Mooi en snobistisch wielerplakboek

Paul Smith wilde profrenner worden maar werd modeontwerper. Zijn inspiratie? Coppi's bril en Anquetils trui.

Met het wielrennen is de laatste jaren iets opmerkelijks aan de hand. Het was een sport die beleefd werd door 'het volk', de katholieke mannen en vrouwen van de patat en het bier. Maar sinds een jaar of zeven is de wielersport ook aantrekkelijker geworden voor kunstzinnige types, hipsters, studenten en interim-managers. Types voor wie deze volkssport lang te min was maar die zich nu graag even onderdompelen in 'de lage cultuur'.

Het zou best kunnen dat de Olympische Spelen van Londen daar een belangrijke rol in hebben gespeeld. De Britse wielerbond investeerde veel geld in de ontwikkeling van talent om in 2008 bij de Zomerspelen van Peking bij het baanwielrennen een lading gouden medailles te winnen. In 2007 wees het Internationaal Olympisch Comité de Zomerspelen toe aan Londen (2012) en vanaf dat moment was de Britten er alles aan gelegen de investeringen op te schroeven om te scoren voor eigen publiek. In 2010 richtten de Britten ook nog eens de wielerploeg van Sky op, voor de koersen op de weg. Twee jaar later won Bradley Wiggins de Tour de France en in 2013 en 2015 Chris Froome. Ook in het shirt van Sky. Het Britse wielrennen had de Middeleeuwen achter zich gelaten en bereikte de status der coolheid.

David Millar legde vier jaar geleden in het literaire wielermagazine De Muur uit dat fietsen in Engeland aanvankelijk een sport voor de eenling was, voor de losers, de excentriekelingen en buitenbeetjes die aan de rand van de maatschappij vertoefden. Ze ontwikkelden hun eigen kledingstijl en vormgeving, die werd omarmd door Millar maar ook door Bradley Wiggins en zijn kledingsponsor Fred Perry. Fietsen werd hipper en hipper en de baanfiets zonder rem (de fixie) groeide uit tot een symbool van het hipsterdom. Ook aan onze kant van de Noordzee.

Eén van de echte pioniers in Engeland is de modeontwerper Paul Smith, inmiddels bevriend met renners als Mark Cavendish en Millar. Ooit wilde hij profrenner worden maar een blessure verhinderde dat. Smith ging de mode in en heeft inmiddels wereldfaam verworven. Onlangs zag zijn 'scrapbook' het licht, een lijvig kijkboek dat eruitziet als een luxe plakboek, met daarin opgenomen korte artikelen en veel foto's en afbeeldingen van tijdschriftencovers, wielertruien uit eigen verzameling, toegangskaartjes, flyers, posters en andere reclame-uitingen die als tutti-frutti over de grote pagina's zijn gestrooid.

Smith vertelt dat hij ooit aangetrokken werd tot het wielrennen door de stijl van de trui van Jacques Anquetil en de zonnebril van Fausto Coppi. Anquetil en Coppi werden zijn inspiratiebronnen in zijn werk als modeontwerper. Smith raakte verslingerd aan de romantiek, de stijl en het 'exotische karakter' van de buitenlandse koersen. De afstand schiep het verlangen en groeide uit tot een diepe liefde.

Als je Smiths wielerplakboek openslaat wordt het vooroordeel bevestigd. De geur van het elitaire, van kunstzinnige wielergroepjes stijgt op van de pagina's. Als je cynisch kijkt, denk je: de elite vijzelt haar eigen superioriteit op met het bezingen van het volkse en zegt daarmee gelijktijdig: wij leggen aan jullie wel even uit wat er zo tof is aan jullie sport ¿ die nu ook van ons is.

Allemaal waar, maar knap is de lezer die bladerend door dit tamelijk dure boek zijn scepsis weet vast te houden. Het blijft 'posh & snob', maar het is wel een mooie 'posh & snob'. Je raakt al snel weerloos en voor je het weet laaf je jezelf aan Smiths collectie, die hij in zijn plakboek presenteert als een 'liefdesbrief aan het wielrennen'.

Paul Smith's Cycling Scrapbook. Uitg Thames & Hudson, euro 49,99

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden