Migrant inburgeren met Nederland 3

Voor de inburgering van migranten zijn goede programma's nodig en alleen al in Den Haag doen daar jaarlijks duizenden nieuwkomers aan mee. Maar voor de oudkomers is er onvoldoende geld en capaciteit. Waarom voor hen de tv niet ingeschakeld?

Pierre Heijnen

Alle politieke partijen hebben momenteel integratie, inburgering en het (al dan niet verplicht) leren van de Nederlandse taal door migranten hoog op de agenda staan. De gemeente Den Haag vindt de tijd rijp voor een nieuw offensief op dit terrein. In korte tijd moeten meer en betere resultaten totstandkomen. Daarvoor moeten dan ook andere instrumenten ingezet worden.

Om het bereik en de resultaten van inburgeringsprogramma's te vergroten moet veel meer gebruikgemaakt worden van tv-programma's. Waarom Nederland 3 daarvoor overdag niet reserveren? Heel Nederland heeft de mond vol over inburgering en integratie. Een mooi moment voor de publieke omroep en de rijksoverheid om de handen ineen te slaan.

Sinds 1998 voeren gemeenten met veel inzet de Wet Inburgering Nieuwkomers uit die migranten die zich in Nederland vestigen verplicht tot het volgen van een inburgeringscursus. Die bestaat uit 600 uur Nederlands, kennis over de Nederlandse samenleving en oriëntatie op de arbeidsmarkt. Inmiddels hebben tienduizenden nieuwkomers dit aanbod gevolgd.

Daarnaast is er een heel grote groep migranten die al langer in Nederland verblijft, de zogenaamde oudkomers. Inmiddels volgen jaarlijks ook duizenden oudkomers een taalaanbod. Hierbij wordt in de gemeente Den Haag prioriteit gegeven aan ouders met kinderen tot 18 jaar en werklozen met een uitkering. In Den Haag gaat het met deze inperkingen om ongeveer 37000 personen, die niet of in onvoldoende mate de Nederlandse taal beheersen. De volledige doelgroep omvat zelfs 70000 mensen. Ter vergelijking: in Den Haag nemen jaarlijks enkele duizenden nieuwkomers deel aan een (intensiever) inburgeringstraject.

Landelijk zijn er honderdduizenden mensen die sinds kort of al langer legaal in Nederland verblijven. Het is praktisch onmogelijk om zo'n grote groep in een kort tijdsbestek van enkele jaren bijvoorbeeld Nederlandse les te geven. De budgetten daarvoor zijn volstrekt ontoereikend, net als de capaciteit bij de onderwijsinstellingen. Daar helpt zelfs geen eigen bijdrage of wettelijke verplichting aan.

De inburgeringsprogramma's van gemeenten en scholingsinstellingen (roc's) zijn succesvol. Ter ondersteuning daarvan, maar ook voor migranten die (nog) niet aan de programma's meedoen, is meer nodig.

Wij denken dat de publieke omroep en de rijksoverheid hier tot nu toe een taak laten liggen. Waarom organiseren wij niet op een van de publieke netten dagelijks, zeven dagen per week, van 8 uur 's morgens tot 8 uur 's avonds educatieve televisie waarop op een aantrekkelijke wijze Nederlands als tweede taal wordt aangeboden?

Maar dat niet alleen. Het is ook van belang te investeren in overdracht van kennis en vaardigheden: opvoedingsondersteuning, burgerschap, vrijwilligerswerk, hoe werkt het onderwijs, de gezondheidszorg, de arbeidsmarkt; wat kunnen we doen om onze straat en buurt veilig en leefbaar te houden. Dit zijn onderwerpen die via educatieve televisie in iedere huiskamer kunnen worden gebracht. Voor allochtonen, maar ook voor autochtonen.

De gemeente Den Haag zet alles op alles om zoveel mogelijk oudkomers Nederlandse taallessen te laten volgen. Hierbij wordt ook gebruikgemaakt van de -overigens beperkte- mogelijkheden van lokale radio en tv. De grootste struikelblokken daarbij zijn het vinden van geschikte programma's, licenties en beperkingen, voldoende uitzendtijd, productiefaciliteiten en uiteraard de financiële middelen. Iedere lokale omroep wordt met diezelfde problemen geconfronteerd.

De rijksoverheid heeft het Albeda College in Rotterdam in 2001 2,2 miljoen euro gegeven voor deze ontwikkelingen. De gemeenten Rotterdam en Den Haag hebben uit eigen middelen ook nog flink bijgedragen. Inmiddels is de minister van onderwijs gestopt met de financiële ondersteuning. Lokale initiatieven zijn goed maar kennen hun beperkingen.

Laat niet iedereen opnieuw het wiel uitvinden en laten we maatschappelijke prioriteiten nu op een goede manier aanpakken. Klagen over al dan niet falende integratie biedt geen oplossing. Daarom doe ik een oproep aan de landelijke politiek en de publieke omroep om hiermee voortvarend aan de slag te gaan. Het inburgerings- en integratievraagstuk vraagt óók om educatieve tv en een actieve aanpak daarvan. De urgentie lijkt ons veel groter dan een discussie over het al dan niet voortbestaan van drie publieke zenders.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden