Milieuheffing en 'wig' bij de lonen maken economie actueel

Een 17-jarige scholier in Gorinchem heeft deze week zijn mavo-examen in de cel gemaakt, nadat hij dinsdag op heterdaad betrapt was bij een inbraak. In allerijl organiseerde de politie toestemming van de onderwijsinspectie en twee leraren om te surveilleren. Dit alles in de hoop dat de jongen weer op het goede pad raakt, aldus een woordvoerder.

De opstellers van havo-economie hebben een vooruitziende blik gehad. Zij vroegen naar de 'wig' en dit begrip - het verschil tussen het netto loon van de werknemer en de loonkosten van de werkgever - heeft in de verkiezingstijd een belangrijke rol gespeeld. Leraar W. Daatselaar van het Cals college in Nieuwegein is bang dat de berichtgeving over de 'wig' zijn leerlingen ontgaan is. “Dan is het een nieuw begrip en hoe eenvoudig het ook uitgelegd wordt, dan ze maken ze de berekening zichzelf vaak nodeloos ingewikkeld.” Op supereenvoudige vragen als wie zijn de sociale partners, heeft menig kandidaat volgens Daatselaar nog geantwoord dat dit 'de bedrijven' zijn. Karlijn van der Toolen heeft 'de organisaties van werkgevers en werknemers' opgeschreven. Zij denkt economie behoorlijk te hebben gemaakt. Ook de actuele opgave over de keuze van een bedrijf tussen het betalen van een milieuheffing en het doen van een investering, die de watervervuiling stopt. Het laatste was volgens haar het goedkoopst. Gistermiddag heeft de centrale examencommissie laten weten dat de vragen 31 en 32 over het onderscheid marktprijzen/factorkosten en binnenlands/nationaal/beschikbaar inkomen ten onrechte gesteld zijn. Dit onderwerp staat pas in 1995 op de lijst voor economie. Besloten is dat de leerlingen voor deze vragen twee punten scoren, ongeacht het antwoord.

't Is dat hij op werkweek was, anders waren Mieke Koch en Cindy Klarenbeek hun leraar Duits om de nek gevlogen. “Hij had ons een rijtje woorden gegeven die zeker in het examen zouden staan. En jawel hoor, zeker drie: Ausbilding (opleiding), Gesellschaft (maatschappij) en Seele (ziel).”

De leerlingen die beiden Duits op Dniveau deden, vonden de tekst over de musical Cats het leukst. “En dan is 'ie meteen het makkelijkst. Dat verhaal over topsport en over straatkunstenaars spreken minder aan en zijn ook lastiger.”

De nieuwe, gevreesde invuloefeningen - waarover de Laks-klachtenlijn op voorhand al suf gebeld werd, omdat er niet genoeg mee geoefend zou zijn - gingen bij Cindy prima. “Als je even doorlas, kwam je het goede antwoord vanzelf tegen.”

Van Cicero is bekend dat hij weinig ophad met mensen die inspraak eisten. “Wat we nu democratie noemen”, zegt leraar Rob Roozendaal. Wie dit wist, had al aardige aanwijzingen voor de vertaling Latijn van Pro Sestio 19, waarin Cicero goede en slechte mensen omschrijft. De slechterikken zijn volgens hem de opruiers, die het volk mobiliseren. Michiel le Comte kon tweederde van de vertaling zo opschrijven. “Het laatste deel, net met de conclusie, heb ik helemaal verknald.”

Leraar en leerling zijn blij dat de teksten waarover vragen werden gesteld bij Latijn allemaal in het Nederlands waren. “Vorig jaar zat er oud-Nederlands en Engels bij, maar toen was het ook zo moeilijk, dat de score met een punt is opgehoogd.”

“Veel te lang”, is de eerste reactie van Saskia Cremer, als ze het examenlokaal verlaat. Saskia deed gisteren mavo-examen op D-niveau op het Louise de Colignycollege in Leiden. Het was niet moeilijk, maar na vraag 35 vond ze het moeilijk om zich nog langer te concentreren. Toen moest ze nog vijftien opgaven maken. “En toen kreeg je op het laatst nog zo'n ingewikkelde grafiek over arbeidsmarktontwikkelingen. Vier lijnen door elkaar heen. Daar bakte ik dus helemaal niks meer van.”

Economie-docent Arie Krijgsman vond de lengte van het examen geen enkel probleem. Alle leerlingen waren ruim op tijd klaar. Wel vond Krijgsman sommige opgaven vrij onduidelijk. “Het antwoord op vraag negen wist ik niet. Die was: 'Wordt de hulpverlening van het Rode kruis in de formele of informele sector verricht?' Ik denk dat ze de informele sector bedoelen, maar er zijn ook argumenten voor het andere antwoord. Bij multiple choice is echter maar één antwoord goed.”

“Over het algemeen dekte het examen de geleerde stof heel goed”, vindt Krijgsman. “Er was maar één vraag, vraag 15, die niet in de boeken was behandeld. Die ging over belastingschijven. Daarbij moest je weten dat een alleenverdiener ook de basisaftrek van zijn partner kan aftrekken. Dat was te hoog gegrepen voor een heleboel leerlingen, vermoed ik.”

De havo- en VWO-leerlingen van de openbare scholengemeenschap deden gisteren examen in wiskunde A. Die examens begonnen eenvoudig, maar even verderop werd het nog heel ingewikkeld. Bij de havo waren opgave 1 en 2 'best te doen', volgens kandidaat Robert-Paul van Wijngaarden. Maar opgave drie, waarbij je moest interpoleren, ging hem boven zijn pet. Havo-docent Hans van Tilburg: “Ieder jaar opnieuw worden de examens makkelijker. Het was allemaal best te doen, maar er zat relatief veel te veel kansrekenen in. Dat hebben ze bij het VWO-examen achterwege gelaten, terwijl het in die opleiding een veel groter deel van de stof beslaat. En zowel in het havo- als het VWO-examen werd niets gevraagd over lineair programmeren, terwijl dat eigenlijk standaard is.”

Volgens Van Tilburgs collega Cor Haasnoot was het VWO-examen veel te moeilijk voor de kandidaten die geen wiskunde B in hun pakket hebben. “Tweedegraads vergelijkingen, dat vinden ze al snel te moeilijk. Differentiëren ook.”

EXAMENUITSLAG DEN HAAG (ANP) - Hieronder volgen de goede antwoorden van de meerkeuze-opgaven van de centrale schriftelijke eindexamens, gehouden op donderdag 19 mei. De gegevens zijn verstrekt door het Centraal instituut voor toetsontwikkeling (Cito), verantwoordelijk voor de produktie van de examens.

HAVO VHBO Biologie 1 D; 2 D; 3 B; 4 A; 5 C; 6 A; 7 D; 8 C; 9 C; 10 C; 11 A; 12 A; 13 B; 14 A; 15 B; 16 C; 17 A; 18 A; 19 C; 20 B; 21 A; 22 C; 23 C; 24 C; 25 C; 26 A; 27 B; 28 C; 29 A; 30 C; 31 C; 32 A; 33 C; 34 C; 35 B; 36 C; 37 B; 38 B; 39 B; 40 A; 41 A; 42 C; 43 A; 44 B; 45 C; 46 A; 47 C; 48 C; 49 C; 50 B.

VBO(C) MAVO(C) Geschiedenis/S.I. 1 -; 2 -; 3 A; 4 B; 5 -; 6 -; 7 C; 8 A; 9 -; 10 E; 11 -; 12 ; 13 C; 14 -; 15 -; 16 C; 17 C; 18 B; 19 B; 20 -; 21 -; 22 D; 23 C; 24 -; 25 A; 26 B; 27 C; 28 -; 29 -; 30 -; 31 B; 32 -; 33 D; 34 -; 35 -; 36 B; 37 A; 38 B; 39 B; 40 -; 41 -; 42 B; 43 -; 44 -; 45 -;

VBO(D) MAVO(D) Geschiedenis/S.I. 1 -; 2 A; 3 -; 4 -; 5 E; 6 -; 7 A; 8 C; 9 B; 10 -; 11 E; 12 -; 13 C; 14 -; 15 -; 16 C; 17 B; 18 C; 19 -; 20 -; 21 D; 22 B; 23 C; 24 -; 25 -; 26 A; 27 A; 28 -; 29 C; 30 -; 31 B; 32 B; 33 -; 34 A; 35 -; 36 C; 37 C; 38 -; 39 -; 40 -; 41 -; 42 A

VBO(C) MAVO(C) Wiskunde 1 C; 2 F; 3 D; 4 C; 5 D; 6 C; 7 E; 8 B; 9 C; 10 A; 11 A; 12 B; 13 B; 14 D; 15 C; 16 D; 17 C; 18 B; 19 D; 20 A; 21 B; 22 A; 23 -; 24 -; 25 -; 26 -; 27 -; 28 -; 29 -; 30 -; 31 -; 32 -; 33 -; 34 -; 35 -.

VBO(D) MAVO(D) Wiskunde 1 C; 2 A; 3 B; 4 E; 5 E; 6 C; 7 E; 8 C; 9 B; 10 C; 11 A; 12 C; 13 B; 14 A; 15 E; 16 D; 17 B; 18 B; 19 D; 20 E; 21 B; 22 E; 23 -; 24 -; 25 -; 26 -; 27 -; 28 -; 29 -; 30 -; 31 -; 32 -.

Biologie VWO oud programma 1 D; 2 C; 3 A; 4 D; 5 D; 6 A; 7 C; 8 A; 9 D; 10 A; 11 B; 12 D; 13 B; 14 D; 15 B; 16 A; 17 C; 18 C; 19 C; 20 C; 21 B; 22 C; 23 D; 24 D; 25 A; 26 A; 27 C; 28 A; 29 A; 30 C; 31 A; 32 A; 33 C; 34 C; 35 C; 36 C; 37 C; 38 C; 39 C; 40 C; 41 B; 42 B; 43 B; 44 C; 45 C; 46 C; 47 A; 48 C; 49 A; 50 C.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden