'Moskeeën, laat familie van jihadisten niet in de kou staan'

Aanhangers en sympathisanten van de Koerdische Arbeiders Vereniging, in september op het Spuiplein in Den Haag. Deze personen zijn niet betrokken bij jihadstrijders. Beeld anp

Moskeeën moeten veel meer doen om familieleden van jihadisten op te vangen. Ouders van Irak- en Syriëgangers hebben behoefte aan contact met lotgenoten en aan praktische hulp. Maar islamitische gemeenschappen geven nog vaak niet thuis.

Dat stelt het Contactorgaan Moslims en Overheid (CMO), dat het grootste deel van de Nederlandse moskeeën vertegenwoordigt. Maandag werd bekend dat de Nationale Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) werkt aan een onafhankelijk steunpunt dat zulke hulp moet gaan regelen.

Volgens Yassin Elforkani van het CMO kan het plan enkel slagen wanneer de daadwerkelijke hulp wordt verstrekt door maatschappelijke organisaties en moskeeën. "Vertrouwelijkheid is ontzettend belangrijk", meent hij. "Je moet als ouder zeker weten dat wat je vertelt niet wordt doorgespeeld naar de politie. Bovendien staan lokale stichtingen en imams veel dichterbij het probleem. Je stapt als ouder niet zo maar op een orgaan van de landelijke overheid af."

Een deel van de moskeeën onderhoudt volgens Elforkani al contact met mensen van wie een familielid deelneemt aan de strijd in Irak en Syrië. Maar bij veel imams en moskeebesturen 'heerst een verlegenheid, een onzekerheid'. "Ze ontkennen dat jihadisme ook binnen en aan de randen van hún gemeenschap een probleem is. Dat baart ons zorgen." Ouders die met lotgenoten of met een imam willen spreken, kunnen zich melden bij het CMO. "Dan brengen wij ze in contact."

'Praten met lotgenoten maakt het draaglijker'
Ook de Haagse vrouwenorganisatie Steunpunt Sabr, die onlangs een paar lotgenotenbijeenkomsten voor ouders organiseerde, vindt dat de bal bij maatschappelijke en religieuze organisaties moet liggen. "Zij zijn voor zulke mensen het eerste aanspreekpunt", meent directeur Karima Sahla.

"Als je zoon is vertrokken naar Syrië wil je praten met mensen die hetzelfde meemaken. Dat maakt het gemis en de angst draaglijker. Vaak hebben familieleden ook praktische vragen. Moeten ze de huur van het appartement opzeggen? Wat te doen met de telefoonrekeningen die blijven binnenkomen? Een geestelijk verzorger kan zulke gesprekken goed coördineren."

'Moskeeën laten niets van zich horen'
Dat een deel van de moskeeën al zulke hulp biedt, gaat er bij haar niet in. "In Den Haag gebeurt dat enigszins. Maar van moslimgemeenschappen elders in het land hoor je niets, helemaal niets. Terwijl dit probleem zich wel deels afspeelt op hun terrein." Imams hoeven volgens Sahla en Elforkani niet bang te zijn dat hulp aan familieleden wordt gezien als een schuldbekentenis. Sahla: "Dit is een probleem van de hele islamitische gemeenschap."

Ondanks tegenwerking door de politie en inlichtingendiensten reizen er nog steeds aspirant-jihadisten af naar Irak en Syrië. Zij spreken van 160 gevallen. Volgens Ronald Plasterk van Binnenlandse Zaken zijn er dusver minstens twintig Nederlandse jihadisten zijn omgekomen. Mogelijk zijn het er meer, want Plasterks cijfers gaan alleen over gevallen die door de overheid bevestigd zijn.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden