Moslim Broederschap wil een civiele Egyptische staat
Glunderend zitten de kopstukken van de Moslimbroederschap achter de tafel bij de persconferentie. Er worden grappen gemaakt. Van de geslagen-hondhouding die de Broederschap-persconferenties uit het Moebaraktijdperk kenmerkten, is niets meer over.
Bij de eerste 'vrije' verkiezingen in Egypte lijkt, zo suggereren officieuze uitslagen van negen districten, ongeveer 40 procent van de stemmen naar de Vrijheid en Rechtvaardigheid Partij te zijn gegaan, de politieke partij van de Moslimbroederschap. En ongeveer 25 procent naar de salafisten, de ultra-orthodoxe moslims waar de Moslimbroederschap gematigd bij afsteekt. "Het volk gelooft in ons", concludeert Essam el-Erian, de vicevoorzitter van de partij. "Wij hebben ons bewezen."
Sinds de oprichting van de Moslimbroederschap in 1928 speelt de beweging een belangrijke rol in de Egyptische maatschappij en politiek. Het netwerk van moskeeën en een omvangrijk sociaal programma hebben, na bijna een eeuw in de rol van tegenhanger van het regime, eindelijk hun vruchten afgeworpen. El-Erian: "We hebben tachtig jaar hier naartoe gewerkt."
De meer confronterende vragen van de buitenlandse journalisten pareert hij. "Het Westen zal zich moeten schikken in de nieuwe realiteit. De hele regio maakt een wedergeboorte door." De overige uitlatingen van de groep zijn terughoudend. Vragen over het sociale programma worden weggewuifd. "We hebben dringender zaken te doen", gaat el-Erian verder. "Op de eerste plaats staan het herstel van de economie en de veiligheid in het land."
Volgens Amr Darag, het hoofd van de Moslimbroederschap in het Giza-district, kan men een pragmatische houding verwachten van de Moslimbroederschap. Het is volgens hem 'het resultaat van de nieuwe rol' van de organisatie. "Wij zijn met de tijd meegegaan en staan open voor verandering." De Moslimbroederschap is een koepelorganisatie voor uiteenlopende stromingen binnen de politieke islam. Mede daardoor komen verschillende - en soms tegengestelde - geluiden over het voorgestane beleid van de beweging naar buiten. In recente officiële lectuur die de organisatie uitgeeft, wordt de herovering van de gebieden in Europa die ooit onder islamitisch gezag stonden: Andalusië, Zuid-Italië en de Balkan onder meer als doel gesteld. Het uiteindelijke doel is werelddominantie, gebaseerd op islamitische superioriteit.
Darag doet dat af als 'een droom die alle moslims delen', en zeker niet het officiële partijprogramma. Beweringen over een 'mogelijk tweede Iran' en een 'theocratisch Egypte' wijst hij van de hand. "Wij willen een civiele staat op islamitische grondslag", legt de moslimbroeder uit. "Wij staan voor echte vrijheid voor alle burgers; christenen en moslims."
Volgens Darag is er daarom ook geen sprake van dat de hoofdoek verplicht wordt gesteld of alcohol wordt verboden. "Daar is het nu niet de tijd voor."
De overwinning van de islamitische partij heeft het liberalere deel van de bevolking geschokt. "Iedereen om me heen zit in een post-verkiezingsdepressie", vertelt Hanna Momtasser, die met een groep gelijkgezinden troost zoekt in een bar in het centrum van Caïro.
Liberalen en christenen - die laatsten hebben massaal voor de liberale coalitie gestemd - maken zich zorgen dat de islamisering die de afgelopen decennia in Egypte al een flinke opmars maakte, in een stroomversnelling zal raken. "Sommige vrienden maken zich klaar om te vertrekken", zegt Momtasser.
Dat er nog weken van stemronden in het verschiet liggen, is geen troost: bij de nu bekend geworden uitslag zitten juist de relatief liberale kiesdistricten van Caïro en Alexandrië. Het patroon in de rest van het land zal niet gunstiger voor de liberalen en christenen zijn. "Laten we nog maar bier bestellen", kapt een tafelgenoot het gesprek af. "Nu het nog kan."
