Mantelzorg beslist over euthanasie

Mijn vrouw heeft al een jaar of vijf de diagnose ziekte van Alzheimer. Ik ben nu gedurende drie jaar fulltime mantelzorger en voorkom daarmee dat ze naar een verpleeghuis gaat.

Langzamerhand leerde ik, stap voor stap, wat het betekent dat de hersenfunctie verdwijnt. Afname van: concentratie, intellect, empathie, oriëntatie, praktisch handelen, taal.

Wat ervoor in de plaats komt, is vaak: boosheid, onvermogen, rusteloosheid en verveling. Wat (hopelijk) zo lang mogelijk overblijft, zijn: genegenheid, liefde en enig zelfbewustzijn.

Als de specialist aan mijn vrouw vraagt: hoe gaat het met u? Zegt ze steevast: "Goed hoor dokter, ik denk dat ik geen ziekte van Alzheimer meer heb". Maar de MMSE-schaal, die cognitieve vermogens meet, laat iets anders zien: de ziekte is van 'gemiddeld' naar 'ernstige vorm van dementie' gevorderd.

De nieuwe richtlijnen voor euthanasie maken het nu mogelijk dat patiënten in een vergevorderd stadium, waarin zij niet meer kunnen communiceren, euthanasie kunnen krijgen. Voorwaarde is wel dat zij eerder een schriftelijke wilsverklaring hebben opgesteld (Trouw, 7 januari) .

Voor de patiënt zijn de nieuwe richtlijnen theorie. Ze geven in feite vooral de mantelzorger/gevolmachtigde de gelegenheid om te bepalen wanneer het moment van afscheid nemen is. Als de mantelzorger het niet meer aan kan, is de dood nabij. De communicatie met de artsen, is die van de mantelzorger met de artsen.

Hoe anders is dat bij ernstig zieke mensen zonder Alzheimer. Als voorwaarden voor euthanasie eist de Nederlandse euthanasiewet onder meer een weloverwogen wens en ondraaglijk lijden van de patiënt. Bij Alzheimer wordt het in de praktijk vooral de weloverwogen wens van de omgeving van de patiënt. En feitelijk is daarbij de vraag: kan de omgeving het nog aan?

Mijn advies: voorkom de overbelasting van de mantelzorger, steek extra geld in goede dagopvang, verpleging, zorg op maat en ga niet verder op deze heilloze weg. Breng arts en mantelzorger niet in een onmogelijke positie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden