Meerderheid Democraten is geen vrijbrief

Met de meerderheid die ze sinds gisteren in het Huis en de Senaat hebben, kunnen de Democraten een vuist maken tegen president Bush. Maar dat zal lang niet altijd gebeuren.

Senator George Allen van Virginia moest gisteren de pijnlijke waarheid toegeven. Hij had het recht een officiële hertelling van de stemmen te vragen, maar ook dan zou hij niet inlopen op zijn Democratische uitdager Jim Webb. De zege in Virginia geeft de Democraten net de zesde zetel winst die ze nodig hadden om, na de meerderheid in het Huis van Afgevaardigden, ook die in de Senaat te veroveren.

Had Allen gewonnen, dan waren beide partijen op vijftig zetels uitgekomen en waren de Republikeinen de meerderheidspartij gebleven. Vice-president Cheney mag volgens de grondwet de beslissende stem uitbrengen als de stemmen staken.

De Democratische voorman, senator Harry Reid van Nevada, kan vanaf januari, als het nieuwe Congres voor het eerst bijeenkomt, met Speaker Nancy Pelosi van het Huis van Afgevaardigden een nieuwe politieke agenda uitstippelen. Pelosi heeft beloofd om in haar eerste honderd uren het minimumloon te verhogen, het verbod op subsidiering van stamcelonderzoek weg te nemen, collegegeld aftrekbaar te maken en de laatste aanbevelingen van de 9/11-commissie goed te keuren.

Deze maatregelen zijn niet erg omstreden. Zeker nu de Democraten ook de meerderheid in de Senaat bezitten, is de kans groot dat deze wetten voor ondertekening op het bureau van Bush belanden. Die zal het moeilijk vinden ze te vetoën.

Met de meerderheid in de Senaat kunnen de Democraten gemakkelijk de benoemingen van conservatieve rechters en bestuurders blokkeren. VN-ambassadeur John Bolton kan hun eerste slachtoffer worden.

Andere kwesties zullen Reid en Pelosi moeilijker vallen. Democraten zullen niet altijd trouw de partijlijn volgen. Zeker de senatoren zijn van oudsher onafhankelijk. Het wordt wel gezegd dat elke senator, als hij in de spiegel kijkt, een president in de dop ziet. Feit is dat aan Democratische kant nu al zeven senatoren hardop nadenken over een gooi naar het Witte Huis. Zij zullen de komende tijd eerst denken aan wat goed is voor hun eigen campagne.

De eenheid bewaren wordt ook in het Huis moeilijk, omdat de Democraten bewust ook conservatieve kandidaten hadden opgesteld om Republikeinse kiezers te trekken. Sommige nieuwkomers zijn tegen abortus en tegen amnestie voor de elf miljoen illegalen in het land.

Washington krijgt drie machtscentra, elk met eigen belangen: het Witte Huis, het Huis en de Senaat. Voeg daar nog eens bij dat de Republikeinen in de Senaat stemmingen kunnen blokkeren en dat Bush wetsvoorstellen mag vetoën, en het belooft de komende twee jaar moeilijk te worden om akkoorden te bereiken over zaken als belastingen en immigratie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden