Met behulp van zakjes is traditionele Marokkaanse thee in een mum gezet

In ieder Marokkaans huishouden staat zij: de traditionele theetafel. Ook in het Hilversumse huis van de familie El Biyar staat er een te pronken. Op twee verdiepinkjes staan zilverkleurige dienbladen met versierde gekleurde glaasjes, een grote zilveren theepot en drie zilveren schalen. Mohammed el Biyar pakt een van de schalen en laat de groene thee zien die als basis voor de thee wordt gebruikt.

De kleine korreltjes, die Gunpowder worden genoemd, komen uit China en zijn vaak niet van de beste kwaliteit weet El Biyar. ,,De Chinezen verkopen aan Marokko vaak minder spul. Om dat te maskeren spuiten ze de thee zodat die mooi gaat glimmen.'' Dat betekent wel dat de groene thee in de pot eerst een paar keer moet worden omgespoeld met kokend water voordat hij 'schoon' genoeg is om van te drinken. Als dat klusje is geklaard, doet de vertaler een bos munt in de pot, schept hier een paar lepels suiker over en giet er dan kokend water overheen. Dit brouwseltje moet ongeveer tien minuten trekken.

Al met al duurt het ruim een kwartier voordat er een verkwikkend glaasje thee kan worden ingeschonken. Die tijd had El Biyar niet toen hij in 2001 als vertaler bij de NOS en 'Nova' werkte. ,,We hadden het druk met het vertalen van toespraken van Osama Bin Laden en aanverwante teksten. Ik maakte lange dagen en was wel een beetje jaloers op mijn Nederlandse collega's die met heet water en een theezakje in een handomdraai een kopje thee hadden. Marokkanen drinken geen zwarte thee. Omdat ik het een beetje zat was om de hele dag koffie te drinken, ging ik op zoek naar Marokkaanse thee in zakjes.''

Die bleken niet te bestaan en ook de muntthee van pepermunt kon hem niet bekoren. ,,Onze thee wordt met kruizemunt gemaakt. Dat smaakt veel milder.'' El Biyar ging daarom thuis aan het experimenteren. Bosjes munt werden op de verwarming te drogen gelegd en samen met zijn vrouw probeerde hij verscheidene melanges uit totdat ze precies de goede smaak te pakken hadden.

Maar dan, hoe pak je het verder aan? De Marokkaan was vertaler en geen ondernemer. ,,Toevallig bladerde ik op een dag door het blad Contrast en las een artikel over de Haagse stichting Intent die allochtonen helpt bij het opzetten van een bedrijf in hun moederland.'' Daar kon hij langskomen en zette hij met een zelf in elkaar geknutselde zakje een bakje thee. Zijn Marokkaanse begeleider was meteen enthousiast en schreef hem in.

Na een cursus ondernemen en het schrijven van een businessplan vertrok El Biyar naar Marokko voor marktonderzoek. ,,Ik wilde geen munt kopen bij grootgrondbezitters maar bij kleine boeren in het arme noorden van Marokko. Voor het verder verwerken van de munt wilde ik alleen weduwes en alleenstaande moeders aannemen, omdat die het extra zwaar hadden.'' Stichting Fair Trade uit Culemborg hielp hem hierbij een eindje op weg.

Met een goed doortimmerd plan stapte El Biyar vervolgens naar de banken. Die gaven echter niet thuis. Ook de duurzame ASN bank niet. Dankzij de steun van stichting Doen van de Postcodeloterij kon El Biyar toch door. Thee- en koffieverpakker De Drie Mollen in Friesland mengde voor een schappelijk prijsje de groene thee met zijn munt en stopte die in de door El Biyar zelf ontworpen doosjes. De geboorte van de Biladi-thee was een feit. De teksten op de verpakking zijn in het Nederland en in het Berbers. Het grootste deel van de Marokkanen is immers Berbers en niet Arabisch. ,,Biladi betekent 'Mijn land'. Als een Marokkaan dus zegt dat hij Biladi-thee drinkt, dan drinkt hij thee uit zijn land. Maar als een Nederlander die drinkt, dan drinkt hij ook thee uit zijn land. Het is eigenlijk heel erg geïntegreerde thee'', grapt El Biyar.

Momenteel is El Biyar druk bezig om de thee aan de man te krijgen. De eerste grote klant is de museumwinkel van de Nieuwe Kerk in Amsterdam waar op dit moment de expositie 'Marokko' is te zien. ,,De doosjes zijn niet aan te slepen'', vertelt El Biyar.

Hij heeft vanwege de prijzenslag bewust de supermarkten vermeden. Maar vorige week heeft hij toch een gesprek gehad met supermarktconcern Laurus. ,,Dit moederconcern van Edah, Super de Boer en Konmar wil namelijk gaan concurreren met de Marokkaanse en Turkse winkeltjes door meer allochtone producten te gaan verkopen. Daar zou mijn thee goed bij passen.''

Als doelgroep heeft El Biyar niet alleen Marokkanen maar ook Nederlanders. En onder zijn landgenoten mikt hij vooral op de tweede en derde generatie. ,,De eerste generatie heeft voldoende tijd om de traditionele thee te zetten. Maar als ze in het ziekenhuis liggen dan drinken ze graag mijn thee.''

Het is El Biyar namelijk gelukt om de thee aan een paar winkels van ziekenhuizen te slijten. Ook probeert hij de thee in de schappen van de gevangeniswinkels te krijgen. ,,Helaas zitten daar veel Marokkaanse jongens. Die kunnen daar geen munt krijgen om hun eigen thee te zetten. Het zou mooi zijn als ze daar mijn zakjes konden krijgen.''

Het is niet El Biyars bedoeling om de traditionele theeceremonie weg te concurreren. ,,Dat is tenslotte uniek in de Arabische wereld. Ik hoop dat mensen 's ochtends voor het werk of school thee uit mijn zakje drinken en in het weekend met de hele familie een potje ouderwetse thee zetten.''

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden