Mladic was waar hij niet wilde zijn: de rechtszaal

Media bij het Joegoslavie-Tribunaal die een uitspraak doet tegen Ratko Mladic, de voormalige commandant van de Bosnische Serviers. Beeld ANP

Luid getoeter, rinkelende trams en fietsers die ondanks verwoed zwaaiende verkeersregelaars - 'Niet doorrijden!!' - toch oversteken. Om vijf voor negen is het een chaos op de kop van de Johan de Wittlaan. 

Ratko Mladic wordt met hoge snelheid Den Haag binnengereden. Al het andere verkeer staat minutenlang stil, tot frustratie van rijen ongeduldige forenzen.

Van Mladic had het ongetwijfeld niet gehoeven. Hij had hier niet willen zijn; zijn gezondheid laat te wensen over, hebben zijn verdedigers laten weten, en hij zou zijn veroordeling voor het Joegoslavië-tribunaal vandaag niet moeten hoeven bijwonen. Maar toch is daar het mini-konvooi van drie zwarte auto's met zwaailichten.

Een uur na Mladic' aankomst begint rechter Alphons Orie, als gepland, aan het voorlezen van een samenvatting van het oordeel van het tribunaal. En Mladic zit waar hij niet wil zijn: ter rechterzijde van de rechters. Hij zit schuin in zijn stoel, een beetje onderuit, de lippen getuit. Regelmatig schudt hij zijn hoofd, terwijl Orie soms verrassend gedetailleerd zijn verhaal doet. Zo brengt hij in herinnering hoe Mladic' mannen gevangenen dwongen zout te eten voordat zij aan een negen uur durend transport begonnen. Ze kregen geen water, dronken van ellende hun eigen urine.

Pauze

Na veertig minuten vraagt Mladic' raadsman om een plaspauze. Orie geeft Mladic vijf minuten. Maar het duurt drie kwartier voor hij terugkomt. Twitteraars speculeren zich suf en komen met twee hoofdtheorieën: in het toilet is een tunnel en de vogel is gevlogen, of Mladic zal weer zeggen dat hij te ziek is om daar in die rechtszaal te zitten. 

En inderdaad: drie keer is zijn bloeddruk gemeten, zegt Mladic' advocaat bij terugkeer, en met 80 om 180 is die zo gevaarlijk hoog dat het niet verantwoord is om de generaal langer aan deze beproeving te onderwerpen. 

Wat dan volgt, moet iedere amateur-acteur even terugzoeken, wanneer hij wil zien hoe een mens zich een hoge status toe-eigent. De verdediger zwaait met een uitgeprint staatje dat  hij van het internet heeft gehaald en dat het gevaar van Mladic' conditie aantoont. Orie snoert hem de mond met: in dit soort gevallen ga ik liever niet af op het internet, maar op dokters. En de dokters zeggen dat de zaak kan doorgaan. Mag ik dat even op schrift, zegt de advocaat. Nee, is het antwoord.

Mladic, die ziet dat zijn advocaat het gewenste resultaat niet bereikt, staat op en begint te roepen. Twee bewakers proberen hem weer op zijn stoel te krijgen. Orie ziet al snel dat dat niet lukt en stuurt de generaal de rechtszaal uit. Nog geeft de advocaat het niet op. Hij wil een nieuw doktersonderzoek. Niks ervan, zegt Orie. Mladic is naar een kamer gebracht met een bank, aldus de rechter. En daarop kan hij via een scherm volgen welk oordeel het tribunaal velt. 

Dat oordeel volgt een half uur later. Mladic krijgt levenslang.

Lees ook: De Servische ‘helden’ hangen in café Gekkenhuis

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden