Migranten krijgen in VS wel respect en waardering

Terwijl ruim 80 procent van de Nederlanders volgens Maurice de Hond niet wil dat Roemenen en Bulgaren vrij naar ons land komen voor werk en vindt dat ze geen recht mogen hebben op sociale uitkeringen en toeslagen, zijn Amerikanen nooit eerder in de laatste halve eeuw zo positief geweest over arbeidsmigranten als op dit moment. Wat verklaart dit verschil?

De Gallup-enquêtes van eind 2013 laten zien dat 40 procent van de Amerikanen tevreden is over het migratieniveau en 23 procent van mening is dat er wel meer arbeidsmigranten mogen komen. Dat laatste is een stijging vergeleken met de jaren zestig, toen minder dan 10 procent voorstander was van meer migratie. Ook de aanslagen van 9/11 en de economische crisis dempten het enthousiasme van Amerikanen voor arbeidsmigranten. Zelfs in de wetenschap dat de laatste decennia alleen al vanuit Mexico meer dan 11 miljoen illegalen de grens zijn overgestoken, zijn Amerikanen nu wel positief over arbeidsmigratie.

Daarentegen laat onderzoek door Jaco Dagevos en Mérove Gijsberts in de recente SCP-publicatie Burgerperspectieven zien dat 62 procent van de Nederlanders arbeidsmigratie uit Oost-Europa vooral negatief beoordeelt door dit te associëren met verdringing, oneerlijke concurrentie, criminaliteit en overlast. 19 procent van de Nederlanders ziet zowel voor- als nadelen en 10 procent vindt de voordelen groter dan de nadelen.

Analisten gissen naar de oorzaken van de positieve houding van Amerikanen. De meest rooskleurige interpretatie is dat Amerikanen zich meer op de buitenwereld hebben gericht en diversiteit zijn gaan waarderen. Maar ook economische factoren zullen een rol spelen. Arbeidsmigranten leveren goedkope arbeid, vooral in de dienstverlening. Daarnaast is de immigratiestroom de laatste jaren flink afgenomen en soms zelfs negatief geworden, omdat de grenscontroles zijn verscherpt, er minder banen zijn in de VS door de crisis en de leefomstandigheden in Mexico zijn verbeterd. Dit kan ook een reden zijn waarom Amerikanen zich minder druk maken over immigratie.

Een andere factor die van invloed kan zijn is het bestaan van een politieke vleugel die openlijk een lans breekt voor migranten. Voorheen was de Republikeinse Partij vaak voorstander van immigratie, vanwege de voordelen voor het bedrijfsleven. Maar nu zijn het de Democraten die het opnemen voor de migranten. Dat is niet uit ideële overwegingen, want deze discussie valt samen met het debat over een generaal pardon. Omdat 72 procent van de Latino's tijdens de laatste verkiezingen op Obama heeft gestemd, kan de Democratische Partij veel extra stemmen trekken als de huidige 10 miljoen illegale immigranten burgers worden. Hoe dan ook, migranten hebben politieke vrienden in de VS en niet in Nederland. Eens was de PvdA de partij voor de migranten, maar de sociaaldemocraten hebben nu laten zien net zo streng te kunnen zijn als de andere partijen.

Kan een pro-migratiehouding zich weer in Nederland wortelen? Milton Friedman merkte ooit op: 'You can't have free immigration and a welfare state'. Dat compliceert de houding tegenover migranten. Als een partij de verzorgingsstaat wil behouden voor de eigen inwoners, kan ze niet tegelijkertijd de migranten met open armen ontvangen, omdat zij in EU-verband ook van de sociale voorzieningen gebruik mogen maken. Om het moeilijker te maken voor arbeidsmigranten om hier een beroep te op te doen, moet je de uitkeringen voor alle inwoners uitkleden. Daar wordt wel het een en ander aan gewijzigd en veel arbeidsmigranten keren terug naar hun land van herkomst als zij hun baan verliezen, maar in de beeldvorming blijft dit problematisch.

Arbeidsmigranten in de VS kunnen maar moeilijk aanspraak maken op publieke middelen. Daarom is het ook gemakkelijker voor Amerikanen om respect op te bouwen voor migranten die door hard werken in hun eigen levensonderhoud hebben voorzien. De eerste migranten zijn ondertussen met pensioen gegaan en hebben door wat zij hebben opgebouwd respect en ontzag afgedwongen bij veel Amerikanen. Het zou mooi zijn als Nederland ook iets meer respect kan opbrengen voor arbeidsmigranten die door hun harde werk bijdragen aan de economie en dit land ook helpen opbouwen.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden