Montenegro / 'Hoofdredacteuren zijn partijactivisten'

In Montenegro worden de hoofdredacteuren van TV- en Radio Montenegro benoemd door een parlementscommissie. De oppositie heeft daarin sinds enige tijd de meerderheid. Gevolg: president Djukanovic komt, zelfs in verkiezingstijd, amper meer aan bod.

PODGORICA - Natasa Novovic krast nerveus met haar nagel over het tafelblad. Alles in het gedrag van de kersverse hoofdredacteur van TV Montenegro ademt ongedurigheid. ,,Waarom denk je'', vraagt ze en antwoordt zelf; ,,Omdat ik iedere dag met dertig mensen het werk moet doen waarvoor er 180 op de loonlijst staan. Waar de andere 150 zijn? Vraag dat de directeur maar.''

Novovic leidt de nieuwsafdeling van de staatstelevisie niet in eerste instantie omdat ze zo'n fantastische journalist is. Ze heeft haar baan te danken aan de Liberale Alliantie (LA): een politieke splinter die deze dagen een centrale rol speelt in de besluitvorming in Montenegro.

Hoofdredacteuren van de staatsmedia worden benoemd door de parlementscommissie voor de media en daarin heeft, sinds het overlopen van de liberalen naar de SNP van de Milosevic' getrouwe oppositieleider Predrag Bulatovic, de oppositie de meerderheid. Die commissie verving onlangs de hele top van TV Montenegro, Radio Montenegro en het dagblad Pobijeda, stuk voor stuk trouwe aanhangers van president Milo Djukanovic, in één klap door aanhangers van de oppositiepartijen.

Novovic' werkkamer is schaars gemeubileerd. Haar voorganger heeft het luxe interieur, de computers en de andere apparatuur mee naar huis genomen. Ze reageert geprikkeld als haar wordt voorgelegd dat het journaal Djukanovic volledig links laat liggen en in plaats daarvan iedere stap van LA-prominent Vesna Perovic als opening van het avondnieuws brengt.

De hoofdredacteur wijst erop dat Djukanovic in de aanloop naar de vorige verkiezingen, in april 2001, maar liefst 86 procent van de tijd in het belangrijkste tv-journaal kreeg toebedeeld. ,,Wij proberen dat alleen maar wat meer in balans te brengen,'' aldus Novovic.

Echt boos reageert ze op de beschuldiging een verlengstuk van de Liberale Alliantie te zijn. ,,Ik ben geen lid van die partij, nooit geweest ook en ik denk niet dat ik het ooit zal worden,'' briest ze. De verwijten aan het adres van Novovic zijn onder meer afkomstig van Bojica Boskovic, adjunct-hoofdredacteur van Montenegro's grootste dagblad Vijesti. Volgens hem is alles bij het oude gebleven, alleen zijn de rollen nu omgedraaid.

,,De huidige makers van de staatsmedia zijn van hetzelfde laken een pak'', zegt Boskovic. ,,Getrainde partijactivisten zijn het. De vorige hoofdredacteuren waren slecht. De nieuwe zijn dat ook.'' Alleen een grondige reorganisatie kan volgens hem een echte verandering brengen. En als enige mogelijkheid ziet hij de volledige privatisering van de staatsmedia.

Hoewel dat er niet in zit, lijkt er toch wel wat te gaan veranderen. Het parlement heeft een mediawet aangenomen, die volgens veel waarnemers ruimschoots aan de Europese standaard voldoet. Zo zullen de de staatsmedia omgevormd worden tot een soort van publieke omroep.

De Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa was nauw betrokken bij de opstelling van de nieuwe mediawet. Dusko Zavisic was medeverantwoordelijk. Hij is blij met het resultaat en de goedkeuring door het parlement, maar betwijfelt of de veranderingen op korte termijn zullen leiden tot betere radio- en tv-journaals en betere artikelen in Pobijeda. ,,Het peil van de journalistiek in Montenegro is heel, heel laag'', zegt Zavisic. ,,Iedereen kan hier journalist worden, zonder zelfs de geringste kennis van het vak. Er zijn 38 radiostations, twaalf tv-stations en zes landelijke dagbladen. Daar zijn domweg niet genoeg opgeleide journalisten voor.''

Bovendien treedt de nieuwe mediawet pas in mei volgend jaar in werking. De volksvertegenwoordigers wilden zich niet de kans laten ontnemen deze verkiezingen en de presidentsverkiezingen van december in ieder geval nog te laten verslaan door hun volgelingen bij de staatsmedia.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden