Moeten de gemeenten hun aandelen Eneco houden?

De verkoop van energieproducent Eneco ligt in de verwachting. De komende maanden staan de gemeenteraden voor de keuze of ze hun aandeel verkopen. Beeld ANP XTRA

Duurzaam beleid en werkgelegenheid zijn volgens de vakbond in het geding als energiebedrijf in buitenlandse handen komt.

Een dividend van enkele tientallen miljoenen per jaar of een mooie opbrengst ineens van tussen de 2,5 en 2,9 miljard euro? Het is het dilemma van 53 Nederlandse gemeenten die de aandelen bezitten in energieproducent Eneco. De komende maanden staan de gemeenteraden voor de keuze of ze hun bezit verkopen. Voorlopig lijkt het grote geld het te winnen, maar weerstand tegen gemakkelijk cashen neemt toe.

Eneco en het Zeeuwse Delta zijn de laatste twee grote Nederlandse energieproducenten die nog in publieke handen zijn. De andere twee, Nuon en Essent, werden in 2009 verkocht aan buitenlandse energiereuzen. De opbrengst was zo'n 13 miljard euro en kwam vooral bij de provincies Gelderland en Brabant terecht.

Sinds 1 januari van dit jaar is de weg vrij voor de verkoop van Eneco. Op die datum werd het bedrijf namelijk gesplitst in een deel dat het energienetwerk beheert en een deel dat energie produceert en verkoopt. Stedin, het netwerkbedrijf, blijft in handen van de overheid. De discussie gaat nu om producent Eneco, dat windmolenparken en gascentrales bezit en tevens eigenaar is van prijsvechter Oxxio.

Verkoop van Eneco ligt in de verwachting. De gemeentebesturen van de twee grootste aandeelhouders Rotterdam (32 procent van de aandelen) en Den Haag (16 procent) hebben zich al voor de verkoop uitgesproken. De meeste andere gemeenten houden zich nog stil en wachten de informatiebijeenkomsten af die vanaf eind deze maand worden georganiseerd. De aanhoudeelhouderscommissie wil dat de 53 gemeenteraden, die uiteindelijk het laatste woord hebben, voor 31 oktober de knoop doorhakken.

Het Eneco-bestuur spreekt officieel geen voorkeur uit, maar lijkt verkoop aan een private investeerder of buitenlandse concurrent te vrezen, net als een beursgang. In een brief aan de aandeelhouders van eind juni wijst het bedrijf er nog eens nadrukkelijk op dat de toekomst van het bedrijf sterk afhankelijk is van zijn aandeelhouders. Eneco zegt zijn vooraanstaande positie als duurzaam energiebedrijf en stabiele werkgever tot op heden vooral te danken te hebben aan het stabiele aandeelhouderschap van de gemeenten.

Belangen

Vorige week riep vakbond CNV de gemeenten op nog eens goed naar de verkoop te kijken. Volgens Jan de Vries, voorzitter van CNV Connectief, kan verkoop van de aandelen maatschappelijke belangen schaden 'op het terrein van hoogwaardige werkgelegenheid, duurzaamheid, innovatie en de Nederlandse economie'. De Vries is bezorgd over de 3500 banen bij Eneco. Bij Essent en Nuon verdwenen ruim 4000 arbeidsplaatsen nadat ze in buitenlandse handen kwamen.

De Vries zou het liefst zien dat de gemeenten hun bezit vasthouden. Mochten ze toch verkopen, dan zouden ze aan de nieuwe eigenaar stevige voorwaarden moeten stellen. Zo moet de werkgelegenheid behouden blijven, het hoofdkantoor in Nederland blijven en de duurzame strategie van het bedrijf in stand blijven.

"Het gaat niet alleen om rendement, maar ook om het publieke belang", zegt De Vries, die pensioenfondsen noemt als mogelijk nieuwe aandeelhouders. Volgens De Vries zijn negatieve consequenties van eerdere verkopen vaak onderschat. "We zijn gelukkig anders gaan denken over het publieke belang van bedrijven. Sinds de biedingen op Unilever en AkzoNobel is er roep om meer bescherming van Nederlandse bedrijven. Daar kunnen de aandeelhouders van Eneco nu gehoor aan geven."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden