Marijnissen zat op Venus, Brandt Corstius op Mars

Twee mijlenver van elkaar verwijderde planeten, dat is wat de kijker zondagavond zag in ’Zomergasten’ (VPRO). De katholiek opgevoede plattelandsjongen Marijnissen tegenover de op zijn minst agnostisch grootgebrachte, stedelijke georiënteerde en een kwarteeuw jongere Jelle Brandt Corstius. Grote afstanden hoeven een spannende komeetinslag niet te beletten, maar in het eerste ’Zomergasten’-treffen van dit seizoen bleven presentator en gast sterrenstelsels van elkaar verwijderd. Dat kwam vooral doordat Brandt Corstius niets bleek te weten van het katholicisme, terwijl dat voor Marijnissen nog steeds een belangrijke inspiratiebron is.

Hij is niet meer praktiserend, maar heeft wel grote waardering voor ’dwarse’ gelovigen, of die nu Galilei, bisschop Bekkers van ’s-Hertogenbosch of, hoewel niet katholiek, Jezus Christus heten. Als voorbeeld noemde Marijnissen het soepele pil-beleid van de Brabantse jarenzestig-bisschop, maar Brandt Corstius had nog nooit van Bekkers gehoord. Ook bekende namen uit de Nederlandse en buitenlandse kunstwereld bleken voor Brandt Corstius volslagen onbekend: Pierre Janssen, Gillo Pontecorvo, de ’Don Camillo’-films. Natuurlijk kan en hoeft een journalist niet alles te weten, maar loop er niet zo onbeholpen mee te koop en spreek ’misdienaar’ niet uit op een toon alsof het om een buitenaards wezen gaat.

Brandt Corstius kwam, ondanks alles, ontspannen over. Te ontspannen zelfs. Zo vergat hij op cruciale ogenblikken door te vragen en miste hij kansen voor open doel. Zo vertelde Marijnissen tweemaal dat hij voor de politiek had gekozen op het moment dat hij van zijn geloof viel, en tweemaal verzuimde Brandt Corstius te informeren naar het verband. In plaats daarvan stelde hij, bij de tweede gemiste kans, opgelucht voor de whisky te openen: „We hebben het bijna overleefd.”

Dat we iets meer te weten kwamen over Marijnissen, was vooral aan de SP-voorzitter zelf te danken. Bevlogen vertelde hij over zijn liefde voor kunst. Het mooiste tv-fragment, vond ik, was dat waarin Vladimir Horrowitz ’Kinderszenen opus 15 Traumerei’ van Robert Schumann speelt en een oude, grijzende heer een traan aan zijn gesloten oog laat ontsnappen.

Brandt Corstius heeft de fragmenten niet van te voren bekeken, zo vertelde hij aan het begin van de uitzending – met het doel zich te laten verrassen –, maar die keuze lijkt catastrofaal. Bij een fragment waarin André van Duin met een hilarisch lied wraak neemt op de hem verguizende culturele elite, had de vraag niet moeten zijn of de komiek een inspirator is voor Marijnissen, maar, veel explicieter, hoe de SP-politicus zelf wraak denkt te gaan nemen op de elite. Ofwel: hoe ziet zijn socialistische maatschappij er uit? En wie zijn, sinds het echec van het socialisme, zijn grote voorbeelden? Marijnissen roemde het Latijns-Amerikaanse socialisme, maar hopelijk toch niet inclusief Castro en Chavez?

Ik heb grote bewondering voor Brandt Corstius als programmamaker, maar als gastheer van ’Zomergasten’ viel hij door de mand. Komende zondag Maarten ’t Hart. Een advies voor de presentator: koop als de bliksem ’De Institutie’ van Calvijn.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden