De Megastad

Mijn huis in Johannesburg is een vesting, alleen is het slot kapot

Beeld Reuters

Als de gemiddelde Zuid-Afrikaan ergens een hekel aan heeft, is het wel traplopen. Elk pand in Johannesburg met meer dan twee verdiepingen heeft dan ook een lift. 

Toen een vriendin van mij een penthouse kocht in een complex dat nog in aanbouw was, weigerde ze daar zelfs na de oplevering in te trekken, toen bleek dat dit nu net een uiterst zeldzaam (laag) flatgebouw was zonder lift. “Ik ga niet elke dag zes trappen op en af”, mopperde ze. Zo kwam ik aan mijn huis: ze besloot het aan mij te verhuren.

Een huis in Johannesburg oogt al snel als een vesting: hoge muren met schrikdraad rond de tuin, minstens drie deuren met sloten, ijzeren tralies achter de ramen. Zuid-Afrika is een land met veel criminaliteit. En de meest ­gevreesde misdaad, zo bleek uit recent slachtofferonderzoek, is woning­inbraak. Je huis is nu eenmaal bij uitstek de plek waar je je veilig wilt voelen. Ruim 250.000 keer deed iemand vorig jaar in Zuid-Afrika aangifte van inbraak of ­beroving thuis. En uit opnieuw dat slachtofferonderzoek blijkt dat ruim de helft van alle Zuid-Afrikanen bij een inbraak niet eens naar de politie stapt. Conclusie: 1400 inbraken per dag!

Ik was dit jaar op een stervensdrukke veiligheidsbeurs in het noorden van Johannesburg. Want aan het collectieve gevoel van ­onveiligheid wordt ook goed verdiend: naar schatting vijf miljard euro per jaar. Er waren overal hightechcamera’s op me gericht. “Met gezichtsherkenning”, prees Johan Marais van het bedrijf Arteco die aan. “Alle informatie die onze software uit de beelden destilleert, verwerkt-ie in een infographic van je huis. Dan weet je op elk moment precies wie er in of rond het pand aanwezig is.”

Ook drones bleken aan een opmars bezig. Al waren er, zeker in een stedelijke omgeving, nog wel wat wettelijke hobbels te nemen, gaf Gavin Venter van Drone Tec toe. Verder waren er stands voor hightechsloten, private beveiligingsbedrijven, gewapende alarmdiensten en bouwers van safe­rooms.

Garagedeur op een kier

Ook mijn appartementencomplex in het centrum van de stad is goed beveiligd. Ik heb een stevig slot op mijn eigen deur. En beneden, voor de ingang van mijn complex, zit 24 uur per dag een bewaker. De toegangsdeur naast hem is vergrendeld met een slot dat zich alleen ontsluit als het scankastje aan de muur je vingerafdruk herkent. Eenmaal binnen volgt, voordat je daadwerkelijk de trap op kunt naar de appartementen, nog zo’n slot met vingerafdrukscanner.

Onhandig is alleen dat die twee biometrische sloten al anderhalf jaar kapot zijn. Je kunt zo doorlopen. Het lukt mijn buren niet om via de vereniging van eigenaren genoeg geld in te zamelen voor reparatie. Net als traplopen is ook investeren in onderhoud iets waarop veel Zuid-Afrikanen niet dol zijn. En omdat de voordeur van het complex niet meer scharniert, staat in plaats daarvan de garagedeur op een kier, zodat feitelijk iedereen naar binnen en naar buiten kan glippen.

“Dat gaat een keer fout”, waarschuwde een buurvrouw van een verdieping beneden mij laatst nog angstig. Ik knikte, maar ik maak mij daar zelf eigenlijk niet druk over. Want welke Zuid-Afrikaanse inbreker is bereid alle zes trappen naar mijn appartement op te lopen?

Uitdijende metropolen bieden een groeiend deel van de wereldbevolking onderdak. Hoe houden de mensen het daar leefbaar? Lees meer verslagen van Trouw-correspondenten uit hun eigen megastad in het dossier ‘De Megastad’.

Lees ook:

Fijne Kerst, als je niet beroofd wordt

Rond de feestdagen stijgt het aantal inbraken en overvallen in Zuid-Afrika fors. Beveiligingsbedrijven draaien overuren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden