Marmer verdrijft de huurder

De islamistische AKP regeert Turkije elf jaar. Het bewind van Tayyip Erdogan heeft veel economische groei gebracht. Maar het nieuwe geld is niet voor iedereen beschikbaar. Deel één van een tweeluik over arm en rijk.

ISTANBUL - De oude motor van de verhuiswagen gromt haar vracht voor de zoveelste keer een andere, steile heuvel van de stad op. Achter het stuur zit een kleine man met ingevallen, niet geschoren wangen. Met goedkope sigaretten rookt deze Kerim zijn gerimpelde huid bleker.

De twee andere mannen in de vrachtwagen zitten slaperig voor zich uit te kijken in het altijd drukke verkeer. De bestemming van vandaag is een nieuw wooncomplex naast de snelweg, verdieping zeven. Ayhan, Kerim en Apo, de noeste verhuizers, delen een broodje sesam voordat ze de kasten, de dozen, de banken, de koelkast en de rest op hun verweerde ruggen hijsen.

Istanbul is booming. De nieuwste bouwwerken kruipen naar de bossen in het noorden. De wolkenkrabbers verrijzen naast het groen van de sparren en de eiken. Het geld rolt, zodat inwoners de nieuwe appartementen, ter waarde van minstens een miljoen dollar per stuk, kopen. De dure jeeps moeten net als alle andere auto's urenlang in de file staan, op weg naar de nieuwe huizen.

De drie verhuizers gaan vandaag ook naar zo'n nieuw huis. Zouden ze niet in een van die huizen willen wonen? Apo is de vrolijkste van de drie. Lachend geeft hij antwoord: "Ook al bundelt mijn hele familie de krachten, dan nog zouden we geen enkel huis op zo'n plek kunnen kopen."

De Turkse economie heeft in de afgelopen tien jaar bijna onafgebroken hoge groeicijfers laten zien. Voor die groei moest hard en snel gewerkt worden. Turkije werd het land van immense projecten. De staat besteedde grote opdrachten uit. Imposante bouwwerken schoten uit de grond, de wegen werden breder, de metrolijnen uitgebreid, vliegvelden erbij gebouwd. In economisch opzicht lijkt de situatie van de armere massa wel iets verbeterd ten opzichte van een decennium geleden. Maar hun harde werken eist dag in dag uit zijn tol: arbeiders sterven bij bosjes. Vorig jaar verongelukten 744 van hen tijdens het werk. Het aantal verongelukte arbeiders in deze zomer is al 373.

"Laatst ging ik met een vriend in zijn Fiat Panda naar het congrescentrum aan de Gouden Hoorn. We wilden daar parkeren. Er was een AKP-bijeenkomst of zo. Al die dure auto's mochten naar binnen en wij niet natuurlijk. Onze auto paste niet bij de omgeving", vertelt Ayhan, met zijn 23 jaar de jongste onder de verhuizers.

De drie verhuizers zijn niet verzekerd en kunnen eigenlijk alleen in de zomermaanden elke dag aan de slag omdat Turken in de wintermaanden nauwelijks verhuizen. Ze wonen met hun gezinnen in achterstandswijken, als huurders. Ayhan: "Ook bij ons in de buurt denken ze aan stadsvernieuwing. Op de plekken van de oude huizen gaan ze enorme blokken neerzetten. De huiseigenaren krijgen in ruil daarvoor nieuwe appartementen. Maar wij huurders moeten dan op zoek naar betaalbare huizen nog verder van de stad."

Het verkeer komt weer op gang. De logge verhuiswagen rijdt nu langs het nieuwste voetbalstadion. Deze Turk Telecom Arena staat met al haar grootsheid de voorbijgangers te imponeren. Ook de bouw van het voetbalstadion heeft een slachtoffer geëist. De kranten schreven dat er een bouwput was ingestort en dat de machine die een arbeider onder het zand probeerde uit te halen, het hoofd van de man van zijn romp had gerukt.

De verhuizer op leeftijd met de ingevallen wangen blijkt, als het er op aankomt, de beste drager van de drie. Wonder boven wonder bezwijken zijn dunne benen niet onder het gewicht van de wasmachine. Als een pakezel loopt hij stap voor stap naar het glimmende marmer van de flat, dan neemt hij de lift naar de zevende etage en vindt hij vervolgens zijn weg naar de dure tegels van oker. De drie hebben geen seconde de tijd om vanaf het balkon naar hun stad te kijken: een zwembad tussen de flats, de mooie hangbrug niet ver van daar, het blauwe water van de Bosporus, en de wolkenkrabbers die het zicht op het bos in het noorden wegnemen.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden