Media-ombudsman spaart een rechtsgang uit

Wie zich onheus bejegend voelt door de pers, kan daar te weinig tegen doen, vindt een aantal vooraanstaande hoogleraren. Ze pleiten voor een media-ombudsman.

Wie wil klagen over publicaties in de media, kan twee wegen bewandelen: naar de rechter stappen of een klacht indienen bij de Raad voor de Journalistiek. Maar met geen van beide opties schiet je echt iets op.

In het eerstvolgende nummer van het vaktijdschrift Mediaforum pleit een groep vooraanstaande mediajuristen daarom voor de instelling van een nieuwe klachteninstantie, de media-ombudsman. Die moet bemiddelen tussen klagers en de pers.

De huidige Raad voor de Journalistiek kan geen sancties opleggen, zoals een rectificatie of een schadevergoeding. Wat een journalist met een uitspraak van de raad doet, is helemaal aan hem. Sommige journalisten erkennen het gezag van de raad niet eens.

Een rechtszaak aanspannen bij de gewone rechter biedt ook weinig soelaas, vinden de hoogleraren. Ten eerste is het volgens hen naar verhouding veel te duur. De schadevergoeding die rechters in perszaken toekennen zijn bijna nooit hoger dan een paar duizend euro. Daar kun je de advocatenkosten (al snel 10.000 euro voor een kort geding) niet van betalen. Ten tweede rakelt een kort geding de zaak alleen maar weer op. En dat is vaak het laatste wat de klager wil, want dat betekent nog meer media-aandacht.

„De Raad voor de Journalistiek is er niet voldoende op gericht om geschillen daadwerkelijk op te lossen”, zegt Egbert Dommering, hoogleraar mediarecht aan de Universiteit van Amsterdam en een van de auteurs van het artikel in Mediaforum. „De nieuwe ombudsman moet door bemiddeling snel en goedkoop conflicten oplossen.” Hij moet daarvoor het gezag krijgen om rectificaties af te dwingen. Het opleggen van boetes of schadevergoedingen gaat te ver, vindt Dommering. Dat is een taak voor de rechter.

Het liefst zou Dommering zien dat de ombudsman door de media zelf in het leven wordt geroepen. Als de branche dat niet doet, moet de overheid de ombudsman maar bij wet instellen, vindt hij.

De Raad voor de Journalistiek mag overigens wel blijven bestaan naast de ombudsman, vinden de hoogleraren. De Raad zou zich dan meer kunnen richten op de ontwikkeling van beroepsnormen en ethische richtlijnen voor de pers, terwijl de ombudsman zich met de klachtbehandeling bezighoudt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden