Meer mogelijkheden om megastal te weren

Varkenshouderij in Boekel. Beeld anp
Varkenshouderij in Boekel.Beeld anp

Provincies en gemeenten mogen voortaan besluiten over megastallen. Het kabinet maakt nieuwe regels zodat lokale overheden voortaan 'een weigeringsgrond' hebben om intensieve veehouderij tegen te houden. Volgens staatssecretaris Dijksma van landbouw ontbreken nu de argumenten om megastallen 'vanwege ongewenste effecten op de volksgezondheid' af te wijzen.

Door provincies en gemeenten te laten besluiten over megastallen, wijkt het kabinet af van het voornemen van de vorige staatssecretaris van landbouw, Bleker. Die noemde vorig jaar nog concrete aantallen dieren voor de begrenzing van de megastallen: maximaal 500 koeien, 2000 geiten, 10.000 varkens en 240.000 kippen. Bleker oogstte voornamelijk kritiek: hij was te soepel vonden milieugroepen, maar de boeren meenden juist dat het stellen van een algemene grens te rigide is, omdat de situatie van locatie tot locatie kan verschillen.

Het kabinet geeft de boeren gedeeltelijk hun zin, want er komt geen algemene grens voor een megastal. Maar door de uitbreiding van de regels om megastallen tegen te houden, kunnen lokale bestuurders paal en perk stellen aan de intensieve veehouderij. Gedeputeerden en wethouders kunnen met het oog op de volksgezondheid de omvang van de veehouderij in een bepaald gebied beter maximeren.

Q-koorts
De overheid krijgt ook de mogelijkheid om te zeggen dat iedere uitbreiding taboe is vanwege overlast voor mensen. Verder kan de lokale overheid straks bepalen dat er te veel bedrijven op elkaar zitten. Dijksma signaleert dat 'de veehouderij in toenemende mate ter discussie staat door lokale overlast'.

In veel provincies worstelen bestuurders en burgers met megastallen. Hier en daar is de omvang van bedrijven gemaximeerd tot bijvoorbeeld 1,5 hectare. Protesten leidden onder meer tot het burgerinitiatief 'Megastallen Néé'. Ruim 33.000 Brabanders zetten hun handtekening om de groei van de intensieve veehouderij te keren. De Q-koorts waarbij mensen in de buurt van geitenbedrijven ziek werden, verhoogde de onrust. Verder zette bovenmatig gebruik van antibiotica in de varkens- het en kippensector kwaad bloed.

Het kabinet laat het RIVM en de Wageningen Universiteit onderzoeken wat de gevolgen zijn voor de volksgezondheid.

Het kabinet volgt het advies van de Gezondheidsraad. Die adviseerde in december dat het onmogelijk is om landelijke normen vast te stellen. Daarvoor is geen wetenschappelijke basis. De raad vond wel dat in provincies en gemeenten oplossingen moeten worden gezocht want omwonenden hebben wel last, bijvoorbeeld van geur, beperking van het uitzicht, stof en ook is er angst voor de uitbraak van dierziekten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden