Men In Black

Ik dacht: het zijn de tenues. Wat een schitterend beeld: de onberispelijke groene grasmat van Wembley, het wit van de Engelsen, het zwart van de Nederlanders, het goud van Stekelenburg, het rood van Joe Hart. Er viel zelfs te genieten van de heldere grote rugnummers, oranje op zwart, rood op wit.

Pure esthetiek.

Het zwart, de little black shirt and shorts, gaf de Nederlanders iets panter-achtigs - een briljante creatie. Het zwarte tenue doet voor de man wat de little black dress doet voor de vrouw - scherp en mooi maakt het.

Ik sloeg het na bij Cécile Narinx, de hoofdredacteur van Elle, die onlangs een fijn, intelligent boek publiceerde over mode en stijl, onder de titel 'Geluk is een jurk'.

Wat is het geheim van zwart? Narinx deed in haar hoofdstuk 'Little Black Happiness' een poging het raadsel te naderen. Ze beschrijft de evolutie van het zwart in de dameskleding, een kleur die eerst, vanwege zijn vuilbestendigheid, was voorbehouden aan dienstmeiden, maar ook gedragen werd door nonnen en weduwes. Tot die gebeurtenis in 1926, toen de straten letterlijk zwart hadden gezien van de vele rouwenden na de Eerste Wereldoorlog en de Spaanse griep. In dat jaar, in 1926, verscheen in de Amerikaanse Vogue een zwarte jurk, ontworpen door ene Coco Chanel, aangeprezen als een 'uniform voor vrouwen met smaak'.

Je zou kunnen zeggen dat het Amerikaanse modeblad het zwarte jurkje tot een trend maakte, want er volgde een onstuitbare opmars van de LBD, ook via de grote na-oorlogse couturiers. Christian Dior zei: 'Je kunt zwart op elk uur van de dag dragen, op elke leeftijd en bij elke gelegenheid.' Narinx heeft tien zwarte jurkjes in haar kast hangen, maar waarom dat zwart nou zo goed werkt, dat verklaart ze toch uiteindelijk niet.

Misschien is de eenvoud, de directheid, het onopgesmukte, het lijnende contrast, dat zoveel stijlgarantie biedt, meer dan bijvoorbeeld een little blue dress ooit kan bieden. Misschien is het wel juist het ontbreken van kleur.

Ik ben geneigd te denken dat stijl ook iets innerlijks is, een levenshouding. (Narinx schrijft dat stijl mode overstijgt.) In de regel gaat stijlgevoeligheid gepaard met een sterke kunstzin, en daarom verbaast het me niet dat het zwarte tenue vooral op Arjen Robben zo'n magische uitwerking had.

Robben is een kunstenaar, een stilist pur sang, en in die hoedanigheid zeer gevoelig voor omgevingen. Hij is een van die spelers bij wie je, als hij wordt aangespeeld, even rechtop gaat zitten, in gespannen verwachting. Zijn run over het halve veld, op weg naar de eerste goal, was van een onweerstaanbare schoonheid, het afrondende schot hard, strak en droog.

Dat andere kunstwerk, zijn tweede goal, had een heel ander karakter. Hier geen gespannen boog en vlijmscherpe pijl, maar een krulling, met de binnenkant van de voet, afgeleverd in volmaakte balans.

Maandenlang was Robben onzichtbaar. Ik zeg u, het was dat panterzwart met lange mouw.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden