MH17 als verwrongen puzzel met ontbrekende stukjes

Nadat 's morgens nabestaanden de wrakstukken hebben gezien, mocht 's middags de pers foto's maken. Beeld anp
Nadat 's morgens nabestaanden de wrakstukken hebben gezien, mocht 's middags de pers foto's maken.Beeld anp

Nabestaanden van de ramp met de MH17 mogen deze week voor het eerst zelf de brokstukken van het wrak bekijken in Gilze-Rijen. Gisteren deden de eerste groepen dat, waarbij ze ook een vleugel of een staartstuk mogen aanraken. 'Dat helpt. Ze willen kunnen voelen hoe het voor de slachtoffers is geweest.'

Op de grond vormen zwarte lijnen de omtrek van het toestel. Grotere en kleinere brokken vliegtuigvleugel liggen op hun plek. Achter in de hangar is een deel van de romp - het stuk met de deur - in een houten skelet rechtop gezet. Hier, op de militaire vliegbasis Gilze-Rijen, ligt een heel grote puzzel. De stukjes zijn verwrongen. Soms ontbreken ze.

Dat beeld is 'heftig', zegt Evert van Zijtveld. "Onze dierbaren zijn in dit toestel weggevlogen. Zij komen terug in stukjes. Nu komt het vliegtuig ook terug in stukjes", zegt hij. Van Zijtveld verloor zijn beide kinderen: zoon Robert-Jan van 18 en dochter Frederique van 19. Ook zijn schoonouders zaten in de MH17.

Ruim 570 nabestaanden
Gisterochtend bezochten de eerste drie groepen van steeds zo'n vijftig nabestaanden het wrak van de MH17 op Gilze-Rijen. In totaal hebben ruim 570 nabestaanden uit binnen- en buitenland zich aangemeld bij de Onderzoeksraad voor Veiligheid, die de brokstukken onderzoekt en beheert. Ook donderdag, vrijdag en zaterdag zijn er nabestaanden op de vliegbasis. Gistermiddag kon de pers de brokstukken zien.

Vleutenaar Van Zijtveld is bestuurslid van de Stichting Vliegramp MH17, die opkomt voor de nabestaanden. Met de rest van het bestuur bezocht hij vrijdag al Gilze-Rijen. Morgen gaat hij weer, met zijn familie. "Alles wordt heel tastbaar in die hangar. Je realiseert je met wat voor geweld de crash is gegaan, en wat zij hebben moeten doorstaan. Maar dat alles moeten we accepteren om het te kunnen verwerken. Mij heeft het geholpen. Hoe zwaar het ook is."

Familierechercheurs en medewerkers van slachtofferhulp begeleiden de bezoeken. De nabestaanden komen bij elkaar in een hotel in de buurt, waar de Onderzoeksraad hen voorbereidt op wat ze zullen zien. In het hotel wordt ook nagepraat.

Een van de toegangsdeuren is nog intact. Beeld anp
Een van de toegangsdeuren is nog intact.Beeld anp

Aanraken
Want wat er in de drie hallen op de vliegbasis ligt, maakt indruk. Een stuk zijkant met raampjes is verdraaid als een wokkel. In een andere hal domineert een zwartgeblakerd landingsgestel. Daarvoor open bagagerekken. Er staan grote platen waarop staat uitgelegd om welke delen van het vliegtuig het gaat. Een staartstuk staat voor het afzetlint. Dit stuk van het vliegtuig mogen nabestaanden even aanraken als ze willen, net als een stuk vleugel.

Dat dat kan is belangrijk, vindt Klaas-Jan Rodenburg van het Landelijk Steunpunt Rouw. "Een deel van de nabestaanden wil een reconstructie maken, sommigen tot in het kleinste detail. Ze willen kunnen voelen hoe het voor de slachtoffers is geweest. Het helpt bij het verwerken van dit volstrekt onrechtvaardig noodlot om er een verhaal van te maken. Maar er zijn er ook die die behoefte niet hebben, die denken: ik heb rust zo. Dat is ook goed."

Medewerkster Jeanette van der Kloet van de Onderzoeksraad sprak van 'ingetogen, soms emotionele' bijeenkomsten met de nabestaanden.

Tjibbe Joustra, voorzitter van de Raad, verwacht dat zijn rapport in oktober af is. In het noordelijk deel van het rampgebied in Oekraïne liggen nog delen van de bovenkant van het vliegtuig, zei hij gisteren. Vanwege de onrust in het gebied konden die nog niet geborgen worden. "Ik hoop dat die mogelijkheid nu komt."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden