Matchfixing in Nederland is bescheiden van omvang

Analyse Rapport van hoogleraren zal voetbalwereld niet op zijn kop zetten

Het uitgebreide onderzoek naar matchfixing in Nederland dat vandaag wordt gepresenteerd, zal geen grote klappers opleveren, zo verwachten ingewijden.

Het rapport van de hoogleraren Marjan Olfers (VU) en Toine Spapens (Universiteit Tilburg) en Ernst & Young zal de voetbalwereld niet op zijn kop zetten. Wel zal worden aangetoond dat Nederland niet is gevrijwaard van het verschijnsel dat wedstrijduitslagen worden geregeld door spelers of scheidsrechters om te kopen. Maar de omvang is dan wel weer bescheiden.

Het rapport van de onderzoeksgroep wordt vanmiddag via opdrachtgever minister Edith Schippers (Sport) naar de Tweede Kamer gestuurd zonder overigens een oordeel van de opdrachtgever zelf.

Olfers en Spapens hielden de voorbije maanden vele interviews met alle partijen die bij matchfixing betrokken kunnen zijn: de spelers, de voetbalvakbond VVCS, de KNVB, het Openbaar Ministerie, de Kansspelautoriteit en ook Europol.

Volgens de ingewijden zullen namen en rugnummers van mogelijke verdachten van matchfixing niet worden geopenbaard. Wel wordt van het onderzoeksteam verwacht dat het instrumentarium dat nu wordt gebruikt om matchfixing buiten de Nederlandse competitie te houden, onder het vergrootglas is gelegd. Het onderzoek moet in ieder geval aanbevelingen opleveren voor de opsporing en de bestrijding van matchfixing.

Tot op heden is nog geen enkel geval van geknoei in Nederland opgespoord, laat staan dat er verdachten worden vervolgd. Dat wringt zeker nu de Duitse fraude-officier van justitie Andreas Bachmann heeft verkondigd dat in Nederland in 2009 met de uitslag van vier profduels is geknoeid.

De extra aandacht voor het verschijnsel heeft inmiddels wel geleid tot een veranderde opstelling van het OM. Het ritselen van wedstrijduitslagen was voorheen het domein van het parket in Amsterdam, het zwaartepunt van de opsporing ligt nu bij het zogeheten Functioneel Parket in Den Haag. Die verschuiving toont aan dat het OM het delict matchfixing zeer serieus neemt. Sterker nog, het OM heeft het terrein uitgebreid en spreekt inmiddels niet meer over matchfixing (het vervalsen van uitslagen) maar over voetbalfraude. En dat is een aanzienlijk breder terrein.

In de analyses van het OM, en die zullen zeker doorklinken in het rapport van Olfers en Spapens, wordt vooral gekeken naar misdaadopwekkende omstandigheden, zogeheten criminogene factoren. En die zijn er legio. Spelers kunnen van de ene op de andere dag een fortuin waard zijn. Spelers dreigen steeds vaker het eigendom te worden van meerdere partijen en zijn niet langer meer alleen het eigendom van de voetbalclub. De kans dat daarmee ook geld het voetbal binnenstroomt dat geen legale oorsprong heeft, wordt daardoor aanzienlijk vergroot. De wereldvoetbalvakbond Fifpro heeft daar reeds meerdere keren voor gewaarschuwd. Dat de waardebepaling niet op een transparante wijze geschiedt is ook een criminogene factor. In Nederland geldt nog geen verbod op de praktijk dat spelers ook bij een andere partij in eigendom kunnen zijn. In het Verenigd Koninkrijk is die praktijk wel verboden.

Door te switchen van matchfixing naar voetbalfraude verandert ook de wijze van opsporing. In het eerste geval wordt vooral gekeken naar een verdachte uitslag en bijkomend verdacht gokgedrag. Door het vizier te richten op voetbalfraude wordt vooral gekeken naar de sporen van geldstromen en dat sluit aanzienlijk meer aan bij de huidige praktijk: de meeste matchfixingzaken in Europa werden - en dan vooral in Duitsland - voor de rechter gebracht als bijproduct van bijvoorbeeld drugsonderzoeken. Voetbal bleek dan de trommel te zijn waarin drugsgeld werd witgewassen.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden