MILIEUBEWUSTE KAT POEPT NIET OP STEEN

Niet dat het ooit een abonneermotief is geweest, maar toen wij financieel in mindere doen waren en toch een krant en een huisdier wilden, bleek de combinatie Trouw en kat een zeer aantrekkelijke.

JOHAN TEN HOVE

Met zichtbaar genoegen deed onze kater, een niet geringe rooie, op dat Amsterdamse bovenhuis zijn behoefte in een bak, gevuld met snippers en proppen van het dagblad Trouw. Aan andere gedrukte media, die gevraagd en ongevraagd bij ons over de vloer kwamen, had hij ronduit een hekel en voor een deel van die media deelden wij die mening.

Stinkende rommel

Het bleef natuurlijk toch behelpen, zo'n beest op een bovenhuis, want hoewel hij hele zwerftochten over de daken in de buurt maakte, kwam hij altijd terug om die bak vol te kakken en moest je steeds die stinkende rommel weer opruimen. Dat ging, goed verpakt in weer een krant - dat hoefde niet Trouw te zijn - in de vuilniszak. Aan het gescheiden inzamelen van afval deed nog niemand.

Later, toen wij naar een klein dorp even ten noorden van Amsterdam waren verhuisd, speelde dat probleem niet meer. Onze kat, toen een fors uitgevallen bruingrijs gestreepte huis-, tuin- en keukenkat - de rooie was ons ontvallen - had een tuin, en naar wij vrezen ook die van de buren, en op zijn minst vijf bunder weiland ter beschikking. Niks kattebak en niks kattebakvulling.

Bergen

Je staat er niet dagelijks bij stil, maar in Nederland ligt het totale gebruik van kattebakkorrels op minimaal 150 miljoen kilo per jaar en in Amsterdam alleen al op 25 miljoen kilo per jaar. Dat mogen in de Nederlandse verhoudingen bergen heten.

In Amsterdam maken kattebakkorrels tegen de tien procent van het huishoudelijk afval uit en aangezien ze voor het overgrote deel van anorganische oorsprong zijn, de zogenaamde 'stenen' kattebakkorrels, mogen ze niet met het Groente-, Fruit- en Tuin-afval (GFT) meegegeven worden. Ze worden dus verbrand en dat levert een forse bijdrage op aan de hoeveelheid vliegas en slakken.

Redenen genoeg voor de Milieudienst Amsterdam er wel even bij stil te staan en het Instituut voor Milieuvraagstukken van de Vrije Universiteit opdracht te geven voor een onderzoek naar de organische of zogenaamde alternatieve kattebakkorrels, die gemaakt worden op basis van papier, papierslib, houtzaagsel en stro.

In het rapport 'Integrale ketenbeschouwing van kattebakkorrels', uitgekomen in september van dit jaar, komt onderzoeker Ivo Freriks e.a. tot een aantal conclusies en aanbevelingen. Zo zijn produktie en transport van de alternatieve kattebakkorrels minder nadelig voor het milieu dan produktie en transport van stenen kattebakkorrels.

Uit verre landen

Het materiaal voor de stenen korrels, (kleimineralen, mergel en leisteen) komt uit verre landen als Senegal, Israel, Indonesie en Amerika, terwijl dat voor de alternatieve korrel uit Duitsland en Nederland komt. Daarbij komt nog dat bij de winning van mergel, kleimineralen en leisteen het landschap wordt aangetast en er bij de produktie van korrels uit kleimineralen, die tot korrels moeten worden gebakken, nogal wat energie wordt gebruikt.

Ook de afvalverwerking van de alternatieve korrel heeft minder schadelijke gevolgen voor het milieu dan die van de stenen korrel. Het is goedkoper en het levert minder vliegas en slakken op. Verder kunnen de alternatieve korrels gecomposteerd worden, al moet de compostering van korrels op basis van oud papier nog nader bekenen worden. Er kunnen polycyclische aromatische koolwaterstoffen, afkomstig van drukinkt, inzitten. In de meeste stenen materialen zitten zoveel zware metalen als chroom, nikkel, en vooral zink, dat ze voor compostering niet in aanmerking komen.

Schepje

Samengevat kan worden gesteld, zegt het rapport, dat de omschakeling van stenen naar alternatieve kattebakkorrels een positief milieueffect heeft. Dat kan erin hakken, want nu bestaan (in Amsterdam) de kattebakvullingen voor 95 procent uit stenen materiaal. Alternatieve korrels zijn wel duurder, maar bij goed gebruik kunnen de kosten per kat lager uitvallen. Goed gebruik houdt in dat je niet steeds de inhoud van de hele bak weggooit, maar met een schepje de natte plekken en de keutels er uitschept en weer wat nieuw spul er bij doet.

Wat vindt de consument ervan? Een enquete onder zo'n dertig alternatieve korrel-gebruikers (niet al te veel dus) leverde op dat de vochtabsorptie van het alternatieve spul beter is dan het stenen materiaal, dat het wat betreft stank in het algemeen niet veel uitmaakt, (hoewel er katten zijn die het vertikken op kattebakkorrels van stro te gaan zitten) en dat de stofvorming bij alternatieve korrels ook wat minder is.

In een lijstje van veertig merken geeft de onderzoeker aan of de korrels van alternatief materiaal zijn of van steen. Maar tot een concrete aanbeveling of afrader komt het rapport niet.

En wat vindt de kritische, misschien wel merkgebonden, kat ervan?

De onze maakt het geen bal uit. Wij wonen inmiddels in een wat groter dorp ten zuiden van Amsterdam in bij twee bejaarde katten uit het asiel (de bruingrijze is ons ook ontvallen) en wij kopen kattebakkorrels voor het stel, want zijn financieel ook in wat betere doen. Eerst van die stoffige harde in een plastic zak, later - de tijden veranderen en wij hebben ook zo'n groene bak van de gemeente verstrekt gekregen - van die zachte in een kartonnen doos. De katten, de een heet directeur Van 't Hek, ook wel Joep, en de ander architect Van Zanten, ook wel Bint, maakt het niets uit. Zij schijten overal in, in onze tuin, in die van de buren en in de bak. En het stinkt wel. Zij zijn veel buiten, ook met slecht weer, en vooral bij slecht weer komen ze naar binnen om op die bak te gaan zitten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden