Met quotum topvrouwen slaan we heilloze weg in

Als met quota wordt gewerkt, zijn er wel meer groepen die dat willen. Bovendien: hoeveel vrouwen ambiëren een topjob?

Het aanzwellende koor van quotum-aanhangers kan tevreden zijn. De Tweede Kamer heeft zich het lot aangetrokken van de ernstig misdeelde, getalenteerde en hoog opgeleide (doorgaans: blanke) vrouwen. Eindelijk is er dan toch een doorbraak en zullen ondernemingen met meer dan 250 werknemers straks 30 procent vrouwen in de top moeten hebben. Wie daaraan niet voldoet, heeft iets uit te leggen. En als die uitleg onvoldoende is dan volgt alsnog de wettelijke invoering van quota.

Deze belangrijke zege van de al zo lang achtergestelde topvrouwen, vastlopend in hun maatschappelijke carrière door toedoen van een onverbeterlijke groep bevooroordeelde mannelijke managers en commissarissen, moet worden toegejuicht. Zelfs Ad Scheepbouwer (baas van KPN) is om. Er zijn vele redenen om aan te nemen dat de nu genoemde streefcijfers niet gehaald worden en dan volgt het bevrijdende quotum.

Dit succes van quotering verdient navolging. Naast de topvrouwen zijn er nog méér groepen die aanspraak mogen maken op bescherming. We weten dat mensen met fysieke beperkingen sinds jaar en dag een verwoede strijd voeren om een rechtmatige plek op de arbeidsmarkt. We weten ook dat – alle inspanningen ten spijt – het nog steeds zeer droevig is gesteld met hun aanwezigheid op de werkvloer.

We kunnen nu ook eindelijk aan de slag met het opheffen van de achterstanden van etnische minderheden op de arbeidsmarkt. Ook daarover wordt al tientallen jaren met treurig stemmende voorspelbaarheid geschreven.

De ene minderheid is de andere niet. Al die groepen hebben hun eigen achterstandskenmerken. Het zou onjuist zijn en ook weinig effectief om daarmee geen rekening te houden. Met de honderden nationaliteiten die ons land herbergt voorwaar een uitdaging. Maar omdat werk algemeen erkend wordt als de beste wegbereider voor geslaagde integratie verdient dit topprioriteit. Streefcijfers dus per etnische groep en als blijkt dat die niet worden gehaald: quotering.

Doelbewuste achterstelling van topvrouwen staat al lang niet meer ter discussie. De standpunten erover zijn veel harder dan de bewijsvoering. De zegenrijke effecten van vrouwen aan de top voor bedrijfsvoering en winst van de onderneming lijken eveneens geaccepteerd. Dat maakt van de top van het huidige bedrijfsleven irrationele stumpers die willens en wetens hun onderneming te kort doen.

Maar het Noorse voorbeeld, dat voortdurend als succesformule wordt opgevoerd, kent tal van gebreken. Nederland excelleert in het aantal deeltijdbanen. Driekwart van de werkende vrouwen heeft zo’n baan, van ongeveer 3 dagen. Het beperkte bestand waaruit topvrouwen gerekruteerd moeten worden (vrouwen met een voltijdsbaan) is niet toereikend . Al decennia lang geven Nederlandse vrouwen de voorkeur aan deeltijdbanen. Uit recent onderzoek van het Sociaal Cultureel Planbureau (2008) blijkt dat ze dat doen uit volle overtuiging. Zelfs als de kinderopvang gratis zou zijn en zelfs als mannen een groter deel van het huishoudelijk werk op zich zouden nemen om een zwaardere baan voor hun vrouw mogelijk te maken dan nog geeft maar 5 procent aan in dat geval méér te willen werken. De gedachte dat hieraan een te respecteren vrije keus ten grondslag ligt, is helaas niet politiek correct.

Uit de Emancipatiemonitor van het SCP blijkt dat maar liefst 78 procent van de vrouwen tevreden is over de bestaande taakverdeling. Er is amper een land dat hoger scoort. Zulke gegevens moeten we negeren. We moeten enkel trots zijn op vrouwen die hogerop willen en bescherming verdienen.

Nauwelijks besproken ook is de vraag of het reserveren van banen voor een bepaalde sekse juridisch houdbaar is. Het wachten is op de eerste mannen die het niet pikken dat zij als gevolg van quota aan de kant worden geschoven. Gelet op de dunne onderbouwing van de stelselmatige achterstelling van vrouwen is te verwachten dat quotering als discriminatie zal worden aangemerkt. In de VS heeft het Supreme Court in 2003 andermaal het onwettelijk karakter van quota bevestigd. De weg naar het Europese Hof ligt wijd open. De weg naar het uiteenvallen van de samenleving in een mozaïek van quotaregelingen met alle gevaren van dien eveneens.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden