Manning lekte aan WikiLeaks 'om bloeddorst militairen aan te tonen'

Bradley ManningBeeld ap

'Ik wilde dat het Amerikaanse publiek wist dat niet iedereen in Irak een doelwit was dat geneutraliseerd moest worden', vertelde Bradley Manning in een poging om duidelijk te maken waarom hij honderdduizenden geheime documenten heeft doorgespeeld naar WikiLeaks.

Donderdag verscheen de jonge militair voor de rechter, waar hij voor het eerst toegaf dat hij materiaal heeft gelekt. Hij ontkende dat hij de vijand hiermee wilde helpen: het zwaarste vergrijp waarvan Manning wordt verdacht en waarvoor hij levenslang kan krijgen.

De 25-jarige Manning, die in het leger inlichtingen analyseerde, las een verklaring van 35 pagina's voor. Hij sprak snel en vlak en toonde weinig emotie, ook niet toen hij beschreef hoe moeilijk hij het had met de dingen die hij zag.

'Ik werd depressief van de situatie waar we onszelf jaar na jaar in bevonden', zei hij tegen de militaire rechter. 'Om de opstand van extremisten te bestrijden, raakten we geobsedeerd met het vangen en doden van menselijke doelwitten die op lijsten stonden.'

Hij gaf toe in 2009 en 2010 honderdduizenden rapporten over Irak en Afghanistan, diplomatieke verslagen en twee videoclips naar WikiLeaks te hebben gestuurd. Op een van deze video's was een aanval in 2007 in Irak vanuit een helikopter te zien, waarbij elf mensen (waaronder een fotograaf van Reuters) om het leven kwamen. Het Pentagon concludeerde later dat de militairen het materiaal van de fotograaf aanzagen voor wapens.

'Het meest storende aspect van de video was de bloeddorst dat het team leek te voelen', zegt Manning. Hun acties leken wel op 'die van een kind dat mieren martelt met een vergrootglas'.

De manier waarop de Amerikaanse troepen met de Afghaanse en Irakese bevolking omgingen, stoorde Manning. Hij geloofde dat het volk hier helemaal geen weet van had. 'Ik hoopte dat het een debat zou veroorzaken', legde Manning uit, 'over de rol van ons leger en onze buitenlandse politiek.' Hij zei nooit te hebben gedacht dat het vrijgeven van de informatie schadelijk zou kunnen zijn voor zijn land.

'Ik dacht dat de verslagen een goed voorbeeld waren van de noodzaak tot transparantie binnen de diplomatie. Het leek me niet dat het schadelijk zou zijn voor de Verenigde Staten. Ik geloofde wel dat het gênant zou kunnen zijn.'

Manning zei dat hij eerst contact heeft opgenomen met de Washington Post en de New York Times, maar hij kreeg het idee dat de verslaggever van The Post hem niet serieus nam en nadat hij een bericht bij The Times had achtergelaten, nam niemand contact met hem op. Een woordvoerder van de New York Times heeft gezegd dat de krant niet wist dat Manning hen heeft benaderd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden