Minister voor internet nu reeds nodig

Er dient zo snel mogelijk een minister voor informatietechnologie te komen. Deze nieuwe sector schept immers niet alleen uitzicht op economische groei, maar leent zich eveneens voor ernstig misbruik. De bewindspersoon moet de groei bevorderen en het risico bestrijden.

Geert J. van Rossum en Wolfgang Erich Ebbers

Informatietechnologie

Internet biedt als steeds belangrijker deel van de netwerkeconomie ook toenemend ruimte aan misbruik, zoals 'digifraude' en de verspreiding van kinderporno. En door het gebrek aan evenwicht tussen groei en risicobeheersing binnen het huidige, versplinterde informatie- en communicatie-technologiebeleid, kan de politiek daar niet veel tegenoverstellen.

De suggestie van staatssecretaris Van der Ploeg in het tv-programma Buitenhof (12 maart) om een ICT-minister aan te stellen, is een serieus politiek debat waard. Er zijn steeds meer gevallen van internetmisbruik. Ook in Nederland krijgen politie en justitie er vrijwel dagelijks mee te maken. Denk aan het kraken of overbelasten van websites. Of ernstiger vormen, niet alleen kinderporno, maar ook digifraude, diefstal of 'gijzelen' van bestanden en het platleggen van vitale systemen.

Deze nieuwe vormen van risicogedrag maken slachtoffers. Het zijn nu vooral de overheden, multinationals en internetbedrijven zelf, die miljarden guldens schade lijden. PriceWaterhouse heeft voor het jaar 1999 de schade door fraude geschat op 33 miljard dollar. De kosten zullen door de intensivering en uitbreiding van de netwerk economie verder toenemen. Uiteindelijk worden de kosten op de belastingbetaler, de consument en -niet te vergeten- onze kinderen afgewenteld. Zij allen worden de indirecte slachtoffers van het onophoudelijk verder investeren zonder dat men daarbij de risico's helder in beeld heeft.

Het huidige versnipperde nationaal georiënteerde beleid is onvoldoende voor deze complexe materie. Daarom is concentratie van het beleid nodig door een ICT-minister met internationaal blikveld. Het debat over een ICT-minister en zijn portefeuille moet -liever morgen dan in 2002- beginnen met de discussie over een nieuwe ICT-strategie.

Deze strategie moet zich niet alleen richten op innovatie en economische groei. De kern van het vraagstuk is juist dat er een balans moet zijn tussen groei en risicobeheersing. Anders wordt het niets met internet en andere ICT-innovaties. Internet was ooit puur, maar is verruwd. Dit wezenskenmerk moet opnieuw worden verankerd. Internet doorkruist door zijn globaliserende werking nationale ge- en verboden. Je klikt immers met de muis gemakkelijk van de ene nationale cultuur naar de andere.

Handhaving en opsporing blijven noodzakelijk, maar komen in een ander, moderner perspectief te staan. Dit vraagt om anders denken en handelen. Volgens het beginsel van zelfregulering moeten gebruikers en aanbieders hun eigen toezicht beter organiseren. De politiek dient dat te bevorderen. Maar de politiek blijft verantwoordelijk voor het toezicht op deze toezichthouders en waar nodig voor correctie.

Soms moeten overheden ingrijpen. Dit betekent dat er geld nodig is voor betere opsporingstechnieken op internet. Tenslotte moet de dader toch vanachter het toetsenbord weg worden gehaald.

De eigen rechtsmacht is maar betrekkelijk, de internationale gemeenschap moet over de eigen grenzen kijken. Dit is mogelijk. Het inwisselen van de nationale munteenheid voor de Euro bleek immers ook te kunnen. En was dat geen grootschalige culturele verandering?

Geen gemakkelijk debat en geen lichte portefeuille. Want het huidige versnipperde nationale beleid op ICT-gebied moet aan elkaar worden gekoppeld. Waarom zou Nederland hier, onder aanvoering van een ICT-minister, geen voortrekkersrol in spelen? Nederland was al eerder, zijn handelsgeest eer aandoende, gidsland op het gebied van milieu en distributie. Als Nederland de ambitie heeft ICT-land te worden, moet het ook de risico's kennen en beheersen om ze te kunnen dragen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden