Mexico-Stad wordt onbetaalbaar

Mexico-StadBeeld REUTERS

Overal in Mexico-Stad worden woontorens uit de grond gestampt, maar vrijwel alleen voor de hogere inkomens.

Rechts van het kleine San Sebastán Martirkerkje tonen de straten de typische zondagsrust van Coyoacán, een van de oudste en traditioneelste deelgemeentes van Mexico-Stad. Kinderen voetballen in de straten, twee vrouwen bakken tortillas bij een tacokraampje en een echtpaar flaneert door het parkje voor de kerk. 

Maar de linkerkant van het kerkje gaat gehuld in schaduwen. Een meter of dertig verderop torent het geraamte van een enorme wolkenkrabber in aanbouw dreigend boven de oude straten uit: Mítikah, het grootste bouwproject van Latijns-Amerika. Aannemer Fibra Uno werkt hier voor een bedrag ter waarde van iets minder dan een miljard euro aan een gigantisch complex dat ruimte moet geven aan appartementen, kantoren en een winkelcentrum. 

Het grootste gebouw, een luxe woontoren, moet in 2021 afgebouwd zijn en zal dan met zestig verdiepingen en 267 meter het op een na hoogste gebouw in Mexico zijn.

Het San Sebastán Martirkerkje met het Mítikah-complex in aanbouw op de achtergrond.Beeld Jan-Albert Hootsen

Bouwput

Spectaculair is de bouwput zeker. Maar de schaduw die Mítikah over Coyoacán werpt, is ook symbolisch. De monsterlijke toren in aanbouw is de belichaming van een steeds groter probleem voor de bewoners van Coyoacán: hun stad is een grote bouwput en wordt onbetaalbaar.

“Het leven in Mexico-Stad is echt absurd duur aan het worden”, zegt Adriana Prieto, een 28-jarige student. Ze nipt van haar koffie op een terrasje op enkele honderden meters van Mítikah. Ze verhuisde iets meer dan een jaar geleden uit Chihuahua, in het noorden van het land, naar de hoofdstad. Eenmaal hier schrok ze van de huurprijzen.

“In Chihuahua hadden mijn vriend en ik een huisje gekocht voor 600.000 pesos, iets minder dan dertigduizend euro”, vertelt ze. “We hoefden maar drieduizend pesos per maand te betalen. Hier krijg ik voor het dubbele net een kamer. Met een doorsnee salaris is het amper te betalen.”

Het Mítikah-complex in aanbouw in Mexico-Stad.Beeld Jan-Albert Hootsen

Mexico-Stad is bij lange na niet de duurste stad ter wereld. Maar in de jaarlijkse ‘Cost of Living Index’ van het Britse weekblad The Economist was de metropool het afgelopen jaar wel de snelste stijger: de stad steeg met 23 plaatsen naar plek 59 op de lijst. Tegelijkertijd is de stille armoede in de stad de laatste jaren gegroeid. Volgens Coneval, het federale instituut dat armoedecijfers bijhoudt, kan anno 2018 iets minder dan 40 procent van de hoofdstedelingen niet van het maandelijkse salaris rondkomen.

Volgens experts ligt die snelle stijging vooral aan de inflatie. Banxico, de nationale bank, verwacht dat die dit jaar tot boven de 4 procent zal stijgen. Dat is dan vooral vanwege de in de afgelopen jaren sterk gestegen benzineprijzen en vanwege de onzekerheid over de toekomst van Nafta, de Noord-Amerikaanse vrijhandelsovereenkomst tussen Mexico, de Verenigde Staten en Canada. Die is voor de Mexicaanse export van groot belang, maar op aandringen van de Amerikaanse president Donald Trump wordt er opnieuw over onderhandeld.

“Vooral de benzineprijzen spelen een belangrijke rol”, zegt Ana Laura Martínez van het Mexicaanse Instituut voor Competitiviteit. “Die hebben een domino-effect. Als de benzine duurder wordt, worden vanwege hogere transportkosten alle producten duurder.”

Oververhit

Maar de Mexicaanse hoofdstad heeft volgens experts nog een veel groter probleem: een oververhitte onroerendgoedmarkt. Overal in de stad worden in snel tempo nieuwe flatgebouwen uit de grond gestampt, maar die nieuwbouw richt zich vrijwel alleen maar op de hogere inkomens.

“De woningbouw in Mexico-Stad wordt niet geremd door een politiek die gericht is op alle inkomens”, zegt architect Horacio Urbano. “Mexico-Stad is, omdat het de hoofdstad is, tegelijkertijd de plek waar iedereen wil wonen. Aannemers richten zich op de hoogste bieders, dus je krijgt een wildgroei van woontorens voor de hogere inkomens.”

Het gevolg is dat, volgens Urbano en andere experts, zo’n 70 procent van de hoofdstedelingen het zich domweg niet kan veroorloven in Mexico-Stad te wonen. Het gemiddelde salaris in de stad ligt lager dan 750 euro, terwijl de gemiddelde huur in de stad circa 1400 euro per maand is.

Appartementen als in Mítikah zijn daardoor voor het gros van de hoofdstedelingen volstrekt onbetaalbaar. “Ik kan er alleen maar van dromen daar te wonen”, zucht Adriana Prieto. “Dit is een stad voor de elites aan het worden.”

Lees ook:

In Mexico-Stad moet je niet zeuren over de hitte

Calorsplaining is een combinatie van ‘calor’, het Spaanse woord voor hitte, en ‘explaining’, en is vooral bedoeld om op komische wijze het verschil tussen Mexico-Stad en het noorden van het land bloot te leggen. Calorsplaining gebeurt standaard in mei en juni, als de zomerse hitte toeslaat in de hoofdstad, schrijft Jan-Albert Hootsen.

Wie in Mexico-Stad Jezus speelt moet niet alleen acteren, maar ook lijden

21ste eeuwse kleding, rapmuziek en Brainpower? Het past wellicht heel goed in Nederland, maar kom er in Mexico-Stad niet mee aan. In het na Brazilië op een na grootste katholieke land ter wereld is het Passiespel een geliefde traditie die vooral zo traditioneel mogelijk moet blijven, ook in de in rap tempo moderniserende hoofdstad.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden