’Mijn verstand gebruiken is voldoende’

(Trouw) Beeld EPA
(Trouw)Beeld EPA

Trond Sollied kan morgen met Heerenveen voor de zevende keer in zijn carrière een nationale beker winnen. De Noorse trainer gelooft niet in strikte regels.

In De Kuip hoopt Trond Sollied morgen op een goede dag van Heerenveen. Als de Friezen messcherp aantreden, geeft hij ze een kans om favoriet FC Twente van winst in de bekerfinale af te houden. Eventueel succes zou het debuutjaar van de Noor in één klap goedmaken. Vooralsnog geven de wisselvallige prestaties hem een nare bijsmaak.

Om het elftal zo fris mogelijk in Rotterdam te krijgen week Sollied een paar dagen uit naar Ameland. „Bij elke club moet je een verschillende aanpak gebruiken om te pieken”, zegt hij. „Deze groep moest waken voor te veel afleiding. In Heerenveen wilde iedereen wat van ze. Dat kost energie. Uitwaaieren kan nooit kwaad. Dan blijf je als team groot.”

De korte voorbereiding op het eiland moet leiden tot de juiste gemoedstoestand. „We gaan heel relaxed naar de bekerfinale. Op het veld wil ik totale concentratie zien. Heerenveen moet zich focussen op Twente, niet slechts op één speler. Ze beschikken over veel matchwinners. Hun aanvalstrio is formidabel. Onze jongens moeten zich voorbereiden op man tegen man-duels. Daar ligt de sleutel naar succes.”

Sollied (50) groeide op in Mo i Rana, een stadje net onder de poolcirkel. Hoewel hij later studeerde in Oslo en veel reisde, heeft zijn verblijf onuitwisbare sporen nagelaten. Mensen uit de dunbevolkte streek staan bekend om hun zwijgzame karakter. Woorden verspillen aan geklets ligt hen niet. En voor overpeinzingen wordt uitgebreid de tijd genomen.

Bij Heerenveen moesten de spelers flink wennen aan Sollied. De rechtlijnige en voorspelbare Verbeek maakte plaats voor een Noor van wie niemand hoogte kreeg. Zijn mysterieuze blik dreef hen tot wanhoop. Konden ze nu wel of niet rekenen op een basisplaats? Aan zijn gelaatsuitdrukking viel het nauwelijks af te lezen.

Sollied bevestigde deze handelswijze impliciet aan de vooravond van de bekerfinale. Over een mogelijke opstelling kon hij weinig zinnigs zeggen. Tijdens het uitstapje naar Ameland moesten indrukken op zijn gevoel en ratio inwerken. Hoe langer dit proces duurde, hoe verfijnder de uitkomst zou zijn. Overhaaste beslissingen neemt hij daarom niet.

„Ik moet mijn verstand en Fingerspitzengefühl gebruiken”, licht hij toe. „Eerst wil ik de trainingen bekijken. Daarna neem ik pas een besluit. Ik twijfel niet veel, maar wacht rustig af. Hoe langer je dat doet, hoe meer de conclusie vanzelf tot je komt. Ik moet niet te veel doen. Gewoon mijn verstand gebruiken is voldoende.”

In eerste instantie klinken dergelijke uitspraken door hun eenvoud bijna filosofisch. De praktijk is minder hoogdravend. Sollied beperkt zich slechts tot het geven van strikt noodzakelijke informatie. Als toehoorders om nadere uitleg vragen, wijdt hij zonder dralen verder uit. Praten om het praten zit niet in zijn natuur opgesloten.

Een saaie gesprekspartner is Sollied desondanks allerminst. Als hij de geest krijgt, komt zijn humor aan de oppervlakte. Zijn ogen glinsteren, op momenten dat hij de spot drijft met zichzelf of de voetbalwereld met een komische draai relativeert. Zelfverheerlijking is hem vreemd, al stelt hij zich niet overdreven bescheiden op.

Sollied weet dat zijn werkwijze succesvol is. Dat ondervond hij al bij FK Bodo-Glimt, waarmee hij als speler-coach direct promoveerde naar de hoogste divisie. Als fulltime trainer won hij het jaar erop de nationale beker. „Het was een jonge, talentrijke groep. Ze misten alleen een leider. Ik nam die rol op me.”

Toen hij bij Rosenborg wederom merkte dat zijn methode aansloeg, vertrok de ex-prof uit Scandinavië. „Ik verliet Noorwegen met twee koffers”, grapt hij. „Als geen club me wilde hebben, was ik weer teruggegaan. Met dezelfde koffers. Ik wilde weten of mijn filosofie ook elders werkte. Dat bleek het geval te zijn.”

In België hield hij als eerste halt. Sollied maakte na een goed seizoen bij AA Gent furore met Club Brugge. De Vlaamse club won onder zijn leiding twee landstitels, twee nationale bekers en twee Supercups. Daarna beproefde hij zijn geluk bij Olympiakos Piraeus die hij het Griekse kampioenschap en de beker schonk. Via Gent, waarmee hij en passant de bekerfinale haalde, streek hij neer in Friesland.

Zijn open manier van coachen zorgde eventjes voor verwarring. „Ze waren gewend aan een docent”, zegt hij. „Ik ben een man van de dialoog. Ik praat niet tegen maar met hen. Dat is een wezenlijk verschil. Ik wil spelers dingen vragen. Begrijpen ze wat we willen? Hebben ze hetzelfde beeld als wij? Ze pikten het snel op, al behoefde iedereen een andere benadering.”

Zijn visie is glashelder. Met aanvallende voetbal over de vleugels wil Sollied met zijn teams resultaat boeken. Spelers te veel beknotten doet hij niet. Zonder vrijheid verdort creativiteit. Hij wijst op fascistische en communistische regimes die met hun regels spontane ingevingen uitbanden. Afspraken dienen alleen als handvat.

„In een fascistisch systeem bestaat creativiteit niet”, legt hij uit. „Samen kunnen de mensen niets. Een schilder als Picasso kon alleen werken in zijn atelier en iets prachtigs maken. Voor een voetballer gaat zo’n scenario niet op. Die moet namelijk spelen in teamverband. Daarin ligt zijn creativiteit opgesloten.”

Sollied lacht om zijn stoïcijnse pose langs het trainingsveld. Hij speelt bewust met zijn koele oogopslag. „Ik wil zo veel mogelijk spelers scherp houden. Ze weten, dat ik volledig open sta voor veranderingen. Ook de bank moet het gevoel krijgen belangrijk te zijn. Ze weten dat ik niet heel veel zal wijzigen. Elke teamsport heeft bepaalde automatismen nodig. Of ze me mijn blik inmiddels kunnen lezen? Ik denk het wel.”

Zichzelf te serieus nemen doet Sollied allerminst. Als hij zegt dat zijn ploeg in De Kuip niet moet denken maar moet doen, schiet de oud-international in de lach. „Het zou me niet verbazen als ze bij Twente precies hetzelfde zeggen”, lacht hij de open deur weg. „Het belangrijkste is dat we in een positieve cupsfeer het veld betreden. Daar zorg ik voor.”

Trond Sollied is een man van de dialoog. ¿In een fascistisch systeem bestaat creativiteit niet.¿ (FOTO EPA) Beeld
Trond Sollied is een man van de dialoog. ¿In een fascistisch systeem bestaat creativiteit niet.¿ (FOTO EPA)
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden