Milieu- en ontwikkelingsclubs verbijsterd over soja-akkoord

Een wassen neus, een gemiste kans, een overeenkomst met boterzachte afspraken. De kritiek op de criteria die het mondiale overleg voor duurzame soja heeft opgeleverd, liegt er niet om.

Milieu- en ontwikkelingsorganisaties hebben geen goed woord over voor het soja-akkoord, waarover vijf jaar is onderhandeld door producenten, maatschappelijke organisaties en de industrie.

Donderdag bereikte dit mondiale overleg – de ronde tafel voor soja – in Brazilië een akkoord over de criteria voor wat nu precies duurzame soja moet zijn. Soja is één van ’s werelds meest gevraagde agrarische producten, vooral door veevoerindustrie.

„Het akkoord dat nu bereikt is, is het product van een gemankeerd proces”, zegt sojaspecialist Derk Byvanck van ontwikkelingsorganisatie Oxfam Novib. „Van begin af aan hebben kwetsbare groepen als kleine boeren, indianen, maar ook landlozen niet meegepraat. Wat nu op tafel ligt, zien zij als een akkoord tussen grote sojaboeren en grote westerse bedrijven.”Â

Alleen al een sojaland als Brazilië telt 20 miljoen landlozen en 4 miljoen kleine boeren.

Greenpeace typeert het akkoord als een wassen neus. „De criteria die nu op tafel liggen, bieden geen enkele garantie dat ontbossing wordt gestopt”, zegt campagneleider Hilde Stroot. Afgesproken is wel dat sojaboeren het oerwoud gedurende een ’testjaar’ met rust laten. Maar deze afspraak is boterzacht, stelt CEO, een onderzoek- en actiegroep uit Brussel. Eerder trok CEO aan de bel, omdat genetisch gemodificeerde soja als duurzaam verkocht mag worden. Volgens de initiatiefnemers van de ronde tafel, het Wereld Natuurfonds en ontwikkelingsorganisatie Solidaridad is de discussie over gentech soja immers een gepasseerd station, omdat dat wereldwijd meer wordt verbouwd dan gewone soja.

Greenpeace: „De consequentie daarvan is dat er nu meer risicovolle gentech soja op de akkers komt, waarvoor meer gif wordt gespoten.”

Actiegroep Milieudefensie organiseerde gisterenochtend uit protest een betoging bij het Ahold-hoofdkantoor in Amsterdam. „Ahold is een van de deelnemers van de ronde tafel en dit akkoord wast foute soja nu geheel groen”, licht campagneleider Wouter van Eck de actie toe, waarbij het Ahold-logo groen is geschilderd.

Milieudefensie voert al langer campagne om Ahold-dochter Albert Heijn ertoe te dwingen alleen vlees te betrekken van boeren die hun kippen, varkens en runderen voeren met veevoer van ’goede soja’. „Het Wereld Natuurfonds en Solidaridad hebben een kans laten lopen daarvoor de weg vrij te maken.”

Ook Derk Byvanck van Oxfam Novib is bezorgd over de ruimte voor genetische modificeerde soja. Byvanck: „De kans bestaat bovendien dat partijen nu op hun lauweren gaan rusten en zeggen: duurzame soja is nu goed geregeld.”Â

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden