Mond- en klauwzeer / 'Liever even niet naar de kerk'

TER AAR - ,,Nee Piet, je moet niet zomaar de stal binnenlopen. Eerst met je laarzen in de ontsmettingsbak. Jij hebt ook schapen. Je moet zorgen dat de boel goed ontsmet is'', vermaant schapenhouder J. Houdijk uit Ter Aar zijn bevriende collega, die wat balen hooi komt lenen.

Eigenlijk zou Piet, volgens de boerenorganisatie LTO, helemaal niet op bezoek moeten komen. Om het gevaar van de eventuele verspreiding van het hoogst besmettelijke mond- en klauwzeervirus (mkz) tegen te gaan, heeft de LTO gisteren boeren van bedrijven met eenhoevige dieren, zoals schapen en koeien, afgeraden om bij elkaar op bezoek te gaan. Verder moeten boeren zo min mogelijk mensen op het erf toelaten.

Houdijk is zelf voorzitter van de vakgroep schapen en geiten van de WLTO, de westelijke afdeling van de LTO, en juicht deze aanbevelingen toe. ,,Het is zo besmettelijk, eigenlijk zou je zelfs niet naar de kerk moeten gaan om ook daar de verspreiding van het virus te voorkomen. Alles moet potdicht, en er moeten ontsmettingsbakken voor de deur. Maar niet elk risico kun je uitsluiten. Veeartsen zullen bijvoorbeeld toch bij verschillende boeren langs moeten gaan.''

,,De vergaderingen van de LTO-afdelingen gaan wel door'', vertelt Houdijk. ,,Dan is iedere vergaderaar onder de douche geweest en hebben ze de stallen even gemeden. Wat mij betreft zouden ze die bijeenkomsten ook wel mogen afgelasten. Je hebt allemaal telefoon en een fax. Als er iets is kun je elkaar echt wel bereiken. Even twee weken de boel op non-actief. Dan weet je meteen of het virus ook in Nederland de kop heeft opgestoken.''

Het is halfvijf en tijd om de schapen te voeren. Zodra Houdijk binnenkomt, barsten de schapen uit in bèh-geroep. Als Houdijk de 'biks' in de troggen gooit houden de schapen op met blaten en stoten ze met hun harde kop tegen de voerbak. Het is lammetjestijd en in verschillende hokken lopen jonge dieren of aanstaande moeders. Houdijk wijst naar een schaap dat in een hoekje staat te dralen. ,,Die zal vanavond wel gaan lammeren, ze is al een nestje aan het zoeken.''

Het merendeel van Houdijks lammetjes wordt normaal gesproken vanaf april tot juli naar Frankrijk geëxporteerd. Zolang de onzekerheid over mkz blijft bestaan, kan Houdijk zijn waar echter niet kwijt. Als de laatste twijfels over de aanwezigheid van mkz zijn weggenomen, verwacht Houdijk, zal de markt met schapenvlees worden overspoeld. ,,Met alle gevolgen van dien voor de prijs.''

Maar veel redenen voor paniek ziet Houdijk nog niet. ,,Tot april is het voor mij nog rustig, al mijn andere schapen zijn al lang naar de slacht. Maar van andere boeren weet ik dat ze in deze periode veel schapen leveren aan moslims voor het offerfeest. Die betalen daar vaak goede prijzen voor. Dat voordeel lopen de boeren nu mis.''

Houdijk boft nog meer, want hij heeft zijn schaapjes in de stal en niet in de wei. Door het vervoersverbod voor schapen kunnen schapenhouders met drachtige ooien in de wei, de beesten niet naar de stal vervoeren om hun lammeren te werpen. Dit brengt risico's voor moeder en lam met zich mee. LTO pleit nu bij het ministerie van landbouw voor dit soort gevallen voor een tijdelijke ontheffing van het vervoersverbod. Tot nu toe weigert het ministerie deze ontheffing te verlenen.

Volgens WLTO-bestuurder Houdijk blijven de boeren tot nu toe redelijk nuchter onder de mkz-crisis. ,,Toch spreken we elkaar in de kerk wel aan over hoe we de beesten thuis moeten krijgen en hoe we het virus buiten de deur moeten houden. Het is voor boeren wel een opeenstapeling van problemen. Dit komt net op een moment dat de hele voedselketen al door BSE onder vuur ligt.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden