Monasch: net Verdonk, maar ook weer niet

Met Haagse journalisten zaten we afgelopen maandag met de gebruikelijke scepsis in een Haags zaaltje. Wéér een nieuwe partij, dachten we, want we hadden de laatste weken al presentaties bijgewoond van Denk, van de Vrijzinnige Partij, de Piratenpartij en de Partij van de Niet-stemmers. Het woord 'gelukszoeker' lag ons in de mond bestorven, of 'politiek avonturier'. In een persbericht, twee uur eerder verstuurd, hadden we gelezen van Jacques Monasch' partij 'Nieuwe Wegen' heet en twintig zetels wil halen. Jaja, dachten we. Jaja.

Veel Haagse journalisten hebben een hoop gezien, ook wij. We zagen partijen komen, gaan, opbloeien, afsterven. We hoorden ambities aan, trokken een wenkbrauw op, dachten er het onze van. Dat wordt niets, dachten we vaak, maar soms hadden we het bij het verkeerde eind. Altijd weer zien nieuwe, ambitieuze politici de argwaan in onze ogen, altijd hopen ze dat zij die ene zullen zijn die wel slaagt.

Zo is het ook met Jacques Monasch. De pers mag hem naïef vinden, híj zal zijn gelijk bewijzen. Zijn partij, zei hij ons, kent leden noch saaie congressen. Wel bijeenkomsten en internetpeilingen. 'Waarin verschilt uw partij dan van die van Geert Wilders?' vroeg een collega van Nu.nl. In alles, zei Monasch. Bij Nieuwe Wegen heeft iedereen zeggenschap. Echt iedereen. Bij onenigheid beslissen de kroonleden.

Even wennen

'Kroonleden?' vroeg een ander, die een zweem van onderdrukking rook. Vijf mensen, legde Monasch uit, die om beurten zullen aftreden en herkiesbaar zijn als de mensen dat willen. Net als de persoon die hij fractieleider noemt: ook die kan worden weggestemd. 'Het is misschien even wennen voor u', zei Monasch.

We zwegen: over onszelf praten is niet ons vak. Maar de waarheid is dat de parlementaire pers echt heel veel eerder zag, ook directe partijdemocratie. Dit jaar alleen al zit tussen de aspirant-beroepspolitici ook de Piratenpartij, waar na een lange internetdiscussie en bijeenkomsten behoorlijk democratisch een verkiezingsprogramma tot stand kwam. Iedereen mocht meepraten, al kennen de piraten ook leden, ter financiële ondersteuning.

Langer geleden zagen we de opkomst en ondergang van Rita Verdonks Trots op Nederland. Achteraf kun je zeggen dat Verdonk in meer opzichten pionierswerk deed voor Monasch. Ook zij was 'noch links, noch rechts' - al zal men Monasch eerder links noemen dan haar. Ten tweede had Trots evenmin een partijprogramma, wel speerpunten. Ook ontbraken leden: wie iets wilde, kon zich melden op een bijeenkomst of op de website. Via peilingen werd duidelijk hoe men ergens over dacht. Helaas, door gebrek aan eendracht en vooral kiezers haalden die standpunten nooit de Tweede Kamer.

Een enkeling herinnert zich ook de Groen Vrij Internet Partij uit 2006, opgericht om het verbod op cannabisteelt te beëindigen en de vertegenwoordigende democratie te vervangen door directe internetdemocratie. Er kwamen 2200 kiezers op af. Daar dachten we allemaal aan, luisterend naar Monasch, terwijl die vertelde over hoe hij zou luisteren naar mensen. Hoe hij in zijn woonplaats Sneek al jaren tientallen mensen bijeen krijgt om te praten, waar de lokale PvdA het moet doen met een enkeling.

Succes

Met de voorgangers van Monasch liep het slecht af, wisten we. Dus bleef de vraag knagen: waarom denkt hij dat internetdemocratie een succes wordt? Het antwoord kwam met het Italiaanse nieuws van gisteren, over het referendum over de Grondwet. De Vijfsterrenbeweging van komiek Beppe Grillo is tegen. Natuurlijk! Je kunt zeggen wat je wil van die beweging, maar besluitvorming loopt er succesvol via internet. Nu rest de vraag of Monasch ook komiek wordt.

Politici die wel wat voorkeursstemmen konden gebruiken

1.Liesbeth van Tongeren, GroenLinks

2.Ton Elias, VVD

3.Joost Taverne, VVD

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden