Matig resultaat Vlaams Blok, socialisten verrassend sterk

Van onze correspondenten BRUSSEL - De Vlaamse socialisten boekten bij de gisteren gehouden verkiezingen winst, ondanks de smeergeldafaire waarin de partij verwikkeld is. Het Vlaams Blok won ook, maar minder dan verwacht. Het onverwachte resultaat is dat de politieke verhoudingen in België nauwelijks veranderen.

Naarmate de campagne vorderde groeide de angst voor de anti-politiek. In de aanloop naar de verkiezingen was de zogenoemde Agusta-affaire vrijwel dagelijks voorpaginanieuws. Gevreesd werd dat de smeergelden die de Vlaamse socialisten hadden ontvangen van de Italiaanse helicopterbouwer de anti-politiek, en met name het Vlaams Blok in de kaart zouden spelen.

Het pakte gisteren anders uit. De Socialistische Partij (SP) wist niet alleen de invloed van de affaire te beperken, de partij boekte zelfs winst en behaalde in Vlaanderen meer dan twintig procent van de stemmen. SP-voorzitter Louis Tobback sprak van een “schitterende uitslag” en prees het gezond verstand dat bij de kiezer had gezegevierd.

Het Vlaams Blok bleef net beneden de twaalf procent. Dat is een winst van 1,5 procent ten opzichte van de vorige verkiezingen in 1991. Die winst was veel kleiner dan de afgelopen dagen werd gevreesd.

Politici van de gevestigde, democratische partijen hadden op het eind van de campagne eendrachtig geageerd tegen het Blok en konden gisteren een zucht van verlichting slaken. “Het was één van de grote onbekenden in deze verkiezingen, zeker gezien het grote aantal onbesliste kiezers”, zei premier Jean-Luc Dehaene gisteravond, “Het is gelukkig naar de goede kant uitgevallen”.

Het Blok blijft echter sterk. Op het Vlaamse platteland boekte de partij winst en in de grote steden kon het Blok zich handhaven. In Antwerpen bleef het Blok met 27 procent van de stemmen de grootste partij. “De malaise blijft, vooral in de grote steden”, zei Dehaene, “Het zal jaren vergen om daarin verandering te brengen”.

Na de vorige verkiezingen, in 1991, die zorgden voor de doorbraak van het Blok, overwoog Dehaene om de politiek voorgoed te verlaten. Hij trok zich de anti-politieke uitslag destijds persoonlijk aan. “Dat is nu over”, zei de Belgische premier gisteravond. “Ik heb tijdens de campagne gezegd dat ik klaar zou staan om een nieuwe regering te leiden wanneer mijn partij duidelijk de grootste zou worden.” Dehaene's CVP boekte gisteren geen winst, maar bleef inderdaad duidelijk de grootste.

Dehaene wilde zich gisteravond niet uitspreken over een voortzetting van de huidige rooms-rode regering. “Het beleid van deze regering is in deze verkiezingen ondersteund, de meerderheid in de Kamer bevestigd. Maar ik geef vandaag nog geen antwoord op de vraag met welke partner wij verder willen. We moeten de spanning er nog even in houden”, aldus Dehaene.

De coalitiepartners aan Waalse kant, de Parti Socialiste (PS) en de christendemocratische PSC, leden gisteren beide verlies. Maar de PS bleef wel veruit de grootste partij in Wallonië en lijkt opnieuw de aangewezen coalitiepartner voor Dehaene. PS-partijleider Phillipe Busquin zei gisteren klaar te zijn voor een voortzetting van de huidige coalitie. Zijn collega van de PSC Melchior Wathelet deed hetzelfde.

De liberale oppositie boekte in Vlaanderen lichte winst. In Vlaanderen waren het vooral de kleine partijen die verloren. Het meest gevoelige verlies was er voor de groenen van Agalev (Anders Gaan Leven) die, met 7,2 procent, beneden het resultaat bleven van vier jaar geleden.

- Pagina 5: ons commentaar

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden