Miljoenen uit fonds voor Mandela’s begrafenis misbruikt

De begrafenis van Nelson Mandela in Qunu, zijn geboorteplaats in Oost-Kaap, op 15 december 2013.Beeld EPA

Een fonds dat werd opgericht rond de begrafenis van Nelson Mandela eind 2013 is gebruikt voor andere doeleinden. 

De Zuid-Afrikaanse officier van justitie zegt dat het gaat om 22 miljoen dollar (omgerekend ruim 18,5 miljoen euro). Dat geld was bestemd voor ontwikkeling van de provincie Oost-Kaap, waar Mandela geboren werd en waar hij ook ter aarde werd gedragen.

Het geld had, behalve aan de begrafenis en de evenementen eromheen, moeten worden uitgegeven aan sanitair, elektriciteit, het opknappen van scholen en ziekenhuizen in de provincie. Maar het is volgens een nieuw rapport over de uitgaven van ‘Madiba’s’ begrafenis, dat maandag verscheen, uitgegeven aan onder meer dure T-shirts en het vervoer van rouwenden.

Althans, zo is het opgevoerd in de boeken, die bol staan van de spookfacturen. “Er is geld betaald, maar er zijn geen diensten geleverd”, zegt officier van justitie Busi Mkhwebane die de kosten heeft laten uitzoeken. “Hoe kun je 350 rand (omgerekend 21,5 euro, red.) voor een T-shirt betalen?” Mkhwebane noemt de verkwisting 'erg eng' en 'walgelijk'.

Uit het rapport van 300 pagina’s over de uitgaven uit het fonds, blijkt dat de verantwoordelijke bestuurders uit Oost-Kaap kosten hebben opgeblazen, richtlijnen voor de uitgaven uit het fonds aan hun laars hebben gelapt en bepaalde potjes vasthielden.

Vlak na Mandela’s staatsbegrafenis , die een week duurde en waar staatshoofden als de Britse prins Charles en beroemdheden als Oprah Winfrey bij waren, waren er al vermoedens dat er corruptie was opgetreden. Nu heeft Mkhwebane president Jacob Zuma gevraagd de zaak tot op de bodem uit te zoeken. Maar het is de vraag of Zuma dat gaat doen, aangezien er uit het rapport blijkt dat veel bestuurders van zijn partij, het regerende ANC, bij de mismanagement van de budgetten betrokken zijn. De facturen zijn volgens Mkhwebane goedgekeurd door leden van de regeringspartij, aangezien ze op ANC-briefpapier zijn gedrukt. De ANC-politici zouden zelfs ook aanwijzingen hebben gegeven voor de verkwanseling.

Daarbij heeft Zuma (75) deze maand hele andere dingen aan zijn hoofd: zijn opvolging. Het ANC beslist namelijk op zijn congres wie de nieuwe voorzitter van de partij en dus de nieuwe president wordt; het ANC wint namelijk bijna zeker de verkiezingen in Zuid-Afrika. Zuma maakt zich hard voor de ex-vrouw van de president, Nkosozana Dlamini-Zuma. Onder Mandela was zij minister van gezondheid en buitenlandse zaken, en tijdens Zuma’s eerste termijn minister van buitenlandse zaken. Ook was ze voorzitter van de Afrikaanse Unie. Ze neemt het op tegen vicepresident Cyril Ramaphosa, die een factie binnen het ANC leidt die van Zuma af willen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden