Militairen moeten Bosniërs mijden

Van onze parlementsredactie DEN HAAG - De Nederlandse militairen die gaan deelnemen aan de vredesmacht in Bosnië, mogen van hun Britse commandant geen contact onderhouden met de plaatselijke bevolking. De Britse leiding hoopt zo te garanderen dat de vredesmacht onpartijdig blijft.

Dat zei generaal H. Coopmans, die de Nederlandse strijdkrachten in Bosnië zal aanvoeren, gisteren bij een persconferentie van defensie, waarop de details van de Nederlandse inzet in Bosnië werden bekendgemaakt.

Meer dan de helft van de 2100 Nederlandse militairen die deel gaan uitmaken van de Ifor (Implementation Force) vredesmacht, zitten nu al in voormalig Joegoslavië. Daarbij gaat het bijvoorbeeld om 650 landmacht-militairen, van wie bijna de helft overigens dienstplichtig, van een logistiek en transportbataljon dat nu nog deel uitmaakt van de VN-vredesmacht Unprofor. Zij zullen hun blauwe VN-baret afdoen en weer een gewone baret opzetten, want de nieuwe vredesmacht is een Navo- en geen VN-zaak meer.

Naast de nu al in Bosnië aanwezige Nederlanders, reizen dezer dagen 90 staffunctionarissen naar Bosnië. Tot slot zullen vanaf 2 januari nog eens 858 Nederlanders naar voormalig Joegoslavië gaan.

De Nederlanders worden ingedeeld bij een Britse divisie, die zal optreden in de 'Britse sector' van Bosnië: een bergachtig gebied dat zich uitstrekt van Bihac in het noordwesten tot even ten noorden van Sarajevo. De Britten vestigen hun hoofdkwartier in Gornji Vakuf. Ook Tsjechen en Canadezen maken deel uit van de Britse divisie. De rest van Bosnië is opgedeeld in een Franse en een Amerikaanse sector, waar divisies actief zijn die onder Franse respectievelijk Amerikaanse leiding staan.

Op de hoogte

Aangezien de Nederlandse militairen onder Brits commando zullen staan, is de Nederlander generaal Coopmans aan het Britse hoofdkwartier toegevoegd om de Nederlandse defensiestaf op de hoogte te kunnen houden van wat er gebeurt.

Anders dan in Srebrenica, waar Dutchbat tevergeefs wachtte op luchtsteun, zal binnen de nieuwe vredesmacht snel gehandeld kunnen worden. Waar in het verleden de Navo en de Verenigde Naties het beide eens moesten zijn voordat tot luchtaanvallen kon worden overgegaan, is die bevoegdheid nu door de VN overgedragen aan de Navo. De vredesoperatie in Bosnië zal de grootste operatie worden in de Navo-geschiedenis.

Coopmans zei dat de koude winter het er niet makkelijker op zal maken. 'Koudweer-specialisten' van het korps mariniers zullen meegaan om de ergste problemen te voorkomen. Een ander gevaar dat de Nederlanders bedreigt zijn de mijnen. Daarom zullen er zes militairen van de explosieven opruimingsdienst meegaan.

Moedjaheddin

De grootste groep militairen die Nederland uitzendt, bestaat uit een 840 man groot gemechaniseerd bataljon dat zal gaan opereren vanuit Vitez. Dit bataljon krijgt als belangrijkste taak het toezicht op de terugtrekking van strijdkrachten uit gebiedsdelen die van de ene partij overgaan in handen van de andere. Daarbij moet onder meer gedacht worden aan de ongeveer vierhonderd Moedjaheddin-krijgers. Dat zijn vrijwilligers uit islamitische landen die hebben gevochten aan de kant van de Bosnische moslims, en die volgens het vredesverdrag van Dayton binnen dertig dagen moeten verdwijnen.

Daarnaast is er nu al een logistiek en transportbataljon actief in Busovaca. Verder blijven de mortiercompagnie en het mortier-opsporings-radar-peloton die nu actief zijn op de berg Igman bij Sarajevo in Bosnië; waar is nog onbekend.

Tot slot blijft ook de luchtmacht actief in Bosnië, met 270 mensen die opereren vanaf twee vliegbases in Italië. Zij beschikken over drie transportvliegtuigen en achttien F16-gevechtsvliegtuigen.

Buiten de Ifor valt de bijdrage van de marine, die met twee Orion-vliegtuigen en twee fregatten actief blijft in voormalig Joegoslavië. Coopmans verwacht dat de Nederlandse militairen en hun materieel volgens plan vanaf 5 januari in de hun toegewezen sector in Noordwest-Bosnië zullen zijn.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden