Muur bij Mexico blokkeert het loon van 800.000 ambtenaren

Een weg in de Rocky Mountains is vanwege het onbetaald verlof van ambtenaren niet begaanbaar gemaakt.Beeld AP

Terwijl 800.000 Amerikaanse ambtenaren zonder salaris de kerstweek ingingen bij gebrek aan een begroting voor hun ministerie, lijken president Trump en de Democraten nog ver af van een akkoord daarover. 

Trumps stafchef Mick Mulvaney zei zondag dat het heel goed tot volgend jaar kan duren voor alle overheidskantoren weer open gaan. Negen van de vijftien ministeries kwamen zaterdagochtend nagenoeg zonder geld te zitten, waaronder belangrijke departementen als Justitie en Binnenlandse Veiligheid.

Honderdduizenden onmisbaar geachte werknemers, zoals beveiligers op luchthavens, moeten verplicht doorwerken, al krijgen ze geen salaris. Honderdduizenden anderen worden met onbetaald verlof gestuurd en moeten maar afwachten wanneer er weer geld binnenkomt.

De politieke crisis draait om een van Trumps belangrijkste verkiezingsbeloften: een muur aan de grens met Mexico die illegale immigratie en drugssmokkel moet tegengaan. Trump wil daar volgend jaar vijf miljard dollar voor uitgeven, maar de Democraten blokkeren elke begroting waarin geld voor een muur staat.

Laatste kans

Vorige week leek Trump zich daarbij neer te leggen en stemden Republikeinen en Democraten in de Senaat eensgezind over een tijdelijke begroting die de negen ministeries tot begin februari van geld voorziet. Maar dat leverde Trump felle kritiek op bij onder andere de rechtse tv-zender Fox News, website Breitbart en blogs die bijna alles toejuichen wat Trump doet en door zijn aanhang veel gelezen worden. 

Volgens die commentaren liet Trump de laatste kans lopen om voor zijn muur te vechten. Tot de jaarwisseling hebben de Republikeinen namelijk nog de meerderheid in zowel het Huis van Afgevaardigden als de Senaat. Vanaf volgend jaar hebben de Democraten het, dankzij hun verkiezingsoverwinning in november, in het Huis voor het zeggen. Dan zal het veel moeilijker worden iets van de muur gebouwd te krijgen.

Donderdag veranderde Trump daarom van gedachten en eiste hij alsnog de vijf miljard. Maar in de Senaat stuitte dat op een weigering van de Democraten, die daar een grote minderheid vormen. Zij willen wel extra geld geven voor grensbewaking en controle op reizigers, maar niet voor wat een van hen zondag een 'middeleeuwse' aanpak noemde.

Geld voor de muur is voor de Democraten niet altijd onaanvaardbaar geweest. Ze hebben meermalen aangeboden Trump zijn miljarden te geven als hij zou instemmen met legalisering van de 'dreamers', inwoners van de VS zonder papieren, die als kind met hun ouders het land inkwamen. Maar die 'amnestie' is onaanvaardbaar voor Trumps aanhang binnen de Republikeinse partij. Die aanhang wil hij niet teleurstellen, omdat hij die als sleutel tot zijn herverkiezing ziet.

Opgestapte minister Mattis krijgt alsnog congé van Donald Trump

Donald Trump stuurt zijn minister van defensie James Mattis alsnog zelf de laan uit. Mattis nam vorige week ontslag, maar wilde tot 28 februari doorwerken om voor een goede overdracht te zorgen. Zondag liet Trump echter weten dat zijn onderminister, de 64-jarige Patrick Shanahan het per 1 januari voorlopig overneemt.

De tweet waarin hij dat bekendmaakte, werd voorafgegaan door een schimpscheut aan het adres van Mattis, die 'door Obama oneervol ontslagen' zou zijn: "Ik gaf hem een tweede kans."

Vorige week zei Trump nog dat Mattis 'eervol had gediend'. Een medewerker van het Witte Huis zei anoniem tegen The New York Times dat de president toen nog niet besefte hoe kritisch de ontslagbrief van Mattis was. De ex-generaal schreef dat de Verenigde Staten bondgenoten moeten respecteren en waakzaam moeten zijn tegenover autoritaire regimes als Rusland en China. Ook stelde hij met zoveel woorden vast dat de president dat niet vindt. Trump zou de afgelopen dagen woedend zijn geworden over de grote aandacht die deze terechtwijzing in de media kreeg.

Meer te spreken lijkt Trump over Mattis' opvolger Shanahan, die carrière maakte bij vliegtuigbouwer Boeing. De president noemde de nieuwe minister 'erg talentvol' en veronderstelt dat Shanahan het 'geweldig gaat doen'.

Lees ook:

Donald Trump vergooit veel politiek kapitaal met Kerst-shutdown

De shutdown, zoals dat in Washington heet, is de derde dit jaar. Hij komt op een politiek en sociaal ongelukkig moment. Maar als het aan Trump ligt, kan hij een stuk langer duren dan die eerste twee, die in totaal maar een dag of wat de overheid lam legden. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden