Modern Marokko

Modern Marokko is meer dan couscous en buikdanseressen. Het jaar Marokko-Nederland 2005 moet twee culturen bij elkaar brengen.

Een jaar lang Marokko-Nederland 2005: valkuilen vol clichés liggen op de loer. Maar modeontwerper Aziz Bekkaoui, aanjager van een van de tientallen projecten, is beslist: ,,De meeste mensen die meedoen, verafschuwen de clichébeelden van Marokko, met buikdanseressen en couscous. Wij willen juist laten zien hoe de twee culturen elkaar beïnvloeden. Zelfs in de tussentoontjes bij RTL Boulevard hoor je dat, of in ringtones.''

Het jaar Marokko-Nederland 2005 gaat vandaag officieel van start, met de opening van een tentoonstelling in De Nieuwe Kerk in Amsterdam door prins Willem-Alexander en prins Moulay Rachid uit Marokko. Een plechtig moment, voor wat verder vooral een gevarieerd en eigentijds jaar moet worden, zegt Paolo De Mas. De Marokko-kenner van de Universiteit Amsterdam is samen met oud-hoofddocent migratiegeschiedenis in Leiden, Herman Obdeijn, de geestelijk vader van het project. En ook hij benadrukt: ,,Het is niet de bedoeling om Marokkanen in een goed plaatje te zetten. Maar ik vind wel dat de relatie tussen de twee landen volledig moet zijn. Tussen 1986 en 1994 hielden we een zestal bijeenkomsten voor Nederlandse en Marokkaanse academici. Toen kwam ik erachter dat we eigenlijk niets van elkaar weten. Dit jaar is bedoeld om in de breedst mogelijke zin aan elkaar te ruiken.''

Bubo Damen, projectleider, noemt een paar voorbeelden. Zo hebben Nederlandse en Marokkaanse designers een tafel ontworpen. ,,Zo'n traditionele strakke Nederlandse tafel, met poten op de uiteinden. Die is helemaal met koper beslagen. En als je er naar kijkt, dan zie je niet dat het of Nederlands of Marokkaans is. Er is eigenlijk iets nieuws ontstaan. En zo gaat het veel vaker. Neem de traditionele Marokkaanse stoofpot, de Tajine. Die is te koop bij Blokker, maar Nederlanders gebruiken 'm niet om te koken, maar als bloempot of knikkerbak.'' Het jaar focust zich, naast het verleden, vooral op de tweede en derde generatie Marokkanen. Wat is hun invloed en hoe zijn ze door Nederland beinvloed? En hoe mengt dat met elkaar? Maar de doelgroep is iedereen. Toch is het lastig om dat goed neer te zetten, realiseerde Damen zich al eerder. Want wie komen er meestal naar multiculti-dingen? Mensen die een kleurrijke samenleving uit volle overtuiging toch al onderschrijven. ,,We promoten het jaar dan ook niet als een niet-westers ding. Als we een balletvoorstelling hebben, dan verwachten we daar balletpubliek. Bij dance een dancepubliek en bij films hopen we ook op het gewone filmpubliek. Er moet geen ouderwets multicultisfeer omheen hangen, daar hou ik zelf ook niet van.''

Ontwerper Bekkaoui, geboren in Marokko en opgegroeid in Nederland, vindt het moeilijk om uit te leggen hoe hij beïnvloed is door het opgroeien met twee culturen. ,,Ik denk niet zo in etniciteit. Maar anderen verwachten dat wel van je. Zelfs als ik iets ontwerp vanuit oude Zeeuwse klederdracht, dan zien anderen daar nog Marokkaanse invloeden in. Het is, denk ik, ook iets psychologisch. Het wordt van je verwacht.''

Als verantwoordelijke voor een Marokkaans-Nederlandse karavaan, die in september 2005 langs de vier grote steden moet trekken, wil Bekkaoui hoog- en laagcultuur bij elkaar brengen. Frans Bauer met een slangenbezweerder en dj Junkie XL met een traditionele berbergroep. ,,En dan geen berbermuziek met een dancebeat eronder. Het moet dieper gaan, er moet met een kunstenaarsoog naar gekeken worden. Op berbermuziek dansen mensen de hele nacht en raken daarbij in trance. Dat heeft natuurlijk grote overeenkomsten met de westerse dancemuziek.''

Het jaar heeft niet een duidelijk omschreven doelstelling geformuleerd, maar projectleider Damen geeft toch een voorzet: ,,Ik hoop dat mensen zich realiseren dat ze door tal van zaken worden beïnvloed. Of ze nu willen of niet.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden