Reportage

‘Met de billen bloot mochten we zelf kiezen met welke latjes we geslagen zouden worden’

Beeld Reyer Boxem

Met een theatervoorstelling hoopt Hent Hamming de wereld alerter te maken op kindermishandeling. Hij gaat daarbij terug naar zijn jeugd, naar zijn ouders en het leed dat hem werd aangedaan.

Dick Hamming was een geliefd man in Groningen en omstreken. Grappen, grollen, levenslang lid van studentenvereniging Vindicat. Een gerespecteerd kinderarts: toen hij met pensioen ging stond de rij tot aan de deur van het Martiniziekenhuis.

"We hadden praktijk aan huis", vertelt zoon Hent Hamming. "Op de begane grond was de spreekkamer, boven prikte je bloed. En we hadden ook een souterrain. Met de billen bloot mochten we zelf uitkiezen met welke latjes we geslagen zouden worden."

De nu 56-jarige Hent vertelt het bij de try-out van zijn theatervoorstelling 'IJs', die op 23 maart in première gaat. IJs is een monoloog, over het slaan van zijn vader - maar eigenlijk nog veel meer over het wegkijken van zijn moeder.

Een waarschuwing

De setting is sober: oranje bank, twee fauteuils. Een daarvan staat voor Hents vader, de andere voor een niet bestaande vertrouwenspersoon. Een schemerlamp. De voorstelling is opgebouwd rondom een dag, ergens in januari 1969, waarop Hent, een jaar of acht, tot bloedens toe werd geslagen en geschopt.

Op die dag zitten ze naar schaatsen te kijken. Hoeveel rondjes zitten er eigenlijk in tien kilometer, vraagt Hent? "Nou'', zegt zijn vader. "Eén rondje is vierhonderd meter, dus reken maar uit."

Zoonlief weet het niet. De eerste klap landt op zijn gezicht. Dan de trappen. Hoe langer het duurt, hoe bozer vader wordt. Briesend herhaalt hij de vraag, terwijl zijn handen en voeten landen op het lijf van zijn zoon.

Een uur gaat het zo door. Hent zoekt met zijn ogen zijn moeder. Die draait haar blik weg, staart uit het raam. Een kinderstem op band vertolkt zijn gedachten als achtjarige. "Waar is mijn moeder?"

Voor de première van het stuk nodigde hij ook een juf van zijn oude basisschool uit. De vrouw wil niet met haar naam in de krant. Ze wil, zegt ze, niet meedoen aan 'geroddel'. De juf weet nog dat Hent bont en blauw was. Iemand op school trok aan de bel, vader moest langskomen voor een hartig woordje. Dat hij waarschijnlijk een waarschuwing kreeg.

Als ze hem zelf in de klas had gehad, had ze misschien ingegrepen, zegt ze, vandaag de dag is iedereen veel alerter. "Als je toen zoiets hoorde hield je het voor je." Ze zegt: "Ergens wil je zo'n man ook niet afvallen."

Weggelachen

Zo ging en gáát het dus altijd, zegt Hent: het wordt gebagatelliseerd of zelfs weggelachen. Twee jaar geleden, zijn vader was al in 2005 overleden, zou moeder tachtig worden. Ze wilde een groot feest geven, want was het leven niet fantastisch? En o ja, zei ze terloops tegen Hent. "Ik kwam laatst je oude gymnastiekjuf tegen. Ze herinnerde zich jou nog. En je blauwe plekken."

"Blauwe plekken", schampert hij. "Ik lag helemaal open!" Het triggerde hem om de voorstelling te maken. "Dit stuk is mijn cadeau aan jou", zegt hij tijdens de try-out tegen de onzichtbare plek naast hem op de bank, die zijn moeder symboliseert.

Niet dat zijn moeder het meemaakte, ze stierf vorig jaar. Moeten we de kinderen hier wel mee lastig vallen? vroeg een broer. Hents zus Carolien noemt haar moeder 'een fantastische oma' voor háár kinderen. "Maar dit mogen ze óók weten."

Tsja, zegt Hent. Het ís ook confronterend, zegt hij, ook voor de mensen die de getapte, begaafde kinderarts kenden die Dick óók was, voor wie hij nu misschien van een voetstuk valt. Maar, zegt hij: "Ik wil mijn angst onder ogen zien. En mijn ouders beter leren begrijpen. Hoe is het mogelijk dat je honderden kinderen redt en je eigen kroost tot moes slaat. En hoe je als moeder dat niet wilt zien."

Hij hoopt op samenwerking met organisaties: huisartsen, scholen, hulpverleners, om zo meer alertheid te kunnen creëren. "Máák het maar wereldkundig", zegt zus Carolien. "Kinderen hebben recht op bescherming." Hent: "Liever word ik persona non grata, dan dat ik persona grata blijf en dit nooit bespreekbaar maak."

De naam en gegevens van de in het artikel opgevoerde, anonieme juf zijn bekend bij de hoofdredactie.

Lees ook:

In de meldkamer: Is het kindermishandeling, of niet?

Dagelijks komen bij Veilig Thuis in Apeldoorn tientallen meldingen binnen over mogelijk huiselijk geweld of kindermishandeling. Hoe worden deze binnen de wettelijke termijn van tien weken afgehandeld?

Hulp na huiselijk geweld laat te lang op zich wachten

Door een nieuwe meldcode en een nieuwe werkwijze lukt het de verantwoordelijke organisaties Veilig Thuis niet om meldingen van kindermishandeling en huiselijk geweld op tijd in te schatten en te onderzoeken

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden