beste filmmakers, de Iraanse regisseur Jafar Panahi, moet zes jaar de cel in, zo werd eind vorig jaar bekend. Hij zou plannen hebben gehad voor een film over de Groene Revolutie die in 2009 losbarstte tijdens de Iraanse presidentsverkiezingen. Terwijl Panahi in hechtenis zit, is er een documentaire van een andere filmmaker in omloop die laat zien hoe de vreedzame beweging met geweld werd neergeslagen. 'The Green Wave' is niet in Iran gemaakt, maar in Duitsland, met alle middelen die de regisseur ter beschikking stonden. Veel Iraanse beelden spiegelen inmiddels wat er in Noord-Afrika en het Midden-Oosten gaande is - al werden in Tunesië en Egypte de dictators inmiddels wél verjaagd door volksopstanden.

De in Keulen woonachtige Ali Samadi Ahali bedient zich in zijn film vooral van de moderne media die werden gebruikt door de demonstranten. Filmpjes gemaakt met mobiele telefoons en digitale camera's. Blogberichten, Facebookverslagen en tweets. Tussendoor zien we ook 'gewone' interviews, zoals met de Iraanse mensenrechtenactiviste en Nobelprijswinnares Shirin Ebadi. Maar meer indruk maken de ingelaste animaties vergezeld van ingesproken getuigenissen. De film is als een puzzel die alle stukjes van de lente van 2009 samenbrengt.

Het duizelt van alle blogs en tweets, en 'in your face'-beelden van aftuigingen en burgers die dood bloeden. Tegelijk geven de fragmenten wel de chaos weer, waarin het land zich bevond, en de enorme omvang van het oproer.

Het is een werkelijkheid die door de staatstelevisie werd genegeerd. 'Die zond middenin het tumult natuurdocumentaires uit', vertelt een activist. Het eerste blogbericht dat de film toont, dateert van mei 2009. Er wordt nog reikhalzend uitgekeken naar de verkiezingen in juni, naar mogelijke veranderingen. We zijn via een schuddend videofilmpje getuige van een toespraak van Zahra Rahnavard, activiste en echtgenote van Mir Hossein Mousavi, de hervormingsgezinde presidentskandidaat. Daarna komen er andere geluiden. Inbraken in stemlokalen. Gestolen stembriefjes. Valse stembriefjes. Kranten die hun kantoren sluiten. Buitenlandse journalisten die Iran moeten verlaten. Websites die worden gefilterd. Telefoonnetwerken die plat worden gelegd. De ultraconservatieve Ahmadinejad verslaat, gesteund door ayatollah Khamenei, zijn volk en wint met ruim 60 procent van de stemmen.

The Green Wave

Neukölln Unlimited

Duitsland, documentaire

Regie: Agostino Imondi en Dietmar Ratsch.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden