Meer dan de moeite waard om naar Drenthe af te reizen

Muziektheater

Het Pauperparadijs

*****

Het waren armoedzaaiers, bedelaars, wezen, kortom: paupers die Nederland begin 19e eeuw dwarszaten. Om de paupers van hun dierlijke staat op te heffen naar zinnelijkheid bedacht generaal Johannes van den Bosch een megalomaan plan. Hij stichtte in Veenhuizen de 'Maatschappij van Weldadigheid' waar duizenden werden heropgevoed. Een idealistisch project dat desastreus uitpakte. Zo kwamen de bewoners er bijna niet meer weg. En en als dat wel lukte, dan leden ze onder een extreem minderwaardig stigma. Wie daar weg kwam zweeg dus over zijn verleden en zo werd Veenhuizen een van Nederlands best bewaarde geheimen. Suzanna Janzen schreef er in 2008 'Het Pauperparadijs' over en nu speelt de gelijknamige locatie-theatervoorstelling op de binnenplaats van een pauperkolonie in Veenhuizen.

Het resultaat is zeer indrukwekkend: een spektakel dat volledig drijft op de inhoud. Schrijver/regisseur Tom de Ket bewijst wat de kracht is van theater met een noodzaak om verteld te worden. Hij laat een verteller telkens de discussie aangaan met personages en daarmee maakt hij het een zeer actueel verhaal over armoede. Zonder dat er met irritante morele vingertjes wordt gezwaaid zijn de parallellen met nu evident. Paupers die elders willen werken worden 'gelukszoekers' genoemd en behandeld als uitschot. 'Dat is net zoiets als dat je nu Mohammed heet', verklaart een historisch personage aan de hedendaagse verteller.

Het publiek ziet aangrijpende scènes over noodlijdende paupers - en een onmogelijke liefde tussen een pauperjongen en de bewakersdochter - en wordt geconfronteerd met ethische vragen die de verteller voor zijn kiezen krijgt. 'Zo'n theatervoorstelling: hebben kansarmen daar wat aan?'. En: 'Heb jij zelf eigenlijk wel eens een armoedzaaier de hand geschud?'

Alleen al De Ket's aanpak maakt het de moeite waard naar Drenthe af te reizen. Maar dit is niet alles. Het decor van Michiel Voet is groots en inventief, met een hijskraan die ter plekke metershoge decorstukken verplaatst (over megalomaan gesproken) en met veertig man ensemble die met kussens achter het hoofd een slaapzaal verbeelden of met lichtgevende kruisen op de rug een begraafplaats.

Lavalu schreef prachtige aanstekelijke muziek die ze live met haar band tussen de acteurs speelt: uiteenlopend van fluisterend ijl tot stevige rock en rauwe raps, maar altijd eigenzinnig en oprecht. En de topcast maakt het compleet: Paul R. Kooij als weergaloze verteller en verder Steyn de Leeuwe, Margreet Boersbroek, Dragan Bakema en Peter Drost. Graag een reprise in 2017.

T/m 7 augustus in Veenhuizen, www.hetpauperparadijs.nl

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden