Meldonium hoort niet op de dopinglijst

Antidoping heeft zich ontpopt als een lucratieve industrie die het ook politiek goed doet, aldus Henk Kraaijenhof. Is dit het einde van topsport?

Er zijn veel vragen te stellen over de positieve dopinggevallen met meldonium van afgelopen week, maar één vraag ontbreekt. Waarom heeft het mondiale antidopingagentschap Wada meldonium eigenlijk op de dopinglijst gezet? Zelf geeft het Wada aan dat tijdens de Europese Spelen in Bakoe 490 sporters meldonium gebruikten. Veelvoorkomend gebruik is tot nu toe nooit een reden geweest om iets op de dopinglijst te zetten. Is dit een trendbreuk?

Het Wada kent drie criteria om iets op de dopinglijst te zetten: Eén: gevaar voor de gezondheid van de sporter. Twee: een oneerlijk prestatievoordeel. Drie: de ethiek van de sport. Meldonium lijkt echter aan geen van de drie criteria te voldoen. Als medicijn is het in West-Europa niet toegelaten omdat er geen bewijs is dat het überhaupt werkt. Evenmin is er ook maar het geringste bewijs dat het de sportprestatie verbetert, dus van een oneerlijk voordeel lijkt geen sprake.

Duizenden sporters

Is het gevaarlijk voor de gezondheid? Tennisster Sjarapova neemt het al tien jaar en zij ziet er nog behoorlijk levend en gezond uit. Bovendien kan een ongezonde sporter niet goed presteren. En als gebleken is dat 2 procent van de geteste sporters meldonium heeft genomen, dan hebben we het over vele duizenden sporters. Als het gevaarlijk is voor de gezondheid, waar zijn dan de ziekenhuisrapporten, laat staan de lijken? De zalm in de supermarkt levert per jaar meer slachtoffers op. Te veel zout in het eten kost 1500 doden per jaar in Nederland.

De enige reden lijkt stomweg te zijn dat sporters het gebruiken. Het Wada laat meldonium daarbij vallen onder de groep 'metabole modulatoren'. Dat is niet meer dan een grap. Noem vijf chemische stoffen die mensen binnenkrijgen die geen 'metabole modulatoren' zijn. Ik geef één voorbeeld: zand. Want ook pepernoten, zuurstokken, gevulde koeken en kraanwater zijn 'metabole modulatoren'.

Wada-coryfee Dick Pound noemt Sjarapova 'nalatig' omdat ze niet wist dat meldonium op de dopinglijst stond. Welnu, de dopinglijst is zo lang en zo complex dat zelfs de makers niet eens precies weten welke stoffen eropstaan. Ik ken daar voorbeelden van. Ondertussen wist het Wada zelf bijvoorbeeld niet dat het Russische dopinglaboratorium onder auspiciën van het Wada jarenlang op grote schaal sjoemelde met dopingcontroles. Hoe nalatig is dat? En dan heb ik het nog niet over al die andere Wada-geaccrediteerde laboratoria die in het verleden gesloten moesten worden wegens knoeierij.

Miljardenuitgaven

Misschien is dit alles het teken aan de wand: topsport zonder doping is een wereld zonder drugs, zonder kanker of zonder terrorisme. Niet voor niets zijn tientallen miljarden uitgegeven aan de War on Drugs, de War on Cancer, of de War on Terrorism. Nu lijkt er ook een War on Doping aan de gang. Het eindresultaat van al deze Wars lijkt in alle gevallen op een totale mislukking. De dopinglijst wordt langer in plaats van korter, antidoping heeft zich ontpopt als een zeer lucratieve industrie die ook politiek goed scoort.

De prijs zou wel eens kunnen zijn dat topsport aan zijn einde komt. Er gaat al bijna meer geld naar dopingcontroles van topsporters dan naar hun inkomen, begeleiding of training. Ook de groeiende publieke weerstand tegen de organisatie van de Olympische Spelen is een veeg teken. Topsport: het was leuk zolang het duurde?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden