Merkel regeert over kritiek uit eigen partij heen

Angela merkel houdt haar stemkaart op tijdens het CDU-congres in december.Beeld Epa

De stapeltjes kritische brieven op het bureau van de Duitse bondskanselier Angela Merkel worden steeds hoger. Ze heeft hoog ingezet met haar 'wir schaffen das'-politiek, maar haar coalitiepartners klagen inmiddels bijna dagelijks over Merkels ruimhartige asielbeleid. Ook binnen haar eigen partij zien steeds meer politici liever een strengere bondskanselier. Moet zij zich zorgen gaan maken?

Met name vanuit de Beierse CSU, de zusterpartij van Merkels CDU, bliezen politici de afgelopen dagen hoog van de toren. Verkeersminister Alexander Dobrindt zei maandag dat Merkel snel een 'plan B' moet verzinnen en 'moet nadenken over het sluiten van de grenzen', CSU-leider Horst Seehofer eiste vandaag dat Merkel binnen een aantal weken haar koers wijzigt.

Dat de zeer conservatieve CSU zich van het beleid van het CDU zou distantiëren, was te verwachten. Maar ook binnen Merkels eigen partij klinkt gemor. Daar was in oktober al sprake van, toen bij een verhit partijdebat volgens de Duitse krant Bild bijna een op de vijf CDU-leden de 'Willkommenskultur' van Merkel zou afkeuren. Desondanks kreeg ze ruim voldoende steun om haar beleid door te voeren.

Na 'Keulen' is sprake van een brievenoorlog. Bijna vijftig van de 310 leden van het CDU/CSU-verbond in de Bondsdag ondertekenden maandag een brief tegen het asielbeleid van Merkel. Volgens hen is er een 'strikte noodzaak' om het beleid aan te passen.

Horst Seehofer, partijleider van de CSU, hier links naast Merkel. Volgens Seehofer moet Merkel snel haar beleid wijzigen.Beeld epa

Ongekend populair
Heeft Merkel te hoog ingezet? Dat valt nog te bezien, zegt Hanco Jürgens, die als onderzoeker verbonden is aan het Duitsland Instituut in Amsterdam. Merkel lijkt volgens hem 'in de media al bijna overleden', maar is toch ongekend populair. "Kijk naar Nederland. De VVD krijgt volgens huidige peilingen nu 12 procent van de stemmen bij Maurice de Hond. Het CDU/CSU staat op 37 procent. Dat is gigantisch veel, zelfs hoger dan de PVV in Nederland. Toch horen we alleen dat Merkel het zo slecht doet."

Een deel van de felle retoriek is ook te verklaren uit het feit dat in maart in drie Duitse deelstaten verkiezingen worden gehouden, zegt Jürgens. Belangrijke verkiezingen, waarbij partijen zich moeten profileren. "Met de kritische koers van de CSU hoopt de partij ook het rechtse deel van de kiezers aan te spreken. Aan de linkerkant van het politieke spectrum doet coalitiepartner SPD hetzelfde."

Dat eigen CDU-partijleden nu in het openbaar kritische brieven aan Merkel ondertekenen, geeft een rommelig beeld van de politiek. Jürgens: "Maar dat is ook onderdeel van de Duitse debatcultuur. Er blijkt bovendien uit dat de partij van Merkel, die op politiek vlak het midden inneemt, ook de rechterflank covert, zoals ze dat altijd al probeerde te doen."

'Kop houden'
Helemaal ongevoelig voor kritiek is Merkel ook weer niet. Vorige week scherpte Duitsland het asielbeleid nog aan. Op de nieuwste kritiek heeft Merkel zelf nog niet gereageerd. Wel kreeg ze steun uit de CDU-top, die het gemor pareerde door vol op de aanval te spelen. Vice-partijvoorzitter Julia Klöckner was nog het duidelijkst. Tegen critici zei ze: "Gewoon jullie kop houden en doorwerken."

De Duitse CSU-minister Alexander Dobrindt had maandag scherpe kritiek op het Duitse asielbeleid.Beeld Photo News
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden