Moord op Russische politicus in Kiev

Aanslag| Oekraïne wijst naar Rusland voor de moord op de dissidente oud-parlementariër Denis Voronenkov.

Denis Voronenkov vluchtte afgelopen najaar naar Oekraïne omdat hij zich naar eigen zeggen niet meer veilig voelde in Rusland. Gisteren werd de 45-jarige Voronenkov, voormalig lid van de Russische Doema, op klaarlichte dag in het centrum van Kiev doodgeschoten.

Toen vorige maand bleek dat hij in Kiev optrad als getuige tegen de in 2014 verdreven oud-president Viktor Janoekovitsj stak in Rusland een storm van protest op. Samen met zijn vrouw, operazangeres en eveneens oud-parlementariër Maria Maksakova verkreeg hij het Oekraïense staatsburgerschap.

Voronenkov werd gedood door een gemaskerde schutter. De identiteit van de moordenaar, een Oekraïens staatsburger, is vastgesteld. Volgens de Oekraïense president Petro Porosjenko lijdt het geen twijfel dat Rusland achter de moord zit, juist omdat Voronenkov om politieke redenen zijn land moest verlaten. Hij beschuldigt Moskou van 'staatsterrorisme'.

Porosjenko noemt Voronenkov een cruciale getuige tegen Janoekovitsj, die wordt beschuldigd van landverraad omdat hij de Russische annexatie van de Krim en de inzet van Russische troepen op Oekraïens grondgebied mogelijk zou hebben gemaakt. Dat de moord op de politicus samenvalt met de brand op een Oekraïens munitiedepot, als gevolg waarvan tienduizenden omwonenden zijn geëvacueerd, is volgens Porosjenko 'geen toeval'. Kiev zegt dat kort voor de brand een onbemand vliegtuig in de buurt is gehoord. Maar ook nalatigheid door het personeel van het depot wordt onderzocht.

Rusland reageerde geïrriteerd op de Oekraïense aantijgingen. "We zijn geschokt over de brutale moord in het centrum van Kiev van een voormalig afgevaardigde van de staatsdoema", aldus de woordvoerder van het ministerie van buitenlandse zaken Maria Zacharova. Na de Oekraïense beschuldigingen aan het adres van Rusland - 'al binnen een uur' - gelooft Moskou volgens haar niet in een objectief onderzoek naar de moord. "Het moordenaarsregime, zoals het al wordt genoemd, zal er alles aan doen opdat niemand de waarheid verneemt over wat er vandaag in Kiev is gebeurd."

Rusland en Oekraïne verkeren in een nooit verklaarde staat van oorlog en veel slechter kan de relatie al niet meer worden. De scheldkanonnades over en weer zijn wel een teken dat de irritatie groeit, naarmate het perspectief afneemt op een vreedzame en duurzame oplossing voor het slepende conflict in Oost-Oekraïne, dat al meer dan tienduizend levens heeft geëist. Ook het Oekraïense besluit de Russische deelneemster aan het aankomende Eurovisie Songfestival te weren was extra olie op het vuur.

Voronenkov was lid van het Russische lagerhuis voor de Communistische Partij. Eerder was hij betrokken bij onderzoek naar grootschalige fraude door onder anderen leden van de veiligheidsdienst. In Rusland werd hij recent zelf beschuldigd van fraude. Zijn parlementaire onschendbaarheid was hem ontnomen. Op de Russische staatstelevisie werd hij steevast afgeschilderd als dief en landverrader.

Ook in Oekraïne was niet iedereen blij met hem. Sommigen plaatsten vraagtekens bij de snelle verlening van het staatsburgerschap aan een politicus uit een vijandig land die eerder had gestemd vóór de Russische annexatie van de Krim. Voronenkov repliceerde dat zijn leven gevaar liep als hij dat indertijd niet had gedaan.

In Kiev bleef Voronenkov op zijn hoede en liep hij rond met een lijfwacht. Toen hij werd vermoord stond hij op het punt zijn oud-collega Ilja Ponomarjov te ontmoeten, eveneens een voormalig parlementslid dat Rusland is ontvlucht. Ponomarjov stemde in 2014 als enig doemalid wél tegen de aansluiting van de Krim. Zowel Voronenkov als Ponomarjov hebben tegen Oekraïense onderzoekers gezegd dat president Janoekovitsj Rusland heeft gevraagd troepen te sturen.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden