Review

Melnikovs misslagen beloven veel goeds

Sinds 2001 slaat het Nationaal Jeugd Orkest elk jaar zijn tenten op in Gelderland. Jonge musici uit binnen- en buitenland krijgen daar tijdens de Gelderse Muziekzomer intensief les van gerenommeerde dirigenten, coaches en componisten. Reinbert de Leeuw heeft de artistieke eindverantwoordelijkheid, Philippe Herreweghe komt elk jaar voor een historisch verantwoorde kijk op de muziek van de 19de eeuw, pianist Pierre-Laurent Aimard is er en dit jaar werd de succesvolle Brit Thomas Adès als composer in residence uitgenodigd.

Adès, van wie de jonge musici veel kamermuziek uitvoeren en wiens grote orkestwerk 'Asyla' later op het programma staat, komt dit weekeinde naar Apeldoorn. Philippe Herreweghe heeft vorige week met het NJO Orkest van de 19de Eeuw al hard gewerkt aan een Beethoven-programma dat een paar keer in Gelderland werd uitgevoerd en dat maandagavond als klap op de vuurpijl gepresenteerd werd in het Amsterdamse Concertgebouw. Dat Concertgebouw zat tot de nok toe vol om te luisteren naar Beethovens Vijfde pianoconcert en diens Zes symfonie, de 'Pastorale'.

Sinds een paar jaar bestaat het gespecialiseerde Orkest van de 19de Eeuw (steeds ook onder leiding van Herreweghe) dat gebruik maakt van authentieke blaasinstrumenten. De violen in dit orkest zijn met darmsnaren bespannen en worden bespeeld met klassieke strijkstokken. Het Nationaal Muziekinstrumenten Fonds stelt hiervoor bruiklenen ter beschikking.

Prachtig dat jonge musici in zo'n groot verband 'historisch verantwoord' kunnen musiceren. De vraag naar gespecialiseerde orkesten zal de komende tijd alleen maar toenemen, nu ook de muziek van iemand als Anton Bruckner al gespeeld wordt op instrumenten uit zijn tijd. Toch lijkt het erop dat je met een aangepast instrumentarium minder snel een orkestensemble kweekt. Tijdens het concert was er namelijk veel onrust, misschien ook omdat de akoestiek op het podium van het Concertgebouw notoir lastig is voor musici die er voor het eerst spelen. Het voortvarende tempo van de uitstekende groep eerste violen (gescheiden opgesteld van de tweede violen) leek op zichzelf te staan en leidde de hele avond tot net-niet-ongelukken. Als luisteraar voelde deze constante dreiging tot ontsporen heel ongemakkelijk en het was vreemd dat Herreweghe er de hele avond niet in slaagde om dat euvel te verhelpen.

Maar Herreweghe haalde wel de juiste klank uit het ensemble; een klank waarin vibrato alleen als versieringsmiddel werd gebruikt en waarin houtblazers nog echt als hout klonken. Het onweer dat in de 'Pastorale' ontketend werd, was beslist enerverend en in het Vijfde pianoconcert haalde Alexander Melnikov veel schoons uit zijn fortepiano, die heel pregnant en tinkelend klonk. En als het aantal misslagen iets zegt over het talent van Melnikov, dan zit hij wel goed: het waren er bijna net zoveel als de legendarische Svjatoslav Richter meestal maakte.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden