Na de verkiezingen weer een thema

Het filespook is weer volop terug, en dus ook de discussie over kilometerheffing. Politiek Den Haag blijft stil, maar de ANWB is niet onverdeeld tegen.En, hoe erg is het eigenlijk om elke dag in de file te staan?

Hoe hard verkeersexperts ook roepen dat rekeningrijden dé oplossing is voor het bestrijden van de toenemende files, de komende maanden is er in politiek Den Haag geen beweging te verwachten. Het VVD-PvdA-kabinet heeft afgesproken dat er geen kilometerheffing komt en geen partij zal haar vingers kort voor de verkiezingen aan dit thema willen branden.

Rekeningrijden kan wel een thema worden bij de formatie. Alle partijen reppen in hun verkiezingsprogramma's over de filedruk en hoe die te bestrijden nu de economie aantrekt. De meeste zijn voorstander van het principe 'de vervuiler betaalt', ook de eerdere tegenstanders SP en CDA.

Alleen VVD en PVV verzetten zich met hand en tand. Ze wijden er geen woorden aan, maar hun standpunten zijn bekend. 'Wij waren, zijn en blijven tegen de kilometerheffing', staat onomwonden op de VVD-site met een 'kilometerheffing no way'-verkeersbord. De PVV vindt alle initiatieven op dit gebied 'onzinprojecten'.

Het initiatief zal straks dus van andere partijen moeten komen, bijvoorbeeld de PvdA. Die onderschrijft een gewogen wegenbelasting in haar programma van harte: 'Betalen voor gebruik van de weg in plaats van het bezit van een auto vinden we eerlijker en de files nemen ook nog eens af.' SP, CDA, D66, CU en GroenLinks hebben vergelijkbare opvattingen.

In dat rijtje vallen CDA en SP op: zij draaiden in 2010 de kilometerplannen van CDA-minister Camiel Eurlings nog de nek om. De SP vreesde voor een 'elitespits', maar wil nu 'een begin' maken met 'het betalen voor gebruik'. Het CDA wil 'het bezit van een auto goedkoper maken en het gebruik duurder' door 'de automobilist per gereden kilometer te laten betalen', staat op haar site - in haar programma staat er niets over.

Met zoveel voorstanders ligt een Kamermeerderheid na de verkiezingen in het verschiet. Toch kunnen het nog wel eens lastige gesprekken worden. Met de huidige peilingen is het haast ondenkbaar dat de VVD dan wel de PVV níet aan de onderhandelingstafel aanschuift. Zeker de VVD manifesteert zich al zolang als radicaal tegenstander van rekeningrijden, dat dit ongeveer het laatste thema is waarop zij zal toegeven.

Liever zet de VVD in op 'slimmer rijden'. Ze wil dat routeapps en navigatiesystemen toegang krijgen tot actuele verkeersinformatie, zodat de reiziger meteen ziet of hij sneller af is met auto of openbaar vervoer. Ook het experiment van VVD-minister Melanie Schultz om automobilisten die de spits mijden een vergoeding te geven, past daarbij. Schultz: "Wij zetten liever in op het belonen van het mijden van de spits, dan het bestraffen van het belanden in de drukte."

Hoewel praktisch alle partijen dit 'slimmer rijden' omarmen, zal een compromis hierover ook nog de nodige onderhandelingen vergen. Autominnende partijen vinden dat 'slimmer rijden' hoe dan ook moet samengaan met extra asfalt. "Wij geloven nog steeds dat verbreding van de wegen absoluut een oplossing is om de files te bestrijden", aldus VVD-Kamerlid Barbara Visser. 'Het medicijn van steeds maar weer meer asfalt is uitgewerkt', stelt D66 daar tegenover.

10 duurste wegprojecten gereed sinds 2012

1 A10 Tweede Coentunnel - A5 Westrandweg

- N200 Halfweg (2014) euro 2.173 mln

2 A15 Maasvlakte - Vaanplein (2016) euro 2.058 mln.

3 A2 Holendrecht - Oudenrijn (2013) euro 1.199 mln

4 A4 Delft - Schiedam (2016) euro 658 mln

5 A4 Burgerveen-Leiden (2015) euro 588 mln.

6.N35 Combiplan Nijverdal (2015) : euro 316 mln

7. A4 Dinteloord-Bergen op Zoom (2015) euro 305 mln.

8. Nijmegen, tweede stadsbrug (2015) euro 280 mln

9. N62 Kanaalkruising Sluiskil (2015) euro 275 mln

10 A12 Utrecht - Veenendaal (2013) euro 260 mln

Tot aan de verkiezingen is rekeningrijden taboe aan het Binnenhof. Daarna gloort een meerderheid, al blijven VVD en PVV tegen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden